Sürüm günlüğü

Kısaca. Gelir modelinin dış doğrulamasındaki bağımsızlık koşulu artık her koşuda ölçülüyor; yayımlanan hiçbir sayı değişmedi.

Atlasın il gelir dağılımı, model kurulurken hiç kullanılmayan bir resmî veriyle — Hazine ve Maliye Bakanlığı konaklama vergisi tahsilatıyla — ayrıca sınanır. Bu sınamanın anlamlı olması için gelir modelinin aynı vergi verisini hiçbir yerde girdi olarak okumaması gerekir; okusaydı model, sonradan kendisiyle karşılaştırılacağı büyüklüğü baştan kullanmış olurdu. Bu koşul şimdiye kadar yazılı bir varsayım olarak duruyordu. Artık her koşuda gelir modelinin kaynağı ve kullandığı yardımcı bileşenler taranarak ölçülüyor. Ölçüm yapılamazsa denetim geçmiş sayılmıyor. Bu değişiklik iç denetimi güçlendirir; okurun gördüğü gelir sayılarını, il paylarını ve grafikleri değiştirmez.

Kısaca. Gelen veri koşusu — deniz kruvaziyer ve havalimanı verileri Ağustos 2026'ya taşındı.

Bu koşu, haftalık tazelik denetiminin getirdiği yeni resmî veriyi yayına almak için yapıldı. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Denizcilik Genel Müdürlüğü'nün kruvaziyer istatistikleri Ağustos 2026'yı kapsayacak biçimde güncellendi; Ocak–Temmuz aylarının daha önce yayımlanan değerleri değişmedi, Ağustos yeni bir gözlem olarak eklendi. Devlet Hava Meydanları İşletmesi'nin havalimanı trafiği de Ağustos sonuna taşındı; aynı kurum Temmuz dosyasını aynı adreste yeniden yayımladığı için Temmuz kargo değerleri revize edildi ve iki baskı da kaynak iziyle birlikte saklandı, eskisi silinmedi. Koşu ayrıca daha önce yerelde tamamlanmış ve yayın bekleyen düzeltmeleri de taşıyor: iç hat feribot yolcusunun ayrı bir gösterge olarak künyelenmesi, kurum kapsamı künye eşlemesi, bildirim durumu sorgusunun iç iş numarasını göstermemesi ve ilgili sayfa metinleri.

Kısaca. Sıralama sayfasındaki dağılım grafiğinde görünmeyen iller düzeltildi; il detayında genişbant yılı veriden okunuyor; bildirim durumu sorgusu kişisel veriyi adres satırında taşımıyor ve sonucu gösteriyor; 2020 gelirindeki tür ayrımı belirsizliği grafik künyelerinde yazıyor.

Okur bildirimiyle gelen iki kusur düzeltildi. "Sıralamalar ve Endeksler" sekmesindeki DEI dağılım grafiğinde noktaların dikey dağıtımı bazı illerde satırın dışına taşıyordu: A sınıfındaki altı ilin üçü (Antalya, İstanbul, Nevşehir) çizim alanının dışında kalıyor, 81 ilin 17'si komşu sınıfın satırında görünüyordu. Artık her il kendi sınıf satırında. İl detayındaki bağlantısallık tablosunda genişbant değerinin yanında elle yazılmış "2024" duruyordu, oysa gösterilen değer 2025'e aitti; genişbant ve dış hat uçak yılları artık verinin kendisinden okunuyor. Bize ulaşın sayfasındaki bildirim durumu sorgusu kayıt kodunu ve e-postayı adres satırında gönderiyordu; bu bilgiler tarayıcı geçmişine ve sunucu erişim kayıtlarına düşebilirdi. Sorgu artık istek gövdesinde gönderiliyor. Sorgu ekranı ayrıca bildirimin sonuç cümlesini ve düzeltme yapıldıysa girdiği atlas sürümünü gösteriyor; önceden yalnız aşama adı görünüyordu. Gizlilik sayfasındaki ilgili açıklama buna göre güncellendi. 2020'nin ikinci çeyreğinde sınır kapılarında anket yapılamadığı için TÜİK o çeyrekte yabancı ziyaretçi ile yurt dışında ikamet eden vatandaş ayrımını yayımlamadı; türü belirsiz tutar atlasın yabancı ziyaretçi gelirine dahildir. Bu belirsizlik artık 2020'yi tür ayrımıyla gösteren grafiklerin künyesinde yazıyor. Hiçbir gelir sayısı değişmedi; tutar her koşuda iki resmî tablodan ölçülüyor ve bölüştürülmüyor. Yayın hattında: 13 Eylül'de bir il sayfasının paket yazıldıktan sonra eski hâline dönmesinin nedeni ölçüldü. Dosya eşitleme istemcisi, yerel yüklemeleri iptal ettiği anda buluttaki eski sürümü klasöre geri indirmişti. Yüklemeden hemen önce paketi yeniden ölçen kapı bu yüzden kalıcıdır.

Kısaca. Akdeniz turizm rekabeti panelinin 14 Eylül 2026 haftalık derlemesi atlasa eklendi. Bu bir gelen veri güncellemesidir; sitedeki başka hiçbir yöntem, metin ya da hesap değişmedi.

Gelen veri koşusu (IE-138 ara koşu istisnası). Haftalık rekabet teslimi `competitiveness/2026-09-14_0631` (manifest PASSED, tamamlanma 13.27) önceki tam koşunun birleştirme adımı 12.56–13.27.20 arasında çalışırken, adım bittikten 21 saniye sonra düştüğü için o koşuya girmemişti; ana kitapta rekabet sayfalarının en yeni koşu damgası 7 Eylül'de kalmıştı. Parser bellekte yeniden koşturuldu: 14.09 koşusu 18 ülke satırıyla okunuyor. Bu koşu yalnız bu veriyi işler.

Kısaca. Bu sürüm 2025 turizm gelirinin iki bileşenini düzeltir ve bu haftanın otel fiyatı ile otel sektörü haber verisini ekler. 2025 transfer yolcu geliri 0,570 yerine 0,782 milyar dolar, ziyaretçi geliri 64,661 yerine 64,448 milyar dolardır; toplam gelir (65,231 milyar dolar) değişmez. Buna bağlı olarak 2025 yabancı ziyaretçi gelir bütçesi yaklaşık 212 milyon dolar (%0,4) azalır, 81 ilin tamamında il gelir değerleri %0,3'e kadar küçülür ve 2028 hedef çapası 74,345'ten 74,100 milyar dolara iner.

Önceki değer, Kültür ve Turizm Bakanlığının Türkiye İstatistik Kurumu verisini yeniden yayımladığı tablodan alınmıştı; o tabloda 2025 yıllık transfer satırı yılın yalnız ilk üç çeyreğinin toplamını taşıyordu. Türkiye İstatistik Kurumunun kendi tablosu dört çeyreğin toplamını, 782,4 milyon doları verir; bu değer aylık tablo ve bülten metniyle de aynıdır. Toplam gelir iki kaynakta da aynı olduğu için hata iç tutarlılık kontrollerinden geçmişti. Artık gelir bileşenleri doğrudan Türkiye İstatistik Kurumunun birincil tablosundan alınıyor ve modelin girdileri ile resmî çapalar bu tabloyla her yayında karşılaştırılıyor; sapma varsa yayın durur. Yöntem sayfasındaki gelir tanımı ve 2028 çapası cümlelerindeki sayılar da artık elle yazılmıyor, çapa değerlerinden üretiliyor. Haftalık otel fiyatı verisi 14 Eylül çekimiyle (81 il) ve otel sektörü haftalık brifingi 7–14 Eylül dönemiyle eklendi. Sayfa altındaki telif yılı ve Avrupa İstatistik Ofisi verisinin erişim tarihi artık üretim anında hesaplanıyor; bugünkü değerleri değişmez.

Kısaca. İllerin yıllık tesis, oda ve yatak sayıları 2019–2025'in tamamında Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın yıllık belgeli tesis bülteninden kuruldu. Seri 2023'ten itibaren fark edilmeden Bakanlığın aylık ay sonu dosyasına geçmişti ve iki yayın il düzeyinde, en çok deprem bölgesinde ayrışıyordu: örneğin Hatay'ın 2023 yatak sayısı 16.858 yerine 14.106 oldu. Türkiye toplamı 2023'te 5.186, 2024'te 3.401, 2025'te 9.336 yatak azaldı. Değişiklik il turizm gelirlerinin dağılımını çok az etkiledi (ulusal toplam aynı), Destinasyon Mükemmellik Endeksi'nde dokuz il bir ya da iki basamak yer değiştirdi. Grafiklerin altındaki kaynak bilgisine, isteyenin açabileceği bir teknik ayrıntı katmanı eklendi.

Yıllık kapasite serisi (il ve yıl bazında turizm işletme belgeli, yatırım belgeli ve belediye ya da basit konaklama belgeli tesis, oda, yatak) Bakanlığın yıllık belgeli tesis bülteninden yeniden kuruldu. Ölçüm şunu gösterdi: seri 2019–2022'de bültenle 81 ilin tamamında birebir aynıydı; 2023–2025'te ise aylık ay sonu dosyasının Aralık kaydını taşıyordu. İki yayın aynı göstergenin ilk ve düzeltilmiş baskısı değil: aylık dosyalar "geçicidir" notu taşıyor ama sonraki aylar hiçbir zaman bülten değerine yaklaşmıyor ve farklar iki yönlü. Hangi yayının esas alınacağı bu yüzden kullanıcı kararıyla belirlendi. Yatak farkı yüzde 5 ya da üstü olan 41 il, yıl ve belge türü birleşimi vardı; Türkiye toplamı 2023'te 19 tesis ve 5.186 yatak, 2024'te 2 tesis ve 3.401 yatak, 2025'te 31 tesis ve 9.336 yatak azaldı. Aylık ay sonu kapasite serisi ayrı bir seri olarak değişmeden kaldı. Bülten dosyaları yayın adresi ve dosya özetiyle kayda alındı; yıllık seri her yayında bültenle il, yıl, belge türü ve ölçü düzeyinde karşılaştırılıyor ve kayıtlı bülteni olmayan bir yılda başka bir yayından kapasite yazılırsa yayın duruyor. Gelir modelinin il dağılımında kullanılan yatak ve tesis bilgisi aynı değerlere geçti: ulusal gelir hiçbir yılda değişmedi, bir ilin geliri en fazla yüzde 0,17 (Hatay, 2022; 2021–2023 kapsam köprüsü üzerinden), bir ilin payı en fazla 0,02 puan değişti. Destinasyon Mükemmellik Endeksi'nin yatak ve tesis sayısını kullanan göstergeleri yeniden hesaplandı; 2025 genel sıralamasında dokuz il bir ya da iki basamak yer değiştirdi, en büyük kayma Isparta'da (29'dan 31'e). 2026 ve sonrası için yayımlanan kapasite projeksiyonu bu yayında yeniden hesaplanmadı; 16 ilde 2025 gerçekleşmesinden 2026 projeksiyonuna geçiş olağan yüzde 2'lik artıştan farklı görünüyor ve ayrı bir iş olarak kayda alındı. Grafik altı kaynak bilgisine, kaynağın ve hesabın teknik ayrıntısını gösteren kapalı bir "Teknik ayrıntı" katmanı eklendi; terimler sözlüğüne üç temel tanım girdi. Arka planda çalışma kayıt düzeni güçlendirildi: projede izlenen her belge otomatik kayda giriyor, aynı klasörde çalışan iki oturumun birbirinin işini fark etmeden kaydetmesi uyarıyla görünür oldu ve aynı iş emri numarasının iki kez verilmesi dizin üretiminde durduruluyor.

Kısaca. Yabancı turizm gelirinin konaklama kalemlerine bölünmesinde kullanılan çoklu konaklama katsayısı artık iki bağımsız ölçüme dayanıyor ve 1,45'ten 1,30'a indi; iki ölçüm de metodoloji sayfasında yayımlandı.

**Çoklu konaklama katsayısı.** Gelir modeli, belgeli tesislere yapılan yabancı girişlerini bu katsayıya bölerek tesiste kalan yabancı kişi sayısını bulur (bir kişi birden çok tesise giriş yapabilir). Önceki değer (1,45) bir kaynağa dayanmıyordu. Katsayı, 2015–2019 yılları için TÜİK Çıkış Yapan Ziyaretçi Araştırması ile Kültür ve Turizm Bakanlığı konaklama istatistikleri üzerinden iki ayrı yoldan ölçüldü: kişi sayısından 1,048, geceleme sayısından 1,556. İki sonuç arasındaki fark bir hesap hatası değil; araştırmanın otel kategorisi belgesiz işletmeleri de kapsıyor, Bakanlık yalnız belgeli tesisleri sayıyor. Kaynaklar hangisinin doğru olduğunu ayırt ettirmediği için model iki ölçümün tam orta noktasını kullanıyor: 1,30. Hesap, iki ölçümün yıl yıl değerleri ve farkın nedeni metodoloji sayfasındaki "Çoklu konaklama katsayısı nasıl belirlendi?" bölümünde. **Okura etkisi (2025).** Ulusal toplam turizm geliri değişmedi. Yabancı ziyaretçi gelirinin konaklamalı kalemi %6,7 arttı (41,6 → 44,4 milyar dolar), tesise girmeyen yabancı kalemi %24,3 azaldı (11,5 → 8,7 milyar dolar). İl gelir tahminlerinde 16 ilin sırası değişti; toplam gelirde ilk ona Trabzon girdi, Bursa ilk onun dışına çıktı. En büyük göreli değişimler Mersin (−%7,7), Yalova (−%7,4), Nevşehir (+%3,3) ve Antalya (+%2,9). **Fiyatlar.** Tüketici fiyat endeksi ve turizm fiyat endeksi Ağustos 2026 dönemine ilerledi (TÜİK'in Ağustos bülteninin resmî tablolarından). **Veri arayüzü.** İl özetinde artık hiçbir üreticinin güncellemediği 2022 geliş ve geceleme alanları yayından çıktı; bu alanlar bir ilde bayat değer taşıyordu. Aynı değerler il sayfalarının yıllık tablolarında doğru hâliyle duruyor. **Denetim düzeneği.** Yayın öncesi denetime üç kontrol eklendi: modeldeki katsayı ile metodoloji metninin birbirinden ayrılması, yeni gelen veri klasörlerinin kimlikleriyle izlenmesi ve denetçi raporu kanalının gerçekten yoklanması. Sitede görünür bir etkileri yoktur.

Kısaca. Destinasyon Mükemmellik Endeksi'nin 2019–2024 puanları yeniden hesaplandı: Van ve Batman için kaynağı olmayan sabit hava kalitesi değerleri artık hesaba katılmıyor ve 2022'de üç göstergenin yıllık büyüklüğü resmî yıllık üründen alınıyor. Sitede öne çıkan 2025 puanları değişmedi. Ayrıca dünya bölümündeki bölge sayısı etiketi çizilen grafikle eşitlendi, "Kaynak pazarlar" haritalarının boş kalma sorunu giderildi ve haftalık turizm sinyallerine 8 Eylül teslimi eklendi.

**Endeks puanları (2019–2024).** Hava kalitesi göstergesinde Van ve Batman için 2019–2024 yıllarında ölçüme dayanmayan, her yıl aynı kalan bir değer kullanılıyordu. Bu değerler boşaltıldı; iki ilin puanı o yıllar için kalan göstergelerden hesaplanıyor. Ayrı ayrı ölçülen etkiler (birleşik etki bu yayında birlikte hesaplanır): hava kalitesi düzeltmesi her yıl 79–81 ilin puanını değiştiriyor; il sınıfı yalnız dört yerde değişiyor — 2019'da Artvin (B→C) ve Van (C→B), 2023'te Kars (B→C) ve Van (C→B). Yıllık büyüklük düzeltmesi yalnız 2022'yi etkiliyor: 70 ilin puanı (en fazla 0,76 puan) ve 17 ilin sırası değişiyor, hiçbir ilin sınıfı değişmiyor. İki düzeltmede de 2025 değişmiyor. **Dünya bölümü.** "Küresel Görünüm" bölümünün etiketi altı bölge diyordu, grafik ise beş bölge çiziyordu. Etiket artık çizilen seriden türetiliyor ("5 bölge · dünya toplamı ayrı"); metodoloji sayfasındaki UN Tourism kaynak satırı da aynı sayıyı söylüyor. **Kaynak pazarlar haritaları.** "Türkiye" sekmesine veri yüklenmeden girildiğinde iki harita kalıcı olarak boş kalıyordu. Artık veri gelince kendiliğinden doluyor; kırılım gerçekten yoksa kutunun içinde bunu söyleyen bir cümle görünüyor. **Haftalık turizm sinyalleri.** 8 Eylül teslimi doğrulanıp alındı. Kaynak erişim durumunu anlatan üç yeni etiketin anlamı üreticinin yazılı tanımıyla kayda geçti. **Akdeniz rakipleri.** Türkiye, Hırvatistan, Yunanistan ve Portekiz için 373 değerin kaynağı artık UN Tourism derleme dosyalarına bağlı. Değerlerin hiçbiri değişmedi (2.266 değerin 2.266'sı aynı); değişen, her değerin nereden geldiğinin kaydıdır. **Bağlantısallık.** Sayfaya iki ölçüm eklendi: doğrudan bağlantı ile erişim arasındaki 0,8 / 0,2 ağırlığının duyarlılık tablosu (ağırlığın kendisi değişmedi) ve iç deniz ulaşımının nihai bileşik puana katkısı (il başına en fazla ±3,8 puan). Önceki bir yayının günlük kaydı (v34.160) yanlış bir konuyu anlatıp "hiçbir sayı değişmedi" diyordu; o yayında 81 ilin 79'unun sırası değişmişti. Kayıt geriye dönük düzeltildi. **Geri bildirim formu.** Gönderilen bir geri bildirimin durum sorgusunun yanıtı artık sonucu anlatan cümleyi ve düzeltmenin yayına girdiği sürümü de taşıyor (uçtan uca deneme henüz yapılmadı). İçinde sitenin kendi adresine bağlantı bulunan Word dosyaları artık güvenlik denetiminde reddedilmiyor. **Arka planda.** Bu yayını kullanıcı talimatıyla (11 Eylül 2026) başlatılan bir koşu üretti. UN Tourism derleme klasörüne aynı tablonun ikinci kopyası girdiğinde koşuyu okumadan önce durduran yeni bir denetim eklendi; yayın durumu kaydının, açık iş özetinin ve sürüm deposunun tazeliğini ve bütünlüğünü ölçen denetimler eklendi. Bunların okurun gördüğü sayılara etkisi yoktur.

Kısaca. Bu koşu 2026-09-08 oturumunda biriken küçük düzeltmeleri tek pakette topluyor.

- Akdeniz rakipleri grafiği (/gelir-verileri): ülkeler artık kendi son yıllarıyla çiziliyor ama başlık her zaman tek (en yeni) yılı yazıyordu; yıllar ayrıştığında başlık artık aralık gösteriyor ve her çubuğun kendi yılı etiket/araç ipucunda görünüyor. - DHMİ havalimanı yıl-içi kümülatif verisinin künyesi düzeltildi: gösterilen dönem artık kaynağın gerçek gözlem kesimini (kesim ayı) taşıyor, baskı/erişim tarihini değil. - Eurostat aylık künyesinde AB27 (EU27_2020) ortalamasının kendi gecikmesi artık ayrı görünüyor; paket genelinin tazeliği ölçütü değişmedi. - İlçe düzeyi ile yıllık toplamların tutarlılığını denetleyen yeni bir kalite kapısı eklendi (kullanıcıya görünmez, veri bütünlüğü iç kontrolü). - Kalite kontrol altyapısında birkaç iç (kullanıcıya görünmeyen) besleme/teslim doğrulama düzeltmesi yapıldı; yayımlanan hiçbir sayı bu düzeltmelerden etkilenmedi. Karar bekleyen konular (bu koşuya dahil değil): PM10 Van/Batman yedi yıllık vekil hücre kararı (D46/KA-056) kullanıcı yanıtı bekliyor; DEİ deniz turizmi göstergesinin yabancı geceleme alanı yalnız hazırlandı, henüz devreye alınmadı.

Kısaca. ETStur oda fiyatı panelinde iki hafta boyunca boş kalan standart fiyat ölçüsü onarıldı; teslim boru hattına iki yeni denetim eklendi.

## Ne değişti **Fiyat ölçüsü yeniden dolduruldu.** ETStur, otellerin pansiyon etiketini ağustos sonunda yeniden adlandırdı ("Oda Kahvaltı" yerine "Kahvaltı Dahil"). Karşılaştırılabilir fiyat sepetimiz eski adı aradığı için 31 Ağustos ve 7 Eylül ölçümlerinde 81 ilin tamamında fiyat medyanı boş kalmıştı. Sepet tanımı artık her iki adı da tanıyor; iki ölçüm geriye dönük doldu (50 ve 51 il) ve seri kesintisiz devam ediyor. **Seride kırılma yok — doğrulandı.** Etiket değişiminin olduğu haftada il medyanlarındaki değişim −%0,8 ve il sıralaması kararlılığı 0,93; bu değerler normal haftalık oynamanın içinde. Dolayısıyla eski ve yeni ölçümler tek seri olarak karşılaştırılabilir, metodolojiye kırılma notu eklenmedi. **İki yeni denetim.** (1) Haftalık fiyat toplaması yarıda kalırsa — dosyada veri vardır ama iller eksiktir — artık uyarı üretiliyor. (2) Karşılaştırılabilir fiyat sepetinin kapsamı bir haftada yarıya düşerse, kaynağın tanım değiştirmiş olabileceği bildiriliyor. Ayrıca teslim klasörlerini izleyen bekçi, içi boş gelen bir dosyayı artık geçerli teslim saymıyor. ## Okura etkisi İl fiyat haritası ve fiyat sıralaması, bir sonraki veri koşusundan itibaren son iki haftayı da gösterecek. Bu sürümden önce bu iki hafta boş görünüyordu.

Kısaca. Destinasyon endeksinin "ortalama kalış süresi" göstergesi 2022 için yanlış hesaplanıyordu; düzeltildi. Endeksin 2022 puanı 72 ilde değişti, il sıralaması 15 ilde birer basamak oynadı, hiçbir ilin sınıfı değişmedi. Sitede öne çıkan 2025 değerleri DEĞİŞMEDİ.

Ne bozuktu: Ortalama kalış süresi, geceleme sayısının ziyaretçi sayısına bölünmesiyle bulunuyor. Endeks bu iki sayıyı iki ayrı kaynaktan alıyordu — gecelemeyi aylık bültenlerin toplamından, ziyaretçi sayısını resmî yıllık üründen. İki kaynak neredeyse her yıl aynı sonucu veriyor, ama 2022'de ayrışıyorlar. O yıl endeksin kullandığı değer, sitenin kendi il sayfalarında yazan değerden 81 ilin 69'unda farklıydı. Aynı il, aynı yıl, iki farklı sayı. Ne değişti: İkisi de artık aynı resmî yıllık kaynaktan geliyor ve çelişki kalmadı. En çok oynayan iller Hakkari (+0,54 puan), Niğde (+0,48) ve Mardin (−0,36). Sıralamada yer değiştiren 15 ilin tamamı birer basamak. İkinci düzeltme — sessiz donma: Endeksin ziyaretçi ve kapasite verileri haziran ayından beri dondurulmuş durumdaydı. Bunları güncelleyen kod, artık var olmayan bir veri dosyasına bağlıydı ve hiçbir güncellemede çalışmıyordu. Yani ana veride yapılan düzeltmeler endekse ULAŞMIYORDU — dün Mardin için yapılan düzeltme de ulaşmamıştı. Bu veriler artık her güncellemede resmî kaynaktan tazeleniyor. Yeni denetim: Bir oranın payı ile paydasının aynı kaynaktan gelip gelmediğini denetleyen kontrol, sayı karşılaştırmasından kaynak beyanına taşındı. Eski hâli, iki kaynağın aynı değeri taşıdığı yıllarda hiçbir şey ayırt edemiyordu — dokuz yılın sekizinde. Aynı denetim, veri dosyalarının sütun adlarını da sözleşmeye karşı kontrol ediyor: tek harflik bir yazım hatası daha önce bir sütunu sessizce düşürebiliyordu.

Kısaca. Bu yayın okurun gördüğü hiçbir sayıyı değiştirmiyor; bir soruyu kapatıyor. Sitedeki yıllık konaklama rakamlarının nereden geldiği artık biliniyor ve yazılı. Önceki turda bu veriye "kaynağı izlenemeyen bir sürüm" denmişti; ölçüldü ve bu yanlış çıktı — söz konusu seri, Türkiye'nin resmî olarak Avrupa istatistik kurumuna raporladığı yıllık seriyle birebir aynı. Aynı ölçüm, iki iç veri sayfasının 2022'de neden ayrıştığını da açıklığa kavuşturdu ve gelecekte yanlış bir karışıma karşı yeni bir denetim ekledi.

Atlasta konaklama hareketi iki ayrı sayfada tutuluyor: biri yıllık, biri aylık. Yıllık sayfa resmî yıllık ürün; aylık sayfa ise aylık bültenlerin toplamı. Dokuz yılın sekizinde ikisi birebir aynı. 2022'de ayrışıyorlar ve sebebi kaynakta belgeli: o yılın Kasım ve Aralık aylarında belediye belgeli tesislerin bülteni hiç yayımlanmadı, dolayısıyla aylık toplam eksik kalıyor; yıllık ürün o bileşeni içeriyor. Dört ilde farkın ters yönde olması da şaşırtıcı değil — iki ayrı derleme sürecinden gelen iki ürün il düzeyinde her iki yöne de sapabilir; sapma oranı illere göre yüzde eksi üç ile artı on arasında sürekli bir dağılım gösteriyor. Buna dayanarak hangi sayfanın hangi soru için esas alınacağı tek bir yere yazıldı: yıllık büyüklükler yıllık sayfadan, ay ayrıntısı gerektiren her şey aylık sayfadan. Bu bir tercih değil, ölçümün sonucu. Ölçüm sırasında yeni bir kusur da bulundu ve şimdilik kayda geçirildi: sürdürülebilirlik endeksinin girdi panelinde ortalama kalış süresi hesaplanırken bölünen bir sayfadan, bölen öteki sayfadan alınıyor. Sonuç, iki tanımın da vermeyeceği bir sayı oluyor — küçük bir fark, ama hiçbir kaynakla doğrulanamayan bir sayı. Düzeltmesi endeks puanlarını değiştireceği için etkisi ayrıca ölçülecek; o zamana kadar yeni bir denetim bu tür bir karışımın fark edilmeden eklenmesini engelliyor.

Kısaca. Bu yayında okurun gördüğü bir sayı değişti: hava kirliliği grafiğindeki Türkiye ortalaması. Grafiğin kendi yöntem açıklaması 'o yıl ölçüm yapılmayan il ortalamaya girmez' diyordu; ölçtük, hesap bunu yapmıyordu. Ölçüm ağının veri veremediği hücreler bir önceki yıldan taşınarak ya da komşu yılların ortalaması alınarak doldurulup, ölçülmüş değerlerle aynı torbaya giriyordu. Artık her hücre kendi kökenini taşıyor ve ortalama yalnız doğrudan ölçülen illerden hesaplanıyor. Beş yılın değeri değişti; en görünürü 2025: 46,1 yerine 45,8. Ayrıca dolar kuru grafiklerinde 2026 değeri artık 'projeksiyon' değil, olduğu şeyle — Merkez Bankası anket çapası — etiketleniyor.

DÜZELTME NOTU: bu sürüm yayımlandığında not alanı bir önceki turun metnini taşıyordu ve 'okurun gördüğü hiçbir şeyi değiştirmiyor' diyordu. Bu YANLIŞTI: aynı koşu PM10 serisini ve kur grafiği etiketlerini değiştirdi. Not 07.09.2026'da düzeltildi; yayımlanan arşiv kopyası (logs/surum_notlari/v34.173.md) o anki hâliyle DURUYOR — yayımlanmış bir kayıt geriye dönük silinmez, düzeltilir ve düzeltildiği yazılır. PM10 — köken sınıfı zincire girdi. Kanonik ölçüm akışı 2025 için 77 il üretiyor; panelde 81 il doluydu. Dört ilin değeri taşınmıştı: Muş ve Şanlıurfa bir önceki yıldan, Van ve Batman ise 2018'den — yedi yıl önceden ve başka bir kaynak ailesinden. Sınıf bilgisi üretim zincirinin ilk halkasında hesaplanıyor ama hiçbir dosyaya yazılmıyordu; bu yüzden ne panel, ne besleme, ne skor, ne yayımlanan ortalama, ne de veri güncelliği taşınmış değeri doğrudan gözlemden ayırabiliyordu. Artık her hücre sınıfını, taşınmışsa kaynak yılını ve o yılın istasyon kapsamasını taşıyor. Yayımlanan Türkiye ortalaması yalnız doğrudan ölçülen illerden: 2019 47,3→47,8 · 2020 47,0→45,8 · 2021 47,4→47,0 · 2024 41,3→41,0 · 2025 46,1→45,8; öteki on iki yıl aynı. Güncellik tablosu da düzeldi — 2025 için 'seksen bir ilin seksen biri' yerine 'seksen bir ilin yetmiş yedisi ölçüm' diyor. Taşınan değerler silinmedi; silmek DEİ skorlarını değiştiren ayrı bir karar ve etkisi ayrıca ölçülecek. KUR — anket çapası kendi adını aldı. Kaynak veri üç sınıf tutuyor: gerçekleşme, Merkez Bankası piyasa katılımcıları anketinin yıl sonu çapası, ve modelin ürettiği projeksiyon. Grafik bunları iki sınıfa indiriyor ve anket çapasını 'projeksiyon' diye çiziyordu. Artık çapanın kendi serisi, kendi adı ve kendi çizgi deseni var; alt başlıklar da onu adıyla anıyor. Sayılar değişmedi, neyin ne olduğu görünür oldu. ÜÇ YENİ KAPI. Bir vekil hücrenin doğrudan gözlem gibi durmasını, bir kaynak sınıfının yayımlanırken başka bir sınıfa katlanmasını ve iki iç veri sayfasının aynı büyüklük için farklı sayı vermesini durduruyorlar. Sonuncusu gerçek bir tutarsızlık buldu: 2022 yılında iki sayfa arasında yaklaşık yüzde birlik bir fark var ve kaynağı henüz bulunamadı. Bu yüzden 'beklenen' diye değil 'çözülmemiş' diye, son tarihiyle birlikte kayda geçirildi — fark değişirse ya da süre dolarsa koşu duruyor. Hangi sayfanın esas alınacağı, kaynak belgesi bulunmadan bilerek yazılmadı. Birinci açık — geciken dış teslim. Gecikme aslında her koşuda ölçülüyor ve ekrana yazılıyordu, ama binlerce satırlık koşu günlüğünün içinde, hem de yayın tamamlandıktan sonra. Yani ölçüm vardı, göze görünmüyordu. Artık üç şey değişti: ölçüm yapısal bir sonuç veriyor, kendi başına çalıştırılabilen bir denetim hâline geldi ve yayın öncesi kontrol listesinde görünüyor. Bilerek "uyarı" olarak kuruldu, "engel" olarak değil: dışarıdaki bir ekibin geciken teslimi yüzünden kendi düzeltmelerimizin yayınını durdurmak yanlış olurdu. Ara verilmiş kanallar için uyarı üretilmiyor. Aynı turda, bu bekçinin kendi testlerinden ikisinin 29 Ağustos'taki bir kanal taşıma kararından beri kırmızı yandığı ve kimsenin bakmadığı görüldü; ikisi de güncel duruma çekildi. İkinci açık — yayın durumunun tek bir makineden okunabilmesi. Yayın durumu canlı adresten ölçülür; bu doğru yöntemdir ve değişmedi. Ama ölçümü yapan adres arama motoru robotlarına kapalı olduğu için, bulutta çalışan bir oturum soruyu hiç soramıyordu ve sessiz bir arıza fark edilmeden günlerce sürebilirdi. Çözüm ölçümü gevşetmek değil, ölçülmüş sonucu paylaşmak oldu: her koşunun sonunda canlı sürüm, yerel sürüm, koşu kimliği ve ölçümün yapıldığı saat ortak bir dosyaya yazılıyor. Saatin yazılması işin özü — üç saatten eski bir ölçüme bakıp "fark yok" demek, bu projede kayıtlı sessiz yanlış beyan sınıfının ta kendisidir; o yüzden eski ölçüm "bayat" der ve senkron iddia etmez. Dosya hiç yoksa ya da bozuksa sonuç "ölçülemedi" olur; yokluk "yayında" sayılmaz. Aynı turda, adıyla yanlış söz veren bir alan emekli edildi. Paket durum dosyasındaki bir bayrak, adına bakıldığında "yüklenmemiş paket var mı" sorusunu yanıtlıyor gibi duruyordu; oysa yalnız "bu koşuda dosyalar değişti mi" bilgisini taşıyordu ve yükleme sonrası hiçbir şey onu temizlemediği için kalıcı olarak "bekliyor" diyordu. Kavram artık kendi doğru adını taşıyor ve yayın durumu tek bir yerden okunuyor. Üçüncü açık — açık işlerin kendi listesini okuyamaz hâle gelmesi. Bu proje açık işlerini tek bir kanonik deftere yazar ve o defter 1,5 megabayta ulaştı. Defterin kendi araçları onu sorunsuz okuyor; ama defteri okumak isteyen her araç aynı bütçeye sahip değil. Bulutta çalışan bir oturum dosyanın ancak üçte ikisini alabiliyordu ve kesilen üçte bir, en yeni üçte birdi. Sonuç ölçüldü ve ciddiydi: açık ve yüksek öncelikli 57 işin 49'u o kesilen kısımdaydı, en acil sekiz işin ise sekizi birden. Tarama "eksik okudum" demiyor, eksik listeyi sunuyordu. Defter bölümlere ayrıldı: giriş, dışarıdan gelen denetimin yazdığı tablo ve en yeni bölümler ana dosyada kaldı, geçmiş beş ayrı dosyaya taşındı. Ana dosya 1,5 megabayttan 304 kilobayta indi. Tek satır silinmedi — giren satır sayısı ile çıkan satır sayısı birebir eşit ve araç, bu eşitlik sağlanmazsa hiçbir dosyaya dokunmuyor. Ayrıca artık küçük bir açık iş özeti üretiliyor ve her koşuda yenileniyor; okumak isteyen ham defteri değil onu açıyor. Aynı ölçüm ikinci bir şey daha gösterdi: açık ve yüksek öncelikli 57 işin 32'si hiçbir iş emrinde adreslenmiyordu. Defter onları taşıyordu ama hiçbir iş sırası onlara ulaşmıyordu — yani listede duruyor olmaları yapılacakları anlamına gelmiyordu. Otuz biri emirlere bağlandı (yedisi mevcut emirlere, yirmi dördü sekiz yeni emre), biri ölçülerek kapatıldı: kalan tek ayağı bir hafta önce bitmiş, satırı çevrilmemişti. Bundan sonra adressiz kalan bir iş yayın öncesi kontrol listesinde görünüyor.

Kısaca. Bir önceki yayında düzeltilen kapsam bilgilerinden biri (genişbant serisi, 2019-2025) veri envanteri sayfasının bir bölümünde hâlâ eski yılı (2024) gösteriyordu. Kök neden bulundu: bu sayfanın "Dönem" bilgisi her yayında otomatik hesaplanır, ama hesaplama yalnız belirli bir tablo biçimini tanıyordu; genişbant ve benzer birkaç seri farklı bir biçimde tutulduğu için hesaplama onları hiç göremiyor, eski değer sonsuza kadar taşınıyordu. Artık iki biçim de tanınıyor.

Bu düzeltme yapılırken dikkat edilen bir nokta: bazı serilerin dönem bilgisinin yanında önemli bir uyarı notu da var (örn. "yeniden yapılandırılmış veri", "programın başlamadığı yıllar için 0"). Yeni hesaplama bu notları SİLMİYOR — yalnız yanında ek açıklama olmayan, çıplak ve bayat bir tarih aralığını tazeliyor. Bir seri (etiketler paneli) daha önce yanlışlıkla çok geniş bir tarih aralığı gösteriyordu; artık gerçekten takip ettiği yılları gösteriyor.

Kısaca. Metodoloji ve veri envanteri sayfasındaki bir düzine kapsam bilgisi düzeltildi — bir önceki turda beş kalemin biri (İstanbul yabancı ziyaretçi serisi) düzeltilmişti; bu turda kalanı tamamlandı ve aynı sınıftan üç yeni kayma daha bulunup kapatıldı. Hepsi aynı kökten geliyordu: bir serinin kapsamı (kaç ay, kaç satır, hangi yıla kadar) elle yazılan bir açıklama metninde duruyordu ve veri ilerledikçe bu metin geride kalıyordu — sayı yanlış olsa da hiçbir uyarı çıkmıyordu, çünkü hiçbir kural o metni veriyle karşılaştırmıyordu.

Düzeltilen kalemler: banka kredisi verisinin çeyrek sayısı, elektrik tüketimi ve elektrik üretim kapasitesi serilerinin ay/satır sayıları, Mavi Bayrak ve genişbant serilerinin yıl aralığı, İstanbul ziyaretçi serisinin ülke sayısı, istihdam serisinin ay sayısı (bu seride ayrıca eksik aylar olduğu için doğru sayı takvimden değil verinin kendisinden alındı). Ayrıca ana sayfadaki bağlantısallık formülü artık kıyısı olmayan bir ilde üç bileşenle hesaplandığını açıkça söylüyor; bir kıyı ilinin sayfasındaki iki farklı deniz sayısı (biri bileşiğe giren ölçekli değer, biri ham trafik) artık aralarındaki farkı anlatan bir cümle taşıyor; bir grafiğin kaynak künyesi artık gerçekten çizdiği veriyle eşleşiyor. Bu düzeltmelerin bir daha sessizce bozulmaması için yeni bir otomatik denetim eklendi: bir serinin kapsam metnindeki tarih aralığı ile yanındaki sayı (kaç ay, kaç çeyrek) artık her yayında birbirine karşı sınanıyor; tutmazsa yayın durur. Denetim, eksik ay içeren serilerde takvim aralığını değil verinin kendisinde gerçekten var olan dönem sayısını esas alıyor — böylece bilinçli olarak eksik bırakılan bir seri yanlış alarma yol açmıyor.

Kısaca. Sitenin ilk yazma yolu açıldı — "Bize ulaşın" sayfası, geri bildirim formu ve bildirim durumu sorgulama. Bugüne kadar hiçbir ziyaretçi bu siteye bir şey yazamıyordu; artık bir hata bildirebilir, görüş ve öneri gönderebilirsiniz.

Gönderiden sonra ekranda bir kayıt kodu basılır. Giden e-posta yolumuz olmadığı için bu kod tek kopyadır ve saklanması gerekir; durumu öğrenmek isteyen okur kodu ve e-posta adresini birlikte girer. Sorguya yalnızca bildirimin hangi aşamada olduğu döner — iletinin metni, eklenen dosya ve kişisel alanlar dönmez. Kayıtlar silinmez; yalnız durumları değişir, çünkü bir kusurun ne zaman bildirildiği ve ne yapıldığı sonradan da görülebilmelidir. Bildirime dosya eklenebilir: düz metin, virgülle ayrılmış değer dosyası, Word ve Excel belgesi, en çok 5 MB. Hangi türün neden alınmadığı da sayfada yazıyor — resim, eski Office biçimleri ve PDF ilk sürümde alınmıyor. Sebebi gizlenmiyor: yayın ortamımızda virüs tarayıcı yok, bu yüzden yöntem "zararlıyı tanımak" değil "dosyayı zararsız hâle getirmek ya da hiç almamak". Resmi güvenli kılmanın yolu onu yeniden üretmektir ve bunu şu an yapamıyoruz; eksik korumayla almak yerine ertelendi. Alınan belgeler açılmadan yapı denetiminden geçer, hesap tablosu formülleri etkisizleştirilir. Gizlilik metni forma göre genişletildi: hangi alanların kaydedildiği, ne için kullanıldığı, dosyaların nerede tutulduğu ve durum sorgusunun nasıl işlediği adıyla yazılıyor. Form, rıza kutusu işaretlenmeden gönderilemez. İstenmeyen gönderi önlemi çerezsiz ve üçüncü taraf hizmetsizdir; ağ adresiniz kayda girmez, yalnız geri döndürülemez bir özet olarak ve yalnız kısa süreli bir gönderi sınırı için kullanılır. Aynı turda kapatılan üç eski kusur: gizlilik sayfasındaki "bize ulaşın" bağlantısı artık var olan bir sayfaya gidiyor (dün var olmayan bir adrese gidiyordu ve okur 404 görüyordu); veri envanterindeki dondurulmuş kapsam sayıları metne elle yazılmak yerine verinin kendisinden üretiliyor, böylece bayatlamıyor; sunucu tarafında çalışan işlevlerin kaynağı ilk kez sürüm kontrolüne alındı — daha önce yalnız yayın klasöründe duruyordu ve o klasör kaybolsa geri getirilemezdi. Yeni yayın kapıları: formun sorduğu ile sunucunun beklediği artık her yayında karşılaştırılıyor. Konu türleri, alan adları ve kabul edilen dosya türleri iki ayrı dosyada yazılı olduğu için sessizce ayrışabilirlerdi; ayrışırlarsa okur kendi seçtiği bir konuda "konu türü seçilmeli" uyarısı alırdı. Kapı dokuz ayakla, kusur geri konduğunda kırmızıya döndüğü ölçülerek kanıtlandı.

Kısaca. Sunucu kodunun herkese açık okunabilir olduğu bir güvenlik açığı kapatıldı.

Bu not sonradan eklendi (06.09.2026). Bu sürüm ilk yayımlandığında ayrı bir editoryal not yazılmamıştı; aşağıdaki özet, o günün kod geçmişinden derlenmiştir. Bir güvenlik açığı kapatıldı: sunucu tarafında çalışan kodun kaynak dosyaları yayın klasörünün içinde durduğu için herkese açık adresten okunabiliyordu; bu dosyalar kimlik doğrulama özetini (özetin kendisini, parolayı değil) taşıyordu. Artık bu dosyalar herkese açık adresten sunulmuyor. Ayrıca gizlilik sayfasının kapsamı, hazırlığı süren bir geri bildirim formu için genişletildi ve bir dosya güvenliği altyapısı yazıldı — ikisi de bu sürümde henüz okura açık değildi.

Kısaca. Bir önceki taramanın sonuçları temizlendi; sürdürülebilirlik ağırlığı ve örnek hesaplama aracındaki bir tahmin düzeltildi.

Bu not sonradan eklendi (06.09.2026). Bu sürüm ilk yayımlandığında ayrı bir editoryal not yazılmamıştı; aşağıdaki özet, o günün kod geçmişinden derlenmiştir. Bir önceki sürümdeki denetimin sonuçları canlıda ölçüldü: yayımlanan ama kullanılmayan üç alan kaldırıldı, 46 geçmiş düzeltme yeniden doğrulandı ve hiçbiri geri açılmadı. Ayrıca iki düzeltme: sürdürülebilirlik alt ağırlığı (0,80/0,20) artık tek kaynaktan üretiliyor ve iki farklı sayfada tutarlı; örnek hesaplama aracı, eksen verisi olmayan bir ilde deniz puanını artık TAHMİN ETMİYOR — veri yoksa sonuç hiç gösterilmiyor.

Kısaca. Kullanılmayan yayın alanları taranmaya başladı; bağlantısallık yöntem metnindeki iki sabit sayı veriden üretilir oldu.

Bu not sonradan eklendi (06.09.2026). Bu sürüm ilk yayımlandığında ayrı bir editoryal not yazılmamıştı; aşağıdaki özet, o günün kod geçmişinden derlenmiştir. Sitenin yayımladığı ama artık hiçbir sayfanın okumadığı alanları tarayan bir denetim ilk kez devreye girdi. Ana sayfadaki, henüz var olmayan bir iletişim sayfasına yönlendiren metin düzeltildi. Bağlantısallık yöntem sayfasındaki demiryolu kademeleri ve deniz içi hat açıklaması artık tek bir kaynaktan üretiliyor; ikisi de önceden elle yazılmıştı ve veriyle uyuşmuyordu.

Kısaca. İl gruplarının ana sayfadaki eski adı düzeltildi; site artık otomatik yayımlanıyor.

Bu not sonradan eklendi (06.09.2026). Bu sürüm ilk yayımlandığında ayrı bir editoryal not yazılmamıştı; aşağıdaki özet, o günün kod geçmişinden derlenmiştir. İki değişiklik taşıdı. Birincisi bir düzeltme: il gruplarının adları çalışma verisinde ve il sayfalarında yenilenmişti ama ana sayfa dört yerde (ikisi düz metin, ikisi görünmeyen bir sıralama listesi) eski adı göstermeye devam ediyordu — dağılım grafiği yanlış sırayla çiziliyordu. Düzeltildi ve bir daha aynı kusur olursa yayını durduracak bir denetim eklendi. İkincisi bir altyapı adımı: bu sürüm, veri ve site paketinin **otomatik** olarak yayımlandığı ilk sürümdür; bir önceki denemede iki sessiz kusur (biri veri ucunu görünmeden kırabilecek bir paketleme sorunu) taslak ortamda yakalanıp düzeltilmişti.

Kısaca. Sitenin dili elden geçti. Yeni bir **Terimler ve kısaltmalar** sayfası (/terimler) 52 kısaltmanın açılımını tek yerde topluyor. İl sayfalarındaki yüzde ekleri düzeldi, il sınıflarının adlarından ölçülmeyen bir iddia kaldırıldı, iki ilin sıralama bilgisi gerçek sırasına çekildi ve kıyı illerindeki deniz etiketi doğrulandı.

## Yeni sayfa: Terimler ve kısaltmalar Site 52 kısaltma kullanıyor ve çoğunun açılımı hiçbir yerde yazılı değildi. Artık hepsi tek sayfada; kurumlar, veri kaynakları, ölçütler ve yöntem terimleri diye gruplanmış. Bağlantısı alt bilgide. Bir kısaltma bu sayfada yoksa açılımı henüz doğrulanmamış demektir — doğrulanmamış açılım yayımlanmıyor. Aynı kavramın iki yazımı olan maddeler tek satırda toplandı; hangi biçimle ararsanız arayın bulunur. ## Yüzde eklerindeki dilbilgisi hatası "Gelişlerin %9,6'**i**" gibi yanlış ekler 53 il sayfasında düzeldi. Ek artık sayının okunuşundan üretiliyor: %9,6'sı · %4,4'ü · %2,2'si. Doğru yazılmış olanlara dokunulmadı — 101 kullanımın 48'i zaten doğruydu. ## İl sınıflarının adı "B – Güçlü / Uluslararası turizme açık" ve "C – Güçlü / İç pazara yönelik" adları, illerin ölçülen yabancı ziyaretçi payıyla tutmuyordu: "uluslararası turizme açık" sınıfındaki bir ilde bu pay %2, "iç pazara yönelik" sınıftaki bir başkasında %21 çıkıyordu. Yönelim iddiası kaldırıldı; adlar artık **B – Güçlü · üst grup** ve **C – Güçlü · alt grup**. **Hangi ilin hangi sınıfta olduğu değişmedi** — yalnız sınıfın adı değişti. İki grubun sıralamada örtüştüğü (bir alt grup ilinin bir üst grup ilinin önünde olabileceği) metodoloji sayfasında açıkça yazıyor. ## İl notlarındaki iki yanlış Muğla ve Nevşehir sayfaları "DEİ'de ilk 10 içinde" diyordu; gerçek sıraları 13 ve 15. Notlar gerçek sıralarını yazıyor. Ayrıca 39 il notu, artık kullanılmayan eski sınıf adını taşıyordu; hepsi güncellendi. ## Kıyı illerinde deniz etiketi Düzce ve Kırklareli'nin Karadeniz kıyısı var ama sayfaları "Deniz bağlantısı yok" diyordu. Doğrusu, bu illerde limanlarda **ölçülen deniz trafiği** bulunmamasıdır — kıyının yokluğu değil. ## Nasıl güvence altına alındı Bu turda üç yeni otomatik denetim devreye girdi ve her yayında koşuyor: - **Site dili denetimi** — okur sayfalarında iç sistem adı ya da açılmamış kısaltma kalıp kalmadığını ölçer. Bugünkü sayı tavan kabul edildi: artarsa yayın durur, azalmak serbesttir. - **Bağlantısallık dökümü denetimi** — il sayfasında gösterilen dört bileşenin, sayfada yazan bileşik skoru gerçekten verdiğini 81 ilde sınar. - **Anlatı denetimi** — il notlarındaki sıralama ve sınıf bilgisinin veriyle çeliştiği durumu yakalar. Ayrıca yüzde ekleri artık sayının okunuşundan üretiliyor, sınıf adları tek bir kaynaktan geliyor ve harita kütüphanesi tek dağıtımdan çekiliyor. Kısaltma sözlüğü tek kaynaktan beslenir; kaynağı doğrulanmamış bir açılım sayfaya çıkmaz.

Kısaca. İl sayfalarındaki deniz satırı iki bilgiyi net biçimde ayırıyor: bileşiğe giren "Deniz" puanı ve "Ölçülen deniz trafiği". Kıyısı olmayan illerde ölçüm satırı artık hiç basılmıyor — orada sıfır deniz trafiği yok, deniz yok.

## Ne değişti (okur için) Bir önceki sürümde deniz ekseni ile ölçülen deniz trafiği ayrılmıştı. Ürün üzerinde ölçünce iki küçük ama yanıltıcı durum kaldığı görüldü ve ikisi de düzeltildi: - **Kıyısı olmayan illerde** "Ölçülen deniz trafiği: 0,0" yazıyordu. Bu, düzeltilmek istenen hatanın küçük bir tekrarıydı: Ankara'nın sıfır deniz trafiği yoktur, denizi yoktur. Satır artık yalnız kıyı illerinde görünüyor. - **Kırklareli** tek satırda "Deniz 24,9 · Deniz bağlantısı yok" diyordu. Sayı eksenden, etiket ise ölçülen trafikten geliyordu; ikisi yan yana gelince satır kendi içinde çelişiyordu. Etiket artık ait olduğu yerde, ölçüm satırının yanında duruyor. ## Teknik ayrıntı - `build_il_pages`: sınıf etiketi (`bag_deniz_sinif`) ölçülen trafik satırına bağlandı; eksen satırı yalnız değeri gösterir. Ölçüm satırı kanonik kıyı listesine göre koşullu basılır. - Kıyı üyeliği `baglantisallik_aciklama.kiyi_illeri()` üzerinden tek kaynaktan okunur; il adı `il_sayfasi()`in ilk parametresinden gelir.

Kısaca. Bağlantısallık sayfalarında gösterilen deniz puanı ile bileşik skora giren deniz puanı farklıydı; okur, sayfadaki dört bileşenden sayfadaki skoru elde edemiyordu. Artık iki sayı da ayrı ayrı yayımlanıyor: bileşiğe giren "deniz" puanı ve onun yanında ölçülen ham deniz trafiği. Denizi olmayan illerde bu alan artık sıfır değil, boş — çünkü orada deniz ekseni hiç uygulanmıyor.

## Ne değişti (okur için) Deniz kıyısı olan illerin bağlantısallık kartında bugüne kadar tek bir "Deniz" puanı vardı ve sayfa "bileşik = 0,80 × (hava, kara, demiryolu) + 0,20 × deniz" diyordu. Bu iki şey birbirini tutmuyordu: gösterilen deniz puanı limanlarda ölçülen ham trafikti, hesaba giren ise kıyı illeri arasında göreli hâle getirilmiş puandı. Sonuç: kıyısı olan 27 ilin hiçbirinde sayfadaki sayılar sayfadaki sonucu vermiyordu. Bundan sonra kartta iki sayı var: - **Deniz** — bileşik skora fiilen giren puan. Formül bununla tutar. - **Ölçülen deniz trafiği** — limanlarda ölçülen ham puan; hangi ilde ne kadar gerçek deniz hareketi olduğunu gösterir. Kıyısı olmayan 53 ilde ve kıyısı olup ölçülen deniz trafiği hiç bulunmayan Düzce'de deniz alanı **boş** görünür. Daha önce buralarda "0,0" yazıyordu; sıfır yazmak "deniz bağlantısı hiç yok" demektir, oysa doğrusu "bu ilde deniz ekseni ölçülmüyor"dur. İkisi aynı şey değil. Bağlantısallık sayfasında bir ilin **radar grafiği**, denizi ölçülmeyen illerde artık dört eksen gösteriyor (deniz ekseni hiç çizilmiyor). Daha önce o eksen sıfırda duruyor ve il "deniz bağlantısı sıfır" gibi görünüyordu. Metodoloji sayfası, hava ekseninin **eski** yöntemini anlatmayı bırakıyor. Bağlantısallık sayfası bu yöntemi bir sürüm önce güncellemişti; metodoloji elle yazılı olduğu için geride kalmıştı ve aynı endeks iki sayfada iki farklı yöntemle anlatılıyordu. Demiryolu verisinin dönemi için sitede dolaşan dört farklı ifade tek ve ölçülmüş bir cümleye indirildi. Liman sayısı düzeltildi (sitede 70 ve 75+ yazıyordu; eşleme tablosunda 74 liman var). Kıyı ili sayısı da tek kaynaktan üretiliyor: aynı sayfa bir yerde 27, başka yerde 28 diyordu — ikisi de yanlış değildi ama farklı şeyleri sayıyorlardı ve sayfa bunu söylemiyordu. ## Teknik ayrıntı - `iller.bag_deniz` artık `Deniz_Eksen_Panel`den okunur (bileşiğe giren değer); ölçülen ham skor `iller.bag_deniz_olculen` olarak ayrı yayımlanır. - `Deniz_Eksen_Panel` yeni bir çalışma kitabı sayfasıdır; yalnız deniz ekseni uygulanan iller yer alır. Panelde olmayan il = eksen uygulanmayan il. - Yeni kapı **K79**: 81 ilde "yayımlanan döküm → yayımlanan bileşik" eşitliği (tolerans 0,1) ve deniz ekseninin kanonik kıyı listesi dışına taşmaması. Kapı formülün kopyasını tutmaz; üreticinin kendi hesabını çağırır. - Sekiz negatif fikstür (`tests/test_bag_dokum_kapisi.py`), aralarında kusurun kendisi (ham skorun yayımlanması) ve sıfır-yerine-boş ayrımı. - İl açıklama metni artık kıyı listesine değil, deniz ekseninin o ilde var olup olmadığına bakar; kıyısı olup ölçümü olmayan il için ayrı cümle kurar. - `Deniz_Eksen_Panel` katalog kaydı eklendi; bağlantısallık sayfasının veri yükü artık ekseni ve ölçülen ham skoru AYRI anahtarlarda taşır, B2 çapraz kapısı ikisini de denetler ve "biri boş diğeri dolu" durumunda durur. - Yöntem metinleri tek kaynaktan: `hava_yontem_kisa` · `kiyi_il_sayisi_metni` · `liman_eslemesi_metni` · `demir_donem_metni` · `kiyi_kapsam`. - Ölçüm eki: `checks/is-emirleri/ekler/IE-107_FORMUL_SKOR_OLCUMU_2026-09-04.md` (81 il × fark tablosu).

Kısaca. Göç artıklarının kökü kapatıldı — bir sayfa bölündüğünde geride kalan ölü işaretleme artık kaynakta önlenir, kalanı da tek komutla temizlenir.

Neden yazıldı: `/ekonomi-beklenti` sayfası ayrı bir adrese taşınırken geride üç iz bıraktı ve üçü de ölçüldü. Birincisi görünürdü: bağlantı etiketlerine değersiz bir işaret yapışıyordu. İkincisi sessizdi ve daha ağırdı — düğme bağlantıya çevrilirken düğmenin kendi öznitelikleri hiç taşınmıyordu; bu göçte kayıp doğurmadı ama bir sonraki bölmede seçili sekmenin görünümünü sessizce düşürebilirdi. Üçüncüsü okura dokunuyordu: gelir projeksiyonunun hangi varsayıma dayandığını anlatan açıklama kartı, onu görünür yapan tek çağrı başka sayfaya taşındığı için kalıcı olarak gizli kalmıştı. Kök neden desendeydi: adlandırılmış bir grup, numaralı sırayı da paylaşır ve kod yanlış grubu okuyordu. Desen adla okunacak biçimde yeniden yazıldı; artık bu sınıf yapısal olarak kapalı. Fikstür dört ayakla kanıtlıyor: öznitelikler taşınıyor, değersiz işaret üretilmiyor, hedef seçimi bozulmuyor ve başka sekmenin düğmesine dokunulmuyor. Gizli kalan açıklama kartının düzeltmesi hazır ve kayıtlı, ama bu sürümle YAYIMLANMADI: paket doğrulanmış durumdayken ürüne dokunmak paketi geçersiz kılar. Kart bir sonraki yayında görünür olacak. Kartın işaret ettiği sayfaya site genelindeki alt menüden erişim bu süre boyunca da açıktı. Ayrıca bağlantısallık ve DEİ değişimini iki sürüm arasında ölçen bir üretici eklendi: hangi ilin hangi eksende ne kadar oynadığı artık elle değil ölçümle yazılıyor. Bu sürümde yayımlanan bir sayı değişmedi; araç bir sonraki karşılaştırmalar için hazır. **Geriye dönük düzeltme (08.09.2026, IE-133):** Yukarıdaki notun son paragrafı "Bu sürümde yayımlanan bir sayı değişmedi" diyordu — bu YANLIŞTI. v34.160'ın asıl içeriği hava ekseninin YAKINLIKTAN HİZMETE çevrilmesiydi (D27): bağlantısallık sırası 79/81 ilde, DEİ nihai sırası 58/81 ilde değişti (üretici: `checks/is-emirleri/kanit/IE-100_degisim_tablosu.md`). En çok yükselen on il — Denizli (53→19), Kars (62→28), Erzincan (54→25), Şırnak (78→51), Mardin (49→23), Ağrı (74→49), Siirt (70→45), Van (42→17), Şanlıurfa (57→33), Hakkari (81→59). En çok düşen on il — Yalova (27→70), Aydın (3→43), Bartın (33→72), Manisa (16→55), Kırıkkale (18→53), Çankırı (32→67), Bilecik (20→52), Burdur (35→66), Sakarya (17→46), Kilis (56→77). Neden: hava ekseni artık havalimanına YAKINLIĞI değil, o havalimanının sunduğu HİZMETİ ölçüyor — büyük bir havalimanına uzak il, küçük bir havalimanına yakın olandan yüksek çıkabilir.

Kısaca. Havalimanı × il sürüş süresi matrisi tamamlandı — 979 çift (162 mevcut kayıt + 817 yeni ölçüm). Böylece bağlantısallık hesabının hava ayağı, il merkezinden havalimanına gerçek sürüş süresiyle beslenebilir hâle geldi; eskiden yalnız her il için en yakın iki havalimanı biliniyordu.

Toplama tek kaynaktan (Google Haritalar) yapıldı; sütunun ölçüm evreni karıştırılmadı. Toplama bittikten sonra eleme kuralı geriye dönük sınandı ve bir kusur bulunup düzeltildi: eksik çiftleri elerken kullanılan güvenlik payı, o an elde olan küçük örnekten kestirilmişti ve yetmiyordu. Bir çift bu yüzden haksız yere elenmişti (Kırklareli–Gökçeada, gerçek süre 3 sa. 48 dk, yani hesaba girmesi gereken bantta). Genişletilmiş eşikle yeniden tarandı, yakalandı ve toplandı. Kusurun kökü yapısaldı: ada havalimanına giden rota feribot bacağı taşıyor ve karayolu rotalarından farklı davranıyor. Bu yüzden güvenlik payı artık tek sayı değil; feribotlu ve karayolu rotaları için ayrı ayrı ölçülüyor. Ayrıca süre okuyucusunda iki kusur düzeltildi: tam saatlik rotalar (dakika bileşeni yazılmayan, örneğin "2 sa.") okunamıyor ve sessizce atlanıyordu; bozuk metinde ise hata fırlatıp toplamayı yarıda bırakabiliyordu.

Kısaca. Türkiye'nin iç hat feribot yolcusu ilk kez atlasa girdi — 27 hat, beş yıl. Bandırma, Çanakkale (Gestaş), Yalova ve Bursa hatları artık hat düzeyinde izlenebiliyor. Ayrıca kıyısı olan iller resmî bir envanterden türetiliyor, listenin kaynağı artık künyeli.

- **İç hat feribot yolcusu.** Ulaştırma Bakanlığı bu veriyi hat bazında yayımlamıyor; yalnız ülke toplamını veriyor. Hat kırılımı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'nın kıyı alanları planı uzman raporlarında yayımlanıyor ve verinin asıl sahibi yine Ulaştırma Bakanlığı. Üç rapordan 144 satır alındı. Doğruluk kontrolü şöyle kuruldu: raporların ülke toplamı, elimizdeki resmî seriyle karşılaştırılıyor; tutmayan rapordan tek satır bile alınmıyor. Beş yılın beşinde de fark sıfır çıktı. - **Kıyı ili listesi.** Hangi ilin denize kıyısı olduğu artık kodun içine gömülü değil, Tarım ve Orman Bakanlığı'nın balıkçılık kıyı yapıları envanterinden türetiliyor. Envanterin iç su kayıtları deniz sayılmıyor. Sonuç 28 il ve daha önce kullanılan listeyle birebir aynı çıktı; fark yalnız artık kaynağının belgeli olması. - **Havalimanı erişim süreleri.** Verinin nasıl üretildiği projede yazılı değildi, kayda geçirildi. Koordinatla çapraz kontrol edildi: 81 ilin 74'ünde atanan havalimanı kuş uçuşu en yakın olanla aynı; farklı olan ikisinde de yakın havalimanının tarifeli uçuşu yok.

Kısaca. Ch-discovery Eurostat üçüncü şeması (`EU27_*`) artık `run_merge` kapısından da geçiyor — okuyucu yazılmıştı ama çağıranın kapısı iki şema arıyordu ve haftalık paket sessizce atlanıyordu; Avrupa geceleme serisinin Haziran 2026 dönemi bu koşuyla atlasa giriyor.

- **Ch-discovery köprüsü:** haftalık tazelik paketinin Eurostat sayfaları üç ayrı şemada gelebiliyor. Üçüncüsünü okuyan kod eklenmişti, ama `run_merge` içindeki paket seçme koşulu yalnız ilk ikisini tanıyordu; paket sessizce atlanıyor ve koşu eski paketlerin sayılarıyla başarılı görünüyordu. Koşul üçüncü şemayı da tanıyor, fikstüre kaynak taraması ayağı eklendi. - **Bağımlılık beyanı:** projenin Python paketleri ilk kez beyan ediliyor. Liste elle yazılmıyor; kaynak kodundaki içe aktarmalar taranıp kurulu paketlere eşleniyor. Gerekçesiz muafiyet kabul edilmiyor. - **Kaynak anlık görüntüsü:** yayın paketindeki kaynak listesi 2 aileden 31 aileye çıktı. Eksik künye alanları artık sessizce boş bırakılmıyor, adıyla listeleniyor.

Kısaca. Taşınan bölümle birlikte anlamını yitiren yedi düzeltme kaydı emekliye ayrıldı; kayıt denetimi artık tek tek kayıt düzeyinde çalışıyor.

**Ölü kayıtlar temizlendi.** Gelir modeli verileri bölümü kendi sayfalarına taşınınca, o bölümdeki metni düzelten yedi kayıt hedefsiz kaldı. Kayıtlar silinmedi — tarihçe için duruyorlar — ama "emekli" olarak işaretlendi ve gerekçeleri yazıldı. Böylece denetim, gerçekten uygulanmamış bir düzeltme ile hedefi ortadan kalkmış bir kaydı birbirine karıştırmıyor. **Denetim inceldi.** Bir düzeltme grubunun bazı kayıtları ölürken bazıları canlı kalabiliyor: bu grupta yedi kayıttan altısı hedefsiz kaldı, biri hâlâ çalışıyor. Denetim eskiden yalnız grubun tamamını muaf tutabiliyordu; artık tek bir kaydı muaf tutabiliyor, böylece canlı kayıt denetim dışına çıkmıyor.

Kısaca. Gelir modeli verileri sayfasının sonundaki iki bölüm kendi sayfalarına taşındı; ana sayfa 191 KB küçüldü.

**İki yeni sayfa.** Gelir modeli verileri sayfasının sonunda, konusu aslında ayrı olan iki bölüm duruyordu. İkisi de kendi adresine taşındı: * **Beklenti ne kadar tuttu?** — Gelir projeksiyonu kur ve enflasyon beklentilerine dayanır. Bu sayfa o beklentilerin geçmişte ne kadar saptığını gösteriyor: TCMB Piyasa Katılımcıları Anketi ile gerçekleşen değerlerin karşılaştırması ve dört ufuklu enflasyon beklenti patikası. * **Bağımsız çapraz doğrulama** — Turizm gelirini resmî serilerden bağımsız iki tanıkla sınıyor: kart harcaması ile geceleme, uçuş trafiği ile havalimanı yolcusu. **Ana sayfa küçüldü.** Bu içerik daha önce hem ana sayfada hem kendi sayfasında duruyordu. Artık tek yerde: ana sayfa 191 KB (yüzde 8) hafifledi ve ilgili düğmeler doğrudan yeni sayfalara bağlanıyor. Taşımanın eksiksiz olduğu ölçülerek doğrulandı: taşınan bölümün 192 izinin tamamı hedef sayfalarda mevcut, kayıp yok. Ana sayfa ayrıca tarayıcıda sınandı — kalan on sekiz bölümün tamamı ve sekme gezinmesi çalışıyor.

Kısaca. Grafiklerin altındaki açıklamalar bu sürümde daha dürüst konuşuyor. Ölçü birimi değişen ya da yöntemi değişen bir seride artık baştan sona tek bir büyüme oranı verilmiyor; bunun yerine değişimden önceki ve sonraki dönem ayrı ayrı anlatılıyor. İl gelir grafiklerine tahminin alt–üst bandı ve kapsam geçişinin işareti eklendi. Sıralamalarda birbirine eşit çıkan iller artık aynı sırayı paylaşıyor.

**Kısaca (teknik olmayan özet).** Bu sürümde sitedeki sayılar değişmedi; değişen, o sayıların nasıl anlatıldığı ve hangi hassasiyetle sunulduğu. **Kırılmayı aşan oran artık verilmiyor.** Bir ilin turizm ekonomisi tahmini, 2022/23'teki kapsam geçişinden önce ve sonra aynı yöntemle üretilmiyor. Buna rağmen grafiğin altındaki açıklama "dönem boyunca seri yüzde şu kadar arttı" diyordu — iki farklı ölçüm rejimini tek orana sıkıştırıyordu. Artık açıklama iki dönemi ayrı cümlede veriyor ve uçtan uca tek bir oranın hesaplanmadığını söylüyor. Kırılmanın kendisi grafikte kesikli dikey çizgiyle işaretli ve adı yazılı. **Gelir grafiklerinde alt–üst bandı.** 81 il sayfasındaki turizm ekonomisi grafiğinde tahminin yanına, aynı tahmine ait bir duyarlılık bandı çizildi. Bu bir istatistiksel güven aralığı değildir; modelin parametreleri makul bir aralıkta oynatıldığında sonucun ne kadar değiştiğini gösterir. Yayımlanan değer çizginin kendisidir, bant onun etrafındaki belirsizliktir. **Sıralamada eşitlik artık eşit gösteriliyor.** İki il aynı skoru taşıdığı hâlde biri 11., diğeri 12. sıra olarak yazılıyordu. Böyle durumlarda ikisi de "11–12. sıra" olarak gösteriliyor. Eşik uydurulmadı: yayımlanan sayı aynıysa aralarında sıra farkı iddia edilmiyor. **Kaynak satırı düzeldi.** Bazı grafiklerin altında kaynak bilgisi kekemeleşip "Kaynak: Kaynaklar: …" biçiminde çıkıyordu; ayrıca aynı kaynak satırı bir kartta iki kez görünebiliyordu. İkisi de giderildi. **Renkler.** Dört ve daha fazla serili grafiklerde renk önceliği lacivert → turkuaz → sarı → mor oldu; böylece ilk üç seri birbirinden ayrı renk ailelerinden geliyor. Ayrıca renk körlüğü altında serilerin birbirinden ayrışıp ayrışmadığı artık ölçülüyor ve raporlanıyor. **Arka planda.** Gelir sunumuna hangi alanların girebileceği makine-okunur bir listeye bağlandı; listede olmayan ya da üreticisi bulunmayan bir alan yayımlanamıyor. Turizm istatistikleri anketinin konaklama ve geceleme tabloları atlasa alındı. **Rakip ülke göstergeleri artık kaynağına bağlı.** Sitedeki rakip ülke karşılaştırmalarında yer alan on üç gösterge — otel odası, bin kişiye düşen yatak, paket tur payı, seyahat amacı, ulaşım biçimi, günübirlik ziyaretçi, iç turizm, yurt dışı harcaması ve ihracata oran gibi — bugüne kadar tabloya elle yazılmıştı. Değerler doğruydu ama nereden geldikleri kayıtlı değildi ve kaynak yeni bir yıl yayımladığında kimse fark etmiyordu. Bu sürümde hepsi Birleşmiş Milletler Turizm Örgütü'nün İstatistik Derlemesi'ne bağlandı. Bağlantı kurulmadan önce eşleşme ölçüldü: on ülkenin tamamında ve bütün yıllarda, tablodaki 1.893 değerin 1.893'ü kaynaktakiyle birebir aynı çıktı. Yani ekranda görünen hiçbir sayı değişmedi; değişen, o sayıların artık bir kaynağının olması ve kaynak güncellendiğinde tablonun kendiliğinden tazelenecek olması. Dört ülkenin (Hırvatistan, Yunanistan, Portekiz ve Türkiye) bazı satırları bu kapsamın dışında kaldı; o ülkelerin derleme dosyaları henüz indirilmedi. Bu satırlar silinmedi — oldukları gibi duruyor ve eksik oldukları açıkça kayıtlı. **Sayfa künyesindeki yayın kimliği düzeltildi.** Ana sayfanın künyesi, o yayının kimliği olarak bir önceki koşunun tarihini yazıyordu; kaynak dökümü ise doğru koşuyu gösteriyordu. Okur iki farklı tarih görüyor, hangisinin geçerli olduğunu bilemiyordu. Kimlik artık koşunun kendisinden alınıyor ve yayımlanan paketteki bütün kimlik alanlarının aynı koşuyu göstermesi otomatik olarak denetleniyor. **Arka planda dört yeni denetim.** Bunlar okurun gördüğü sayıları değiştirmez; yanlış bir sayının fark edilmeden yayına çıkmasını engeller. Biri, veri tazeliğini koruyan kuralların gerçekten çalıştığını sınıyor — iki kuralın aslında hiç devreye giremediği bu sayede ortaya çıktı ve düzeltildi. **İlçe tablosunda artık sıralama da var.** İl sayfalarındaki ilçe tablosu üç oranı gösteriyordu: yabancı payı (gelişte ve gecelemede) ve ortalama kalış. Bu sürümde her oranın yanına ilçenin **il içindeki sırası** eklendi. Ekranda aynı değeri gösteren ilçeler aynı sırayı paylaşıyor — veri o kadar hassas olmadığında aralarında sıra iddia edilmiyor. Değeri bilinmeyen ilçe sıralanmıyor; boş hücre sıfır demek değildir. Bölümün altına bir cümle eklendi: o ilde yabancı payı en yüksek ve en düşük ilçe, bir de kıyas için Türkiye geneli. Türkiye ortalaması 81 ilin 752 ilçesinden toplanarak hesaplanıyor — ilçe ortalamalarının ortalaması alınmıyor, çünkü o yöntem küçük ilçeleri büyükler kadar ağırlıklandırıp yanlış bir sayı üretir.

Kısaca. Bu sürümde sitede görünen bir sayı değişmedi; değişen, deponun ve yeni bir modülün korumaları. Anahtarların uzak depoya çıkmasını engelleyen bir kapı kuruldu ve Dijital Turizm Envanteri'nin iskeleti atıldı.

Gönderim öncesi sır taraması. Depo artık her kayıtta kendiliğinden uzak sunucuya gönderiliyor; yani bir hata yerelde beklemiyor, aynı dakikada dışarı çıkıyor ve geri alınamıyor. Dosya adına bakan eski koruma bunun için yetmiyordu: bir anahtar dosya adında değil, bir yapılandırma dosyasının içindeki alanda da durabilir — nitekim 29 Ağustos'ta tam bu yaşandı. Artık gönderimden hemen önce bir tarama koşuyor ve şüpheli bir değer bulursa gönderimi durduruyor; kayıt yerelde kalıyor, iş kaybolmuyor. Tarama değerin kendisini hiçbir yere yazmıyor, yalnız hangi dosyada hangi alanın dolu olduğunu söylüyor. Muafiyet vermek mümkün ama gerekçesiz muafiyet kabul edilmiyor. Kapı ilk çalıştığında beş uyarı verdi ve dördü yanlış alarmdı: "anahtar kuralı", "birleştirme anahtarı" gibi adları anahtar sanıp içindeki düz cümleyi şüpheli saymıştı. Beşincisi gerçekti ama ölçüldü — o dosya depoya hiç girmemişti. Uyarılar ölçümle daraltıldı; gürültü bir kapıyı işe yaramaz hâle getirir. Dijital Turizm Envanteri'nin iskeleti. Yeni modülün veri yapısı kuruldu: mekânların kimliği, kaynak bağları, ölçümler, il düzeyi göstergeler ve sıralamalar için tablolar. Üç kural baştan yazıldı. Mekânın kimliğini sistem kendisi üretiyor; Google ya da Tripadvisor kimliği asıl kimlik sayılmıyor, yalnız çapraz başvuru olarak tutuluyor. Kimlik koordinat içermiyor ve bir kez belirlenince değişmiyor — çünkü koordinat çoğu kayıtta sonradan geliyor ve kimlik ona bağlı olsaydı aynı mekân ikinci bir kimlik alırdı. Ham ölçümler ise yalnız eklenebiliyor: geçmişteki bir okuma silinemiyor ya da üzerine yazılamıyor, düzeltme yeni bir satırla yapılıyor ve eski okuma kanıt olarak kalıyor. Bu kural veritabanının kendi düzeyinde uygulanıyor, yani yanlışlıkla da çiğnenemiyor. Modül henüz veri toplamıyor. Ücretli kaynak kullanılmayacak; bu karar yapılandırma dosyasında gerekçesiyle birlikte duruyor, silinmiyor — silinen bir yasak bir süre sonra hiç konuşulmamış gibi görünür.

Kısaca. Bu sürümde bir sayı değişmedi, ama bir sayının ne olduğu değişti: 2026 dolar kuru artık "gerçekleşme" diye sunulmuyor. Bir de haftalık otel brifingi sinyalleri, haber sinyallerinden ayrı bir kartta ve kendi kaynağıyla gösteriliyor.

2026 kuru bir ölçüm değil, bir beklenti. Sitede 2026 yılının dolar kuru "fiili" etiketiyle yayımlanıyordu: yıllık ortalama 47,26 ve yıl sonu 51,55. Bu değerler TCMB'nin ölçtüğü kurlar değil, Piyasa Katılımcıları Anketi'nden gelen bir beklenti çapası. Gerçek gözlem ağustos sonunda 48,23'te ve yılın ortalaması henüz 45,37 — yani "gerçekleşme" sanılan yıl sonu değeri son gözlemin üç lira üzerindeydi ve yıl daha bitmemişti. Kaynak tablosu üç ayrı sınıf taşıyor (gerçekleşme, anket çapası, projeksiyon) ama site bunları ikiye indiriyor ve çapayı gerçekleşmeye katıyordu. Artık çapa kendi sınıfında: grafikte kesikli çiziliyor, kart "son gerçekleşme 2025" diyor, kaynak tablosunda dönem sınırı 2025'e çekildi ve grafiğin alt yazısı kesikli kısmın anket çapası ile model varsayımından oluştuğunu söylüyor. Metodoloji sayfası bunu zaten doğru yazıyordu; artık grafik de aynı şeyi söylüyor. Otel brifingi sinyalleri kendi kartında. Pazartesi günleri gelen oteller haftalık brifingi, atlasın nitel veri hattına giriyor. Bu sinyaller haber sinyalleriyle aynı tabloda taşınıyor ama aynı grafikte gösterilmiyor: ayrı kart, ayrı kaynak künyesi. Sebebi basit — brifing ticari bir derleme, resmî gözlem değil; haber kaynağı künyesiyle yayımlanması yanlış atıf olurdu. Skor her iki kanalda da aynı formülle hesaplanıyor, değişen yalnız kaynağın adı. Brifing sinyali gelmediği haftalarda kart hiç çizilmiyor; boş bir kutu okuru kanal durmuş sanmaya iter. Bu kanalda destinasyon alanı bölge ve pazar düzeyinde olabiliyor ("Akdeniz", "Avrupa"), il anahtarı zorunlu değil. Haber sinyallerinde kural değişmedi: orada destinasyon hâlâ il adı ya da Türkiye olmak zorunda. Önemli sınır: otel brifingi de, dijital turizm envanteri de tahmin modeline girmez. İkisi de ticari kaynaklı ve izleme amaçlı; ne gelir modeline ne sürdürülebilirlik endeksine girdi sayılırlar.

Kısaca. Bu sürümde üç şey aynı soruyu cevaplıyor: bir ilin sayısı gerçekten büyüdüğü için mi arttı, yoksa ölçünün tanımı ya da kapsamı değiştiği için mi? Artık bunun ayrımı yazılı, işaretli ve sıralamalarda ayrıştırılmış durumda.

Yıl ortasında kalıcı seviye sıçramaları. Aylık geceleme serilerinde 2018, 2019, 2024 ve 2025 yıllarında toplam elli il-dönem gözleminde kalıcı bir basamak ölçüldü; yalnız 2025'te yirmi bir il var ve iki dalga hâlinde geliyor: on il nisanda, altı il temmuzda. Çoğunda yatak sayısı düşerken geceleme sıçramış. Bu gözlemler artık resmî kırılma defterinde ve etkilenen illerin sayfasında kapasite–talep bölümünün altında açık bir uyarı var. Bir kapı, işaretin gerçekten orada olduğunu ve olmaması gereken yerde bulunmadığını her yayında ölçüyor. Kırılma defteri bu sürümde il ve ay grenini tanımaya başladı; ulusal grafikler bundan etkilenmiyor, onlar ülke geneli kırılmaları göstermeye devam ediyor. Toparlanma sıralaması artık arz genişlemesini talep sanmıyor. Küçük illerde tesis ya da yatak sayısı kısa sürede katlandığında toparlanma yüzdesi talebi değil arzı anlatıyordu; ölçülen örnek Niğde: 2019'dan 2020'ye tesis sayısı on dokuzdan yirmi dokuza çıkmış, yatak yüzde altmış beş artmış. Bu iller artık "kapsam/kapasite değişimi" rozetiyle sıralamadan çıkarılıyor ama gizlenmiyor: ayrı bir tabloda gerekçeleriyle duruyorlar. Eşik uydurulmadı, ölçüldü: seksen bir ilin yatak değişiminin ortancası yüzde dokuz, üst çeyreği yüzde yirmi altı. Aylık turizm geliri serisinin tanımı 2024 Ocak'ta değişmiş. O tarihe kadar seri yalnız ziyaretçi harcamasını taşıyordu; 2024 Ocak'tan itibaren transfer yolcusu harcaması da dâhil. Yıllık seride aynı değişiklik 2020'ye kadar geriye işlenmiş, aylıkta işlenmemiş — yani iki seri aynı kırılmayı aynı yılda yaşamıyor. Bu fark artık hem kırılma defterinde kayıtlı hem metodolojide yazılı; 2023 ile 2024 aylarını karşılaştıran bir büyüme oranının tanım farkını da taşıdığı açıkça söyleniyor. Önemli sınır: bu kayıtların hiçbiri bir kırılma ilanı değildir. Seviye basamaklarının sebebi teyit edilmemiştir; kapsam değişikliği, raporlama genişlemesi ya da gerçek bir sıçrama olabilir. Kayıt yalnız "ölçüldü ve biliniyor" demektir.

Kısaca. Bu sürümde iki şey değişti: projenin kendi çalışması artık sürüm kontrolünde tutuluyor, ve verinin nereden geldiğini gösteren zincirdeki dört boşluk kapatıldı.

Sürüm kontrolü. Kod ve kurallar 12 Ağustos'tan beri hiçbir yerde kayıtlı değildi; aradaki yetmiş dokuz sürümün çalışması için geri dönülecek bir nokta yoktu. Önce depoya neyin gireceği karara bağlandı — yalnız kaynak kod, yapılandırma, kural belgesi ve denetim kanıtı girer; ham veri, arşiv, üretilen çıktı, ortam, mali belge ve hiçbir kimlik girmez. Ölçüm: kurallardan önce 22.883 dosya girmeye adaydı, sonra 449. Artık her yayın kendi kaydını bırakıyor ve kayıt öncesi iki şart var: sır taraması temiz olmalı ve kod derlenmeli. Birleştirme raporundaki sayaç. Rapor "şu kadar satır eklendi" derken eklenecek olarak DEĞERLENDİRİLEN satırları sayıyordu, fiilen eklenenleri değil; 19 Ağustos'ta 757 satır "eklendi" denmişti, oysa sayfa aynı satır sayısında kalmıştı. Bu ciddiydi: o sayaç, veriye sessizce satır sızmasını yakalamanın birincil işaretidir ve yanlış öten bir işaret zamanla hiç dinlenmez. Koşuda zaten bir öz-denetim vardı ama yalnız tek bir sayfa için; artık değişen her sayfanın satır sayısı kaynakta ve çıktıda ayrı ayrı ölçülüyor ve rapora "gerçek fark" sütunu giriyor. Destinasyon endeksinin üç modlu bağlantısallık paneli. Bu sayfa çok yıllı olduğu hâlde hiçbir kapı onu üreticinin yeniden hesabıyla karşılaştırmıyordu; bir yılda oluşacak bayatlık görünmezdi. Artık sayfadaki her yıl yeniden hesaplanıp değer değer karşılaştırılıyor: dokuz yıl, 3.645 değer, tamamı birebir. Kapasite ara dosyası. Aylık kapasite serisinin tabanı olan ara dosyayı üreten kod projede yoktu; dosya elle kurulmuştu, yani bir hata bulunsa "nereden geldi" sorusunun cevabı yoktu. Artık 231 resmî dosyadan seksen yedi dönemi yeniden üreten bir üretici var; girdi dosyalarının parmak izlerini de yazıyor. Mevcut tabanla karşılaştırıldı: 6.885 satır, 137.700 hücre, açıklanamayan fark yok. Bu iş sırasında resmî dosyalarda dört ayrı dizgi kusuru ölçüldü ve iki dosyada bir ilin kapasite hücrelerinin boş bırakıldığı görüldü. Boş hücre artık sıfır sayılmıyor: bilinmeyen bir bileşenle toplam da bilinmiyor sayılıyor. Yatak başına geceleme hesabının paydası. Sayı doğruydu ama kapsamı hiçbir yerde yazmıyordu. Ölçüldü: payda tüm belgeli yatak stoku, yani henüz açılmamış yatırım belgeli kapasite de sayılıyor; 2018'de yalnız faal stokla arasındaki fark 225.421 yatak, yüzde on üç. Bu, verimlilik değerini olduğundan düşük gösterir ve okurun bilmesi gerekir. Kapsam artık grafiğin alt yazısında, anlatıda, il sayfası künyesinde ve metodolojide birlikte yazılı; iki kapı hem etiketin dört yerde de durduğunu hem de paydanın resmî 2018 rakamını tuttuğunu her koşuda ölçüyor.

Kısaca. Yeni kapı K72 — KAYITSIZ yıl-içi seviye basamağı artık koşuyu DURDURUR. Bir ilin aylık konaklama serisi yıl ortasında kalıcı olarak sıçrarsa ve bu sıçrama kayıtlı değilse, o basamağı aşan büyüme sessizce talep büyümesi gibi yayımlanamaz.

Neden yazıldı: 2025'te 21 ilde yıl ortasında kalıcı basamak ölçüldü. Bu illerin 17'sinde yatak sayısı DÜŞERKEN geceleme sıçradı; kırılma tek bir ayda değil iki dalga hâlinde geldi; resmî bültende kırılmadan önceki ay bir önceki yılın ALTINDA, sonrası kalıcı olarak 2,7-2,9 kat. Bu iller ulusal geceleme artışının yaklaşık yarısını taşıyor ve hiçbir kayıt yoktu. Kapı üreticinin kendi teşhis kodunu çağırır, kopyasını tutmaz. Sebebi bilinen yıllar (salgın kapanışı, yeniden açılış, konaklama kapsam geçişi) muaftır — oralarda basamak beklenen şeydir ve yöntemin doğrulamasıdır. Bugün ölçülmüş 50 basamak kayıtlı olduğu için kapı bugün ötmez; yarın yeni bir basamak belirirse öter. Negatif fikstürle kanıtlandı: kayıt silindiğinde kapı kırmızı, geri konduğunda yeşil. Önemli sınır: bu kayıt bir kırılma İLANI DEĞİLDİR. Hiçbir grafiğe "karşılaştırılamaz" işareti koymaz. Sebep teyit edilmemiştir ve sayfada da öyle yazar. Kayıtların resmî kırılma listesine terfi edip etmeyeceği kullanıcı kararına bırakıldı. Aynı turda (IE-001): yönetim panelinden TAM master yüklendiğinde çıkan "karışık veri sürümü" uyarısı artık çıkmıyor. Uyarı doğruydu ama YANLIŞ YERDE ölçüyordu: kendisinden sonra kurulan dokuz paneli "kitapta yok" sayıyor, beş paneli de -tasarım gereği yalnız yayın yükünden geldikleri hâlde- eksik sanıyordu. Uyarı susturulmadı; yeri ve ölçüsü düzeltildi. Yüklenen kitabın kimliği artık sayfadaki yayın damgasıyla karşılaştırılıyor: aynıysa uyarı yok, farklıysa hangi yayından ne devralındığı yazılıyor. Üç fikstürle ölçüldü. Aynı turda (IE-002): dışarıdan düzenli veri bırakan otomasyonların "sustu mu?" bekçisi kanalların yarısını görmüyordu; iki haftalık denetim, haftalık istihbarat raporu ve otel fiyatı teslimi hiç izlenmiyordu. Yedi kanal da izleniyor ve her birinin son teslim yaşı yazılıyor. Teslim yaşı artık dosya tarihinden değil klasör adındaki tarihten okunuyor: arşive taşınan bir paket yeniden damgalandığı için 15 günlük teslim "11 gün" görünüyordu. Ara verilmiş bir kanal için gecikme uyarısı üretilmiyor. Aynı turda (IE-003): dışarıdan gelen haftalık istihbarat teslimi artık yalnız doğru klasörde olduğu için kabul edilmiyor; teslimin kendi kalite durumu okunuyor. Kalite denetimi düşmüş, yarım kalmış ya da durumu tanınmayan bir teslim atlasa girmiyor. Durum etiketleri sürümden sürüme değiştiği için kapı tek bir kelimeye bağlanmadı; ölçülmüş etiketler ayrı bir sözlükte tutuluyor, böylece eski bir teslim geriye dönük kusurlu sayılmıyor. Ayrıca teslim yapan otomasyonun hangi sözleşme sürümünü okuduğu artık kanıtla izleniyor. Aynı turda (IE-040): haftalık haber ve mevzuat teslimi için alan sözleşmesi yazıldı — teslim gelmeden önce, bilerek. Haber akışı geçmişe dönük toplanamaz; şema bugün doğru değilse aylar sonra dönüp düzeltmek mümkün olmuyor. Dört şey istendi: destinasyon serbest metin yerine il adı, açıklamayı yapan kişinin unvanı (olumsuz haberlerde kişi adı taşınmaz), haberin yayın zamanı ile bizim yakalama zamanımızın ayrılması, ve etkilenen göstergenin satır başına tek olması. Bölge adlarının hangi illeri kapsadığı ölçülmediği için tahmin edilmedi; teslim tanınmayan bir değer taşırsa bulgu veriliyor. Aynı turda (IE-009): 1 Eylül'de gelecek aylık arama-ilgisi arşivi için alıcı taraf, teslim gelmeden sahte teslimle prova edildi. Üç şart sözleşmede yazılı olduğu hâlde hiç ölçülmüyordu: verinin 2017'den bugüne tam pencere gelmesi, endeksin 0-100 aralığında olması ve önceki koşuya göre değişen değerlerin revizyon dosyasına yazılması. Üçü de artık ölçülüyor. Ayrıca bir kontrolün sürüm numarası yükseltilince sessizce çalışmaz hâle geldiği bulundu ve düzeltildi. Aynı turda (IE-010): 28 Ağustos oturumunda alınan on sekiz kararın tamamı makine kaydına geçti (18 kayıttan 38'e). Bir kararın nerede alındığı artık kayıtta zorunlu; kaynağı yazılmayan karar kapıdan geçmiyor. Böylece cevabı verilmiş bir soru aylar sonra yeniden sorulamıyor. Aynı turda (IE-004): UN Tourism'in Nisan 2010 sayısında Orta Doğu turizm gelirleri atlasta bin kat küçük duruyordu. Sebep kaynakta: o tek satır, aynı tablodaki bütün öteki satırlar virgül kullanırken nokta ile dizilmiş ve ayrıştırıcı noktayı ondalık saymış. Artık ayracın hangi anlama geldiği tablonun kendi kullanımından okunuyor; belirsizse dönüşüm yapılmıyor. Yüz sayının yeniden okunmasıyla sadece hedeflenen üç hücre değişti, başka hiçbir şey değişmedi. Bu düzeltme zaman makinesi ve revizyon çalışmasının önünü açıyor. Aynı turda (IE-005): "bu veri güncel mi?" sorusu artık her veri ailesi için kendi sıklığında soruluyor. İki kalem panoda sarı görünüyordu; ölçünce ikisinin de verisi güncel ya da durumu bilinebilirdi — sorun ölçünün kabalığındaydı. Döviz kuru serisi yıllık projeksiyon tablosundan okunuyordu, oysa günlük gözlem başka bir sayfada duruyor; kruvaziyer için de var olmayan bir dosya deseni aranıyordu. Ayrıca artık "geride" demekle yetinilmiyor, hangi ayların eksik olduğu tek tek yazılıyor. Aynı turda (IE-006): kruvaziyer yolcu verisi artık Ulaştırma Bakanlığı'nın kendi aylık dosyalarından okunuyor. Eskiden elle kurulmuş bir ara dosya vardı ve o dosya Nisan'da kalmıştı; eksik üç ay resmî kaynaktan indirildi, seri 2011'den bu yılın Temmuz ayına kadar tek bir boşluk olmadan tamamlandı. Okuma sırasında altı ayrı tuzak ölçüldü ve kapatıldı; bunlardan biri eski dosyalardaki büyük harfli ay adlarıydı ve fark edilmeseydi yirmi yedi ay sessizce eksik kalacaktı. Gelir modelinin kullandığı yıllık kruvaziyer sayısı resmî kaynakla dokuz yılın dokuzunda da birebir aynı çıktı — yani model girdisi bağımsız olarak doğrulanmış oldu. Elle kurulan eski dosya silinmedi, arşive alındı. Aynı turda (IE-011): Çarşamba tazelik paketinin kruvaziyer ve sınır sayfaları artık atlasla otomatik karşılaştırılıyor. Bu iki veri atlasa paketten girmiyor, kendi kaynağından giriyor; paket burada bağımsız bir ikinci ölçüm olarak kullanılıyor ve iki okuma arasında en küçük fark bile rapor ediliyor. İlk karşılaştırmada 366 hücrenin tamamı birebir tuttu — tek istisna, atlasın kendi kusurunu ortaya çıkardı: sınır bülteninin iki ayrı "diğer Avrupa ülkeleri" grubu tek grup sayılıyordu ve dokuz ayda ikisinden biri yayımlanan seriden sessizce düşüyordu. Düzeltildi. Ayrıca kruvaziyer verisinin güncellik kaydı, tabloya girmesini bekleyen dönemde de doğru okunuyor. Aynı turda (IE-012): dış kaynaklardan beslenen veri hatları artık koşunun kendisi tarafından tazeleniyor. Daha önce bu hatların okuyucusu her koşuda çalışıyor ama dosyayı getiren adım kimseye bağlı olmadığı için veri sessizce eskiyebiliyordu: döviz kuru bülteninde üç iş günü eksikti, TCMB'nin Ağustos beklenti anketi yayımlanmışken atlas Temmuz'da duruyordu. Anket artık kurumun kendi servisinden doğrudan çekiliyor; havacılık bülteninin her ay üzerine yazılan dosyası tarih damgasıyla arşivleniyor; hava kalitesi verisinin güncelliği kanonik ölçüm zincirinden okunuyor. Kur projeksiyonunun yeniden hesaplanması gereken tablosu için koşu artık hesabı kendisi yaptırıyor ve sonucu doğruluyor — doğrulayamazsa yayın başlamıyor. Aynı turda (IE-059): aylık arama ilgisi arşivinin üretimi başka bir ortama devredildi; atlas tarafındaki doğrulama bu devre göre güncellendi. Bir panelde Rusya için arama verisi gerçekten yok — kaynak boş seri döndürüyor. Artık bu durum, kanıtı yazılmak şartıyla "eksik toplama" sayılmıyor; kanıtı olmayan boşluk ve sıfırla doldurulmuş seri ise reddediliyor. Böylece "veri yok" ile "veriyi toplayamadım" birbirine karışmıyor. Aynı turda (SURUM-NOT-ISARET): sürüm günlüğü sayfasının alt yarısı okura hiç görünmüyormuş. Sayfadaki 144 sürümden yalnız 118'i çiziliyordu; 26 sürüm satırı, sayfanın kapanış açıklamaları ve alt bilgisi tarayıcıda hiç görünmüyordu. Sebep bir veri hatası değil: 2 Ağustos'ta yazılmış bir sürüm notu, künye damgalayıcısının hangi bölümlere dokunmadığını ANLATIRKEN bir HTML etiketini düz metin olarak yazmıştı. Sayfa bu metni açıklama değil komut sandı ve o noktadan sonrasını yuttu. Kusur 26 gün boyunca yayımlandı ve hiçbir denetim görmedi, çünkü tarayıcıda sayfa açan denetim elle yazılmış sekiz sayfalık bir listeye bakıyordu ve sürüm günlüğü o listede yoktu. İki şey düzeltildi: sürüm notlarındaki metin artık sunuma girmeden süzülüyor (yalnız kalın, eğik, kod ve satır sonu biçimlendirmesi geçiyor, geri kalan her işaret düz metin olarak basılıyor), ve tarayıcıda "sayfanın betiği çalışıyor mu?" denetimi artık elle listeye değil sitenin kendi sayfa listesine bakıyor — yani yarın eklenen bir sayfa da kendiliğinden denetleniyor. Aynı süzgeç, kaynak dosyası olarak tutulan sürüm günlüğü metnindeki kaybı da kapattı. Aynı turda (IE-007): açık iş defterinin kendi hijyeni yapıldı. Yirmi anlatı satırı yanlışlıkla "iş kalemi" gibi sayılıyor, on beş kalem de önceliksiz olduğu için sıralamaya hiç girmiyordu; ikisi de düzeltildi ve bundan sonra önceliksiz açık kalem otomatik olarak borç sayılıyor. Bir kodun daha önce kullanılıp kullanılmadığı artık kalem yazılmadan önce sorulabiliyor. Kullanıcı gözlem dosyası için işlenmişlik defteri üretildi. Artık dosyalar (bir Drive çakışma kopyası, eski bir sayfa tabanı ve sekiz yedek) silinmeden arşive taşındı. Aynı turda (IE-008): siteyi her gün gözden geçiren üç denetçinin ikinci dönem paketi hazırlandı — çizelge, güncellenmiş protokol ve tek sayfalık not. Mercekler bu dönem kişiler arasında dönüyor, böylece aynı sayfaya farklı bir soruyla bakılıyor. Denetçilere verilen "bunları zaten biliyoruz" listesi artık açık iş defterinden üretiliyor; eski maddeler korunuyor, yenileri ekleniyor. Dönem bitişine on gün kala sistem kendisi uyaracak.

Kısaca. IDA02 toparlanma genomuna AYLIK BASAMAK TEŞHİSİ eklendi — işaretlenen seviye kaymaları artık "açıklanamayan sıçrama" diye bırakılmıyor, yıl-içi KIRILMA AYI ve adım büyüklüğüyle sınıflanıyor.

Ne değişti okur için: /ileri-analiz/toparlanma-genomu tablosundaki işaret kolonu üç ayrı dil kullanıyor — (a) "2025-04 ayında kalıcı basamak (×1,83) · sebep teyit edilmedi", (b) "yıl içine yayvan — tek aylık basamak DEĞİL", (c) "aylık seri yok — basamak teşhisi YAPILAMADI". Üçüncüsü önemli: teşhis YAPILAMAMASI ile "basamak değil" aynı şey değildir ve karıştırılmaz. Yöntem: aylık oranların logaritması alınır, kırılma ayı 3-11 arasında aranır, bölünme robust L1 iki-segment uyumuna göre seçilir. Bir kayma ancak üç koşulu birden sağlarsa basamak sayılır: kırılma sonrası HER ay kırılma öncesi HER aydan büyük olacak; adım en az +%35 olacak; ve basamak modeli Theil-Sen trend modelinden daha iyi uyacak. Üçüncü koşul olmasa düzgün yükselen bir seri de "basamak" sanılırdı. Yöntem bilinen iki kırılmayı doğru ayla üretiyor (2021 salgın sonrası yeniden açılış, 2023 konaklama kapsam geçişi) ve olaysız yıllarda susuyor; güven bu iki pozitif kontrolden geliyor. Bulgu: 2025'te 21 ilde kayıtsız yıl-içi basamak ölçüldü ve bu iller ulusal geceleme artışının yaklaşık yarısını taşıyor. Sebep TEYİT EDİLMEMİŞTİR; sayfada da öyle yazıyor. Ayrıntı ve açık işler kalite defterinde IDA02-2025-BASAMAK kaleminde. Ayrıca: grafik altı bilgi paneli artık gelir-verileri ve havalimani sayfalarında da var (panel seçimi elle listeden değil üründen türetiliyor).

Kısaca. Üç sayfada grafiklerin altındaki "şekil başlığı, kaynak ve tarihsel anlatım" kutusu hiç açılmıyordu; gelir verileri, istihbarat ve havalimanı sayfalarındaki 32 grafik artık kendi açıklamasıyla birlikte yayımlanıyor.

Grafik altı bilgi panelinin hangi sayfalara takılacağı bugüne kadar kodun içinde elle yazılmış bir sayfa listesinden okunuyordu. Site yeni sayfalar kazandıkça liste geride kaldı: gelir verileri (25 grafik), istihbarat (3 grafik) ve havalimanı (4 grafik) sayfaları listeye hiç yazılmadığı için okur bu 32 grafikte yalnız kaynak satırını görüyor, grafiğin ne anlattığını okuyamıyordu. Denetim de aynı listeyi gezdiği için listede olmayan sayfayı hiç ölçmüyordu. Artık seçim sayfa sayfa üründen okunuyor: kök dizinde grafik künyesi taşıyan her sayfa paneli alır. Yarın eklenecek bir sayfa için kodda hiçbir yere ad yazmak gerekmez; yazılmazsa da sessizce panelsiz kalamaz, çünkü denetim aynı türetmeyi kullanır ve eksik paneli yayın öncesinde durdurur. Ölçüldü (veri yüklü tarayıcı koşusu): üç sayfada 0 panel iken 32 panel ve 32 anlatı paragrafı oluştu. Master plan modülü kendi açıklama bloğunu bastığı için orada tek bir panel bile eklenmedi (90 blok ögesi, 0 panel) — o modüldeki "iki açılır kutu" kusuru geri gelmedi.

Kısaca. Havalimanı sayfasındaki grafikler görünmüyordu; düzeltildi. Sayfa, pakette bulunmayan yerel bir grafik kütüphanesi adresine bakıyordu, bu yüzden dört grafik de boş çiziliyordu ve sayfa hata bile vermiyordu. Adres diğer sayfalarla aynı kaynağa çevrildi. Ayrıca bundan sonra bir sayfa pakette olmayan bir dosyayı gösterirse yayın duruyor. İkinci düzeltme ileriye dönük: alt klasörde yayımlanan sayfalar (yaklaşan ileri analiz bölümü böyle olacak) site haritasına ve yapay zekâ dizinine girmiyordu, üstelik bunu ölçen denetim de aynı eksik listeden beslendiği için sessiz kalıyordu.

HAVALIMANI-CHART · yayımlanan sayfa sıfır grafik çiziyordu - `build_havalimani_page.py` grafik kütüphanesini `assets/` altından çağırıyordu; pakette o klasör YOK ve o dosyayı üreten hiçbir kod yok. Sayfa dört tuval taşıdığı hâlde kütüphane hiç yüklenmedi. - ÜÇ KATMAN BİRDEN SESSİZ KALDI: (1) sayfanın kendi çizicisi kütüphane yoksa sessizce atlıyordu; (2) V25 tuvallerin kimlikli ve çizim çağrısına bağlı olmasını ölçüyor, çağrı zaten vardı; (3) sürüm bildirimi yalnız VAR OLAN dosyaları sayar, olmayan REFERANSI değil. - Düzeltme: kaynak diğer beş sayfayla aynı adrese çevrildi; çizici artık kütüphane yoksa hem günlüğe hem okura yazıyor. - Kapı **V27** (YENİ): ürünün gösterdiği her yerel dosya diskte var mı? Negatif fikstür: yayımlanan sayfa 1 bulgu, düzeltilmiş sürüm 0 bulgu. Kapının ilk yazımı uzantısız iç bağlantıları da kırık sayıp 27 yanlış bulgu üretiyordu — onlar adres yönlendirmesidir, dosya değil; kapsam uzantılı dosya referanslarıyla sınırlandı. SITEMAP-ALT-DIZIN · alt klasördeki sayfalar yayın zincirinde görünmüyordu - `build_il_pages.yayin_sayfalari()` yalnız kök sayfaları ve SABİT bir `iller/index.html` satırını topluyordu. Alt klasörde yayımlanan yeni bir giriş sayfası site haritasına girmiyordu. - Daha kötüsü: `sitemap_denetle()` listeyi AYNI fonksiyondan aldığı için eksikliği ölçemiyordu — yani "yanlış temiz". Aynı körlük yapay zekâ dizininde ve gezinme kapısının öksüz sayfa ölçüsünde de vardı. - Düzeltme dört noktada: sayfa toplama genelleştirildi (sabit satır genellemeye dâhil, iki liste bırakılmadı), yapay zekâ dizini aynı kurala bağlandı, öksüz sayfa ölçüsünün alt klasör muafiyeti daraltıldı (yaprak sayfalar muaf kalır, GİRİŞ sayfaları denetlenir). - Negatif fikstür: sahte bir alt klasör girişi kurulduğunda sayfa toplama onu GÖRÜYOR, site haritası denetimi EKSİK diyor ve gezinme kapısı ÖKSÜZ SAYFA bulgusu veriyor. Gerileme kontrolü: gerçek pakette 14 yayın sayfası, 83 sayfa denetlendi, 0 bulgu.

Kısaca. Havalimanı trafiği artık sitede kendi sayfasında. DHMİ'nin 2008'den bu yana yayımladığı havalimanı bazlı uçak, yolcu, ticari uçak, yük ve kargo rakamları atlasa alındı ve /havalimani adresinde 58 havalimanı için yayımlanıyor. Ayrıca haftalık istihbarat teslimini üreten dış otomasyon kolon adlarını habersiz değiştirdiği için yayın durmuştu; kolon sözleşmesi yazıldı ve teslim yeniden işlenebilir hâle geldi. Veri güncelliği panosu da düzeltildi: dış denetim "bu kaynak bayat" derken panonun "güncel" demesi artık mümkün değil.

DHMI-SAYFA · havalimanı trafiği atlasa ve siteye alındı - Yeni üretici `src/parse_dhmi.py` → `ham_dhmi_yillik` (13.288 satır · 2008-2025 · 58 havalimanı · 5 metrik) ve `ham_dhmi_ytd` (1.740 satır · yıl içi kümülatif). - İKİ SERİ AYRI TUTULUR (QA-R06): tam yıl `kesim_ay`=12, yıl içi kümülatif `kesim_ay`=1-11; her satır `scope_id` taşır. Bağlantısallık skoru ve DEİ C15 zinciri bu hattan BESLENMEZ — onlar Chv02'den gelir ve dokunulmadı. - Yeni sayfa `/havalimani` (`src/build_havalimani_page.py`): 3 KPI + 4 grafik + tam havalimanı tablosu. Ana sayfaya eklenmedi çünkü "ana sayfa" ile "Türkiye sayfası" aynı `index.html` dosyasıdır, üreticisi yoktur ve oraya yazmanın tek yolu enjektör zinciridir (K9 kullanıcı kararı). Bağlantı `sayfa_iskeleti` alt bilgi kaydına eklendi; böylece her sayfada görünür. - Kapı **K71**: `scope_id`/`kesim_ay` ayrımı + İç Hat+Dış Hat=Toplam + KARGO ⊆ YÜK. Test `src/test_dhmi.py` 33/33 yeşil, negatif fikstürlü. - Ölçülen tuzaklar: YÜK sayfasının başlığı "Bagaj+Kargo+Posta" dediği için metrik tanıma sırası yanlışken yük sessizce kargo etiketleniyordu (5 yerine 4 metrik); havalimanı adları yıllar içinde değişiyor (96 ham yazım → 58 kanonik ad, eşleşmeyen 0); eski iki bültende toplam satırı listenin ortasında olduğu için "toplamda dur" kuralı 9 havalimanını düşürürdü. IST-SEMA · istihbarat kolon sözleşmesi - Dış ajan beş çekirdek dosyanın kolon adlarını sürüm beyanı olmadan değiştirdi; kapı yayını durdurdu ve HAKLIYDI. Kapı gevşetilmedi, eşleme yazıldı: `config/istihbarat_kolon_semasi.json`. - Ölçülmüş takma adlar çevrilir; ölçülmemiş başlık BLOKE eder; adı aynı kalıp anlamı değişen kolon (`series_code`) ayrıca işaretlenir. `checked_at`↔`updated_at` gibi farklı şey ölçen çiftler BİLEREK eşleştirilmez. - Tırtıklı satır kusuru giderildi: başlık genişlerken önceki teslimin satırları artık dolduruluyor. Kapının "master bayat olabilir" teşhisi de düzeltildi — gerçek sebep buydu. - Dış ajana bağlayıcı kurallar proje kökündeki `AGENTS.md`ye yazıldı; silinen üç kolon geri istendi. TAZELIK-MUTABAKAT · pano artık bayat veriyi güncel gösteremez - `veri_guncellik.ch_mutabakat()`: dış denetimin bulduğu resmî dönem bizim dönemimizle karşılaştırılır. Geri kaldıysak `eski`, kanıtlayamıyorsak `incele`; "güncel" yalnız gerçekten yetiştiysek yazılır ve gerekçesi kaydedilir. - Ölçüldü: A4 sınır kalemi ve A13 Eurostat kalemi bu koşuyla yetişti; PKA kalemleri geride olduğu için kırmızı. CH-EUROSTAT · köprü yeni sayfa şemasını okuyor - Paket veri seti başına ayrı sayfaya geçmişti; köprü sabit sayfa adı aradığı için teslim sessizce düşüyordu. Köprü ve K41 kapısı aynı okuyucuya bağlandı; 60 yeni hücre + 16 revizyon indi, atlanan 0.

Kısaca. Metodoloji sayfasındaki "Kur ve enflasyon çapaları" açıklaması artık modelin kendi çalışma kitabından üretiliyor. Sayfa, hesabın 15 Ağustos'tan beri kullandığı gerçek ABD enflasyon patikası yerine artık geçerli olmayan sabit bir orandan söz ediyordu; bu cümle düzeltildi. Aynı cümledeki anket baskısı ve yıl sonu kur çapaları da güncel değerlere geldi, böylece anlatılan yöntemle yapılan hesap birbirini tutuyor.

SIRA9-ARTIK · yayımlanan yöntem metni ↔ modelin gerçek girdisi - `build_metodoloji_page.py` içindeki kur/enflasyon paragrafı KAYNAK KODA GÖMÜLÜYDÜ. Model girdisi (`USDTRY.xlsx`) 15 Ağustos'ta değişti (sabit ABD enflasyonu varsayımı yerine IMF WEO PCPIEPCH patikası; anket çapası Mayıs yerine Temmuz baskısı), gömülü cümle değişmedi. Yayımlanan metodoloji 11 gün boyunca modelin kullanmadığı bir varsayımı ve bayat bir anket baskısını anlattı. - Düzeltme: paragrafın bütün sayıları masterın `ham_usdtry` sayfasından TÜRETİLİYOR (`kur_capalari()`); sayfa artık elle yazılmış sayı taşımıyor ve yeni bir anket/WEO baskısı geldiğinde kendiliğinden düzeliyor. Fail-closed: `ham_usdtry` yoksa üretim durur. - `VERI_ENVANTERI.md` B-II varsayım tablosundaki iki satır da ölçülen değerlere getirildi (aynı sayfadaki tablo ile paragraf birbiriyle çelişmesin diye). - Kapı: `metodoloji_denetim.denetle()` dördüncü ayak — V16 ve ön uçuş AYNI kodu çağırır. Doğruyu üreticiden BAĞIMSIZ olarak kaynak kitaptan okur ve ölçümü sayfanın tamamında değil, kusurun yaşadığı PARAGRAFTA yapar (sayfa geneline bakan bir kontrol, güncel varsayım tablosu yüzünden "geçti" derdi). - Negatif fikstür: `python src/metodoloji_denetim.py <deploy> --negatif-fikstur` yayımdaki kusurun kendisini geri koyar; kapı 5 bulguyla kırmızı düşer. Yayımlanan pakette ölçüldü: 7 bulgu → 0. - NOT (kapı dersi): bu notun ilk yazımı düzeltilen kusuru ANLATIRKEN kapının aradığı kalıbı taşıyordu ve koşuyu yanlış alarmla düşürdü. Sürüm notu ve kod yorumu yazarken kapı kalıpları bitişik yazılmaz (CLAUDE.md'deki V5 kuralının aynısı); kapı gevşetilmez, METİN düzeltilir.

Kısaca. Sürdürülebilirlik ve istihbarat sayfalarındaki bazı grafikler açıldıktan sonra durmadan uzuyordu; sebebi bulundu ve giderildi. Ayrıca dışarıdan gelen haftalık veri paketinin kalite raporu İngilizceye geçince paket yanlışlıkla "kalitesiz" sayılıyordu.

**Durmadan uzayan grafikler (kullanıcı bildirimi).** Sürdürülebilirlik sayfasındaki yoğunluk grafikleri ve istihbarat sayfasındaki üç grafik, sayfa açık kaldıkça boyuna uzuyordu: çubuklar aynı kalıyor, aralarındaki boşluk büyüyor, sayfa sonsuza kadar aşağı doğru açılıyordu. Ölçüldü: iki grafik yedi saniyede 3.578 pikselden 8.891 piksele çıktı ve durmuyordu. **Sebebi.** Her grafik, yüksekliği önceden belirlenmiş bir kutunun içine çizilir; grafik motoru "bana ayrılan alan bu" diye o kutuyu okur. Grafiğin kaynak künyesi, kutunun DIŞINA yazılması gerekirken İÇİNDE kalıyordu. İçeride kalan bir satır kutuyu birazcık büyütüyor, motor büyüyen kutuyu görüp grafiği büyütüyor, büyüyen grafik kutuyu yine büyütüyordu — kendi kendini besleyen ve hiç durmayan bir döngü. **Kök neden tek bir eksik isimdi.** Künyeyi kutunun dışına çıkaran kural, kutu türlerinden yalnız birinin adını biliyordu. Site yeni bir kutu türüne geçtiğinde o adın listeye eklenmesi unutulmuştu; kural yeni kutuyu tanımayınca künye içeride kaldı. Ad listeye eklendi ve kural artık bilinen bütün kutu türlerini kapsıyor. **Denetim.** Kalıcı bir sınama yazıldı. Sınama yalnız doğru durumu değil, kusurun geri gelmesini de kontrol ediyor: kutu adı listeden çıkarıldığında sınamanın kırmızıya döndüğü doğrulandı. Ayrıca yayımlanan paketin tamamı taranıp künyesi kutu içinde kalmış grafik olup olmadığına bakılıyor. **Dış veri paketi iki dilli okunuyor.** Projeye her hafta dışarıdan gelen veri tazelik paketi, kendi kalite kontrolünün sonucunu kendi içinde bildiriyor. Sistem bu sonucu yalnız Türkçe tek bir kelimeyle tanıyordu; paketi hazırlayan taraf raporunu İngilizceye çevirince sistem on beş kontrolün on beşinin de başarısız olduğunu sandı ve paketi hiç açmadan bıraktı. Sonuç artık iki dilde de tanınıyor; tanınan sonuçlar açık bir liste hâlinde yazılı ve bu listede olmayan her değer eskisi gibi başarısız sayılıyor — kural gevşetilmedi. **İkinci düzeltme.** Paketteki Merkez Bankası anketi, yanlışlıkla döviz kuru okuyan bileşene ait sayılıp sessizce göz ardı ediliyordu. Ölçüldü: bu durum bir haftadır sürüyormuş. Artık yalnız gerçek kur bültenleri o bileşene yönlendiriliyor. **Veriler, hesaplamalar ve grafik içerikleri değişmemiştir** — bu yayın grafiklerin doğru boyutlanması ve dış paketin doğru okunmasıyla ilgilidir.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (bu yayında yürürlükte olan 62 atlas kapısı, en yükseği K70; 26 yayın kapısı, V1–V26; tam liste sürüm defterindeki kapi_evreni alanındadır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Master plan ve gelir verileri sayfalarında kart metinleri kutu kenarına dayanıyordu ve "Resmî veri / Projeksiyon" rozetleri düz metne düşüp bitişik yazılıyordu. Her ikisi de giderildi.

**Ne bozuktu.** Bu iki sayfa ana sayfadan kendi adreslerine taşınırken, içeriğin bağlı olduğu yerleşim tanımlarının bir bölümü geride kalmıştı. Ölçüldü: kart dolgusu **0 piksel** (olması gereken 22), başlık kutu kenarından **1 piksel** uzaktaydı; rozetler ise kutu değil düz metin gibi çiziliyordu (dolgu 0, çerçeve yok), bu yüzden yan yana bitişik okunuyordu. **Ne yapıldı.** Eksik yerleşim tanımları tek bir ortak kaynağa alınıp iki sayfaya da verildi. Ölçülen sonuç: kart dolgusu 22 piksel, başlık kenardan 23 piksel içeride, rozetler yeniden çerçeveli kutu. **Sessiz bir arıza da bu sırada bulundu.** Sayfanın stil bloğuna, kaynak dosyadan istemeden bir program kodu satırı karışmıştı. Tarayıcı bu satırda stil okumayı kesiyordu: blokta yüzden fazla kural yazılı olduğu hâlde **yalnız biri** uygulanıyordu. Yani tanım dosyada duruyor ama sayfaya hiç ulaşmıyordu. Bu tür bir kesinti artık yayın öncesinde yakalanıyor. **Yeni yayın kapısı.** Yayın öncesinde bu sayfalar tarayıcıda açılır ve ölçülür: stil bloğu baştan sona okunabiliyor mu, kart dolgusu yerinde mi, başlık doğru yazı tipinde mi, rozetler kutu biçiminde mi. Herhangi biri sağlanmazsa yayın durur. Denetim "tanım dosyada var mı" değil, **okurun gördüğü sonuç** üzerinden çalışır. **Yazı tipinde değişiklik yapılmadı** — ölçüm, başlıkların zaten kurumsal kimliğin öngördüğü yazı tipini kullandığını gösterdi. **Not:** Bu değişiklikler yalnız görünümle ilgilidir; veriler, hesaplamalar ve grafik içerikleri değişmemiştir.

Kısaca. Master plan ve gelir verileri sayfalarında kart içindeki metinler kutu kenarına dayanıyordu; kart dolgusu ve eksik kalan diğer yerleşim tanımları tamamlandı. Ayrıca grafik renk denetimi artık yeni çizim biçimini de kapsıyor.

**Kart dolgusu ve yerleşim.** Bu iki sayfa ana sayfadan kendi adreslerine taşınırken, içeriğin bağlı olduğu yerleşim tanımlarının bir bölümü geride kalmıştı. Ölçüldü: kart dolgusu **0 piksel**di (olması gereken 22), başlık kutunun kenarından **1 piksel** uzaktaydı. Bu yüzden metinler kutu sınırına dayanıyordu. Eksik yerleşim tanımları tek bir ortak kaynağa alınıp iki sayfaya da verildi. **Yazı tipi konusunda bir düzeltme yapılmadı — çünkü gerek yoktu.** Ölçüm, başlıkların zaten kurumsal kimliğin öngördüğü yazı tipini kullandığını gösterdi. Ana sayfadaki eski tanımlar (tırnaklı, italik) kimlik yenilemesinden önceki kalıntıdır ve tasarım katmanı tarafından zaten geçersiz kılınmaktadır; onları taşımak eski kimliği geri çağırmak olurdu. **Grafik renk denetimi genişledi.** Sitedeki grafiklerin bir bölümü yakın zamanda elle çizilen biçimden Chart.js'e taşındı. Renk denetimi — birbirine çok benzeyen iki seri renginin aynı grafikte kullanılmasını engelleyen kural — yeni biçimi görmüyordu. Artık görüyor. **Yeni yayın kapısı.** Yayın öncesinde bu sayfalar tarayıcıda açılıp kart dolgusu ve başlık yazı tipi ölçülür; sözleşmeye uymayan bir değer varsa yayın durur. Denetim "kural dosyada var mı" değil, **okurun gördüğü sonuç** üzerinden çalışır — çünkü kural dosyada olduğu hâlde etkisiz kalabildiği ölçülmüştür. **Not:** Bu değişiklikler görünümle ilgilidir; sayfalardaki veriler, hesaplamalar ve grafik içerikleri değişmemiştir.

Kısaca. Master plan ve gelir verileri sayfalarındaki bozuk görünüm giderildi. Bu sayfalar kendi adreslerine taşınırken bazı stil tanımları geride kalmıştı; rozetler bitişik yazılıyor, seçim kutuları alt alta diziliyor ve grafik kutuları yüksekliksiz kalıyordu.

**Ne bozuktu.** `/master-plan` ve `/gelir-verileri` sayfaları ana sayfadan ayrılıp kendi adreslerine taşınmıştı. Taşınma sırasında sayfaların içeriği ve grafik kodu gitti, ama içeriğin bağlı olduğu bazı **stil tanımları ana sayfada kaldı**. Sayfa açılıyor, grafikler çiziliyordu; buna karşılık: * "Resmî veri" ve "Projeksiyon" rozetleri düz metne düşüp yan yana bitişik yazılıyordu ("2009–2034ResmîveriProjeksiyon"), * il ve referans yıl seçicileri tek satır yerine alt alta diziliyordu, * grafik kutularının yüksekliği tanımsız kalıyordu. **Ne yapıldı.** Bu sayfaların ihtiyaç duyduğu ortak stiller tek bir kaynağa alındı ve her iki sayfaya da veriliyor. Stil değerleri ana sayfadan olduğu gibi alındı; görünüm değiştirilmedi, eksik olan tamamlandı. Ölçüm: düzeltmeden önce master plan sayfasında 13, gelir verileri sayfasında 12 stil tanımı eksikti; sonrasında iki sayfada da eksik kalmadı. **Yeni yayın kapısı.** Yayın öncesinde bu sayfalarda kullanılan her stil adının karşılığı olup olmadığı denetlenir; karşılıksız bir ad varsa yayın durur. Bu kusur daha önce hiçbir denetimden geçmiyordu, çünkü sayfa yükleniyor ve grafikler çiziliyordu — yani "çalışıyor" görünüyordu. **Not:** Bu değişiklik yalnız görünümle ilgilidir; sayfalardaki veriler, hesaplamalar ve grafiklerin içeriği değişmemiştir.

Kısaca. Sektör, sürdürülebilirlik ve mevzuat sayfalarındaki 24 grafik, sitenin geri kalanıyla aynı teknolojiyle yeniden çizildi; artık tek tip görünüyor ve fare ile üzerine gelince değer gösteriyor. Gösterilen veriler değişmedi.

**Grafikler tek tipe getirildi.** Site genelindeki grafikler Chart.js ile çizilirken üç sayfanın grafikleri sunucuda elle kurulmuş çizimlerdi; bu yüzden görünümleri ve davranışları öteki sayfalardan farklıydı. Taşınanlar: sektör sayfasında 8, sürdürülebilirlik sayfasında 13, mevzuat sayfasında 3 grafik. Kazanç: tek tip görünüm, çalışan ipucu balonları ve sayfaların küçülmesi. Sürdürülebilirlik sayfasındaki il karşılaştırma grafiği bilerek eski yönteminde kaldı; o grafik tarayıcıda seçime göre yeniden çiziliyor. **Veriler değişmedi.** Sektör sayfasında sekiz grafiğin tamamında seri kümesi önceki hâliyle birebir aynı; dönem aralıkları da korundu. Yalnız çizim yöntemi değişti. **Renkler kaynağından alınıyor.** Grafik renkleri artık sayfanın kendi renk tanımlarından okunuyor; grafik koduna sabit renk yazılmıyor. Bunun somut bir nedeni vardı: eski çizimlerde renkler yayın öncesi bir düzeltme adımından geçiyordu ve o adım yeni yönteme ulaşmıyor; sabit renk yazılsaydı sayfalar sessizce eski palete dönerdi. **Yeni yayın kapısı.** Yayın öncesinde taşınmış her sayfa denetlenir: geride eski tip grafik kalmamış olmalı, beklenen sayıda grafik bulunmalı ve hepsi tarayıcıda gerçekten çizilmelidir. Sonuncusu önemli: taşımanın ilk denemesinde grafikler yerindeydi ama hiçbiri çizilmiyordu ve hata da vermiyordu; kapı tam bu sessiz durumu yakalar ve bilerek bozulmuş bir denemeyle sınandı. **Üst menü kapsam denetimi.** Menüden kaldırılmış başlıklar (DEİ, bağlantısallık, sürdürülebilirlik) geri eklenirse yayın durur; denetim hem bağlantıları hem sekme düğmelerini kapsar. **Veri tarafında bir koruma genişletildi.** Destinasyon endeksinin çekirdek tablosu, yayın öncesinde modelin kendi hesabıyla karşılaştırılmaya başlandı (81 il × 13 gösterge). Daha önce yalnız sürdürülebilirlik tablosu karşılaştırılıyordu; endeks motoru sessizce çalışmazsa eski değerlerin yayımlanma ihtimali vardı.

Kısaca. Master plan modülünde bazı grafiklerin altında aynı açıklama kutusu iki kez görünüyordu; artık her grafiğin altında tek açıklama var. Bu kusurun bir daha girmesini engelleyen otomatik bir kontrol eklendi.

**Master plan modülü — çift açıklama kutusu giderildi (HBS14-ARTIK).** Modüldeki grafik ve tabloların altında "şekil başlığı, kaynak ve tarihsel anlatım" açılır kutusu bulunur. Tablo taşıyan bir kartta bu kutu İKİ kez basılıyordu: künye üreticisi, tablonun kabını ve kartın kendisini iki ayrı hedef sayıyor, aynı görsel için iki kutu üretiyordu. Kullanıcı bunu "hem yeni hem eski açıklama kalmış" diye bildirmişti. Kart başına tek kutu kuralı uygulandı; ölçülen sonuç: 39 kart, 45 açıklama kutusu, çift kalan 0, açıklaması eksik kart 0. Aynı kusurun yan etkisi olan şekil/tablo numarası kayması da giderildi: çift sayılan kart yüzünden o gruptaki numaralar birer artıyordu. **Yeni yayın kapısı V24.** Yayın öncesinde sayfa gerçek veriyle açılıp her kartın altındaki açıklama kutusu sayılır; bir kartta birden fazla kutu varsa ya da hiç kutu yoksa yayın durur. Kapı, düzeltme koddan silinirse de uyarır. Kapının kendisi, kusurun bilerek geri konulduğu bir denemeyle sınandı ve beklendiği gibi durdurdu. **Ön uçuş derleme kontrolü onarıldı.** Kontrol, bütün kaynak dosyalarını tek bir komut satırına diziyordu; proje 274 dosyaya ulaşınca Windows'un komut satırı sınırı aşıldı ve kontrol çökmeye başladı — yani derleme koruması fiilen çalışmıyordu. Dosyalar artık öbekler hâlinde derleniyor.

Kısaca. Üç P0 kalemi kapandı ve sessizce atlanan bir kalite kapısı onarıldı.

- **ETS kapsam kapısı yeniden çalışıyor.** Otel arzı kapsamını resmî belgeli tesis dağılımıyla karşılaştıran kontrol, bir kod hatası yüzünden iki haftadır hiçbir ölçüm yapmadan kendini atlıyordu. Onarıldıktan sonra ölçüldü: 81 ilin tamamında kapsam uyumu 0,944 — kayıtlı referans değerin birebir aynısı. Veri sağlıklıydı, çalışmayan kontrolün kendisiydi. - **Kaybolan veri satırları geri geldi.** 12 Ağustos'ta atlasta bulunup 18 Ağustos'ta düşen beş veri ailesinin (elektrik kurulu gücü, turizm kredileri, Avrupa aylık serileri, sosyal güvenlik istihdamı, Mavi Bayrak) tamamı bugünkü atlasta eksiksiz. Elektrik kurulu gücü serisi ayrıca 2025 sonunda donmuşken 2026 Haziran'a kadar kesintisiz hâle geldi. - **Yayımlanan sayfaların doğruluğu artık canlıdan ölçülüyor.** Sitede servis edilen her sayfanın ve dosyanın gövdesi, üretimde hazırlanan sürümle karşılaştırılıyor. İlk ölçümde 112 dosyanın tamamı tuttu; sapma yok. - **Bir eksik tespit edildi ve açık iş olarak kaydedildi:** veri servisinin (API) sunduğu dosya, sitenin yayımladığı sürümden geride kalabiliyor ve hangi sürümden geldiğini bildirmiyor. Bu artık her kontrolde görünür. - **Yayımlanan veriye kimlik eklendi.** Veri servisine (API) yüklenen dosya artık hangi yayından geldiğini bildiriyor: dosyanın kendi parmak izi, gönderilen içeriğin parmak izi ve ait olduğu yayın numarası birlikte kaydediliyor. Yüklenen dosya sitenin yayımladığı sürümle uyuşmuyorsa bu da işaretleniyor. Daha önce bu bilgilerin hiçbiri yoktu; site ile veri servisi farklı sürüm gösterse kimse fark edemiyordu. - **Sürdürülebilirlik sayfasındaki il grafiğine kaynak künyesi eklendi.** İl seçiciyle çizilen zaman serisi grafiği (DEI skoru + geceleme) kaynak ve dönem bilgisi olmadan yayımlanıyordu; grafik çalışma anında üretildiği için otomatik künye denetimi onu hiç göremiyordu. Artık görüyor ve künyesi basılıyor. - **Tekil sayfa üreticileri artık uyarıyor.** Yayına hazır bir paket üzerinde tek bir sayfa üreticisini doğrudan çalıştırmak, sayfaları tazeleyip paketi eski bırakıyordu; bu sessiz bir tuzaktı. Artık üretici baştan uyarıyor.

Kısaca. Turizm Master Planı artık kendi adresinde (/master-plan) ve ana sayfadan KALDIRILDI; Gelir Modeli Verileri de kendi adresini (/gelir-verileri) aldı ama ana sayfadaki hâli şimdilik duruyor. Ana sayfa %15 küçüldü.

**Neden bölünüyor.** Site uzun süredir tek bir dev sayfa üzerinde çalışıyordu: bütün bölümler aynı dosyada durduğu için o dosyanın bir üreticisi olamıyor, her düzeltme dosyanın kendisine elle işleniyordu. Bölümler kendi adreslerine taşındıkça bu sorun ortadan kalkıyor — her sayfa kendi kaynağından yeniden üretiliyor. **Bu dilimde ne yapıldı.** Master planı ve gelir verileri bölümleri kendi sayfalarına taşındı. İçerik KOPYALANMADI: hem ana sayfadaki hâli hem yeni sayfa aynı kaynak dosyalardan üretiliyor, dolayısıyla ikisinin birbirinden ayrışması yapısal olarak mümkün değil. Ayrıca grafik çizimi, sayı biçimleme ve renk paleti gibi ortak parçalar ilk kez tek bir yerde toplandı; bir denetim her yayında bu ortak parçaların iki kopyasının birebir aynı kaldığını doğruluyor. **Okur için ne değişti.** Yeni sayfalar daha hızlı açılıyor: ana sayfa bütün bölümlerin yükünü birlikte taşırken, bu iki sayfa yalnız kendi içeriğini yüklüyor. Grafikler, tablolar, PNG ve Excel indirmeleri aynı şekilde çalışıyor. Ana sayfadaki düğmeler korundu; artık yeni adreslere götürüyorlar. **Bu dilimde ana sayfa küçüldü.** Master planı bölümü ana sayfadan tamamen kaldırıldı ve kendi adresine taşındı; ana sayfa 2,97 MB'tan 2,51 MB'a indi (%15). Bölüme ana sayfadaki düğmeden yine ulaşılıyor — düğme artık yeni adrese götürüyor. **Gelir Modeli Verileri neden ana sayfada kaldı.** O bölüme başka iki modül de içerik yazıyor (kur/enflasyon patikası ve bağımsız çapraz doğrulama — BKM · Eurocontrol). Kaldırılsaydı o modüllerin içeriği de sessizce silinecekti; bu yüzden yalnız kendi adresi açıldı, ana sayfadaki hâli olduğu gibi bırakıldı. **Veri değişmedi.** Bu bir sunum ve mimari değişikliğidir; hiçbir sayı, hesaplama, model varsayımı veya kaynak değişmemiştir.

Kısaca. Ch-discovery haftalık veri paketlerinin taşıdığı her veri ailesinin atlasa fiilen inip inmediğini denetleyen yeni bir yayın kapısı eklendi; ayrıca yayın öncesi görsel denetim ilk kez sayfayı VERİ YÜKLÜ ölçmeye başladı ve bu sayede 31 görsel kusur görünür oldu. Bu turda yeni veri gelmedi; site içeriği değişmedi.

**Yeni kapı — Ch-discovery paket yükü ↔ atlas denkliği.** Haftalık tazelik paketlerinin kalite kontrolünden geçmesi, taşıdığı verinin atlasa girdiğini KANITLAMIYORDU: paket gelir, kendi kontrollerini geçer, ama bir veri ailesi sessizce düşerse hiçbir denetim bunu görmezdi. Yeni kapı bu boşluğu kapatır — arşivdeki her onaylı paketin bildirdiği kayıtlar tek tek atlasta aranır, eksik varsa yayın DURUR. Ölçüm: üç onaylı paket, beş veri ailesi (Bakanlık belgeli tesis kapasitesi, BDDK turizm kredileri, SGK istihdamı, Mavi Bayrak, ikamet izinleri), eksik kayıt yok. Kapının kendisi de sınandı: beş ailenin her birinde atlastan bilerek bir kayıt düşürüldü ve kapı beşini de yakaladı. Kapı bulduğu eksiği onarmaz, yalnız raporlar — onarsaydı kusuru gizlerdi. **Kullanıcı gözlem defterinin okunması otomatikleşti.** `HBS-observations` dosyası her bakım turunda baştan okunuyor; çevirme adımı artık kalıcı bir araca bağlandı ve elle tekrarlanmıyor. **Yayın öncesi görsel denetim artık sayfayı veri yüklü ölçüyor.** Şimdiye dek denetim, sayfayı verisi yüklenmemiş hâlde açıyordu; tablolar boş kaldığı için kapları yassılıyor ve bazı ölçümler "ölçülemedi" diye geçiliyordu. Denetim artık sayfayı gerçek veriyle, tıpkı bir okurun gördüğü gibi açıyor ve sekmeleri sayfanın kendi gezinme koduyla dolduruyor. Sonuç: daha önce hiç bakılamayan alanlar ölçülebilir hâle geldi ve **31 görsel kusur ilk kez görünür oldu**. En önemlisi, aylık ısı takvimi tablosunun ay başlıkları (Oca…Ara) lacivert zeminde gri yazılmış; kontrast okunabilirlik sınırının çok altında. Bunlar yeni oluşmuş kusurlar DEĞİL — zaten yayında olan ama ölçüm kör olduğu için görülemeyen kusurlardır. Düzeltmeleri ayrı bir işe kaydedildi. Bu değişikliklerin üçü de denetim/bakım katmanındadır; yayımlanan sayfa, grafik veya veri değeri DEĞİŞMEMİŞTİR.

Kısaca. Öncü göstergeler ana sayfadan ayrılıp tamamen kendi sayfasına taşındı.

**`/oncu` artık tek yerde.** Bir önceki sürümde öncü göstergeler kendi adresinde yayımlanmaya başlamıştı, ama içerik ana sayfada da duruyordu. Bu sürümde ana sayfadaki kopya kaldırıldı: sekme yerine artık kendi sayfasına giden bir bağlantı var. Aynı bilgi iki yerde durmadığı için ikisinin zamanla farklılaşması da mümkün değil. Ana sayfa bu değişiklikle **20 kilobayt küçüldü** ve taşıdığı grafik sayısı 165'ten 164'e indi. Sayfanın geri kalanı ölçülerek doğrulandı: on yedi sekmenin on yedisi de çalışıyor, tarayıcı konsolunda tek bir hata yok, kaldırılan bölümün geride bıraktığı hiçbir kırık başvuru kalmadı. **Neden bölüyoruz.** Ana sayfa tek bir dev dosyaydı ve içeriği ayrı kaynak dosyalardan oraya "enjekte" ediliyordu. Bu yöntem sessiz bir soruna yol açıyordu: kaynakta yapılan düzeltme ürüne ulaşmayabiliyordu. Ölçüldüğünde dokuz ayrı düzeltmenin bu yüzden hiç yayına geçmediği görüldü. Kendi üreticisi ve kendi adresi olan sayfalarda bu sorun yapısal olarak oluşamıyor — öncü göstergeler bu göçün tamamlanan ilk modülü. Modülü ana sayfaya bağlayan mekanizma da bu sürümde kaldırıldı.

Kısaca. Öncü göstergeler kendi sayfasına taşındı; ana sayfa bölünmeye başladı.

**Öncü göstergeler artık kendi adresinde: `/oncu`.** Bugüne kadar ana sayfanın içinde bir sekmeydi ve içeriği ayrı kaynak dosyalardan ana sayfaya "enjekte" ediliyordu. Bu yöntem sessiz bir soruna yol açıyordu: kaynakta yapılan düzeltme ana sayfaya ulaşmayabiliyor, ürün ile kaynak zamanla ayrışıyordu. Ölçüldüğünde dokuz ayrı düzeltmenin ürüne hiç geçmediği görüldü. Çözüm, sayfaları tek tek kendi adreslerine taşımak. Kendi üreticisi olan sayfalarda (DEİ, bağlantısallık, sürdürülebilirlik, sektör, mevzuat, metodoloji) bu sorun hiç yaşanmadı — çünkü her koşuda kaynaktan sıfırdan basılıyorlar. Öncü göstergeler bu göçün ilk adımı; en küçük ve en bağımsız modül olduğu için seçildi. Sayfa alt bilgideki bağlantı listesinden erişilebilir; üst menü istendiği gibi yalnız 01–06 sekmesinde kaldı. İçerik ana sayfada da durmaya devam ediyor — göçün ikinci adımında oradan kaldırılacak. İki yerde görünen aynı içerik, tek kaynaktan basıldığı için farklılaşmıyor. Sayfanın verisi üretim anında gömülüyor: 288 gösterge satırı ve 9 çapa kaydı. Grafiğin çizdiği kümeyi süzen kurallar tarayıcıdan sunucuya taşınırken karakter karakter doğrulandı ve her koşuda kendini sınayan bir denetim eklendi — süzgeç sessizce gevşerse sayfa yazılmıyor.

Kısaca. Modül kaynakları ürüne bağlandı, üst menü sadeleşti, hesaplar her koşuda yeniden doğrulanıyor.

**Ana sayfa modülleri sekiz gün geride kalmıştı; bağlandı.** Ana sayfanın bölümleri (dünya, ekonomi, Eurostat, master plan, İstanbul, öncü göstergeler, yeni veri) ayrı kaynak dosyalardan üretiliyor ama bu üretim hiçbir koşuya bağlı değildi. Sonuç: kaynakta düzeltilen şey siteye hiç ulaşmıyordu — sekiz modülde ayrışma vardı. Artık her koşuda doğru sırayla yeniden kuruluyor ve **yedi modülün ayrışması kapandı**. Bu arada bir modülün üreticisinin 8 Ağustos'tan beri hiç çalışamadığı ortaya çıktı ve düzeltildi. **Üst menüde artık yalnız 01–06 sekmesi var.** Sektör, Mevzuat ve Metodoloji üst menüden çıkarıldı; üçü de sayfa altındaki bağlantı listesinde duruyor. **Hesaplar her koşuda yeniden doğrulanıyor.** Bağlantısallık ve sürdürülebilirlik endeksi ile gelir modeli, girdiler değişmemiş görünüyorsa hesabı atlıyordu; bugün sayılar doğruydu ama girdi değişince sessizce eski değeri yayımlama riski vardı. Artık her koşuda yeniden hesaplanıyor ve dosya yalnız gerçekten farklı bir sonuç çıkarsa güncelleniyor. Buna bir de denetim eklendi: yayımlanan dört modülün çıktısı, üreticinin kendi hesabıyla değer değer karşılaştırılıyor; tutmazsa yayın durur. **Yeni veri sayfası yayımlanırken hangi modeli beslediğini yazmak zorunda.** Önceden kaynağı belgesiz bir sayfa yayımlanamıyordu, ama hiçbir modele dokunmayan sayfa sessizce yayına girebiliyordu. **Sürdürülebilirlik sayfasındaki grafiklerin kaynak ve dönem bilgisi tamamlandı.** Sayfadaki grafiklerin çoğu kaynak satırı olmadan yayımlanıyordu; künye denetimi bu sayfayı boş kapsamla geçtiği için de fark edilmiyordu. **TÜİK harcama verisinde atılan kalemler kurtarıldı.** Yeme-içme, sağlık, hediyelik, spor-eğitim-kültür gibi harcama türleri okunuyor ama kullanılmadan atılıyordu; artık ayrı veri sayfalarında saklanıyor.

Kısaca. Yanlış yöntem açıklaması düzeltildi, grafik anlatıları ve renkler sadeleşti, üç yeni kapı eklendi.

Bu sürüm, kullanıcı gözlem listesindeki öncelik sırasının ilk on maddesini uygular. Odak: **önce yanlış olanı düzelt, sonra geri gelmesini engelle.** **Yayımlanan yanlış yöntem açıklaması düzeltildi.** Sürdürülebilirlik göstergesi S08'in açıklaması "organik alan payı %60 + ürün çeşidi %40" diyordu; modelin kendi ayar dosyası ise %80 + %20. Skorlar doğruydu, anlatılan yöntem yanlıştı — üstelik metin donmuştu ve ağırlık değişse bile eski sayıyı basmaya devam edecekti. Yüzdeler artık ayar dosyasından okunuyor. **İngilizce kalıntılar Türkçeleşti.** İl karşılaştırma tablosunda "Core", haritada "Core:/Sust:", metodoloji bölümünde "Final Score = Core Score × 0,65" gibi sekiz yüzey Türkçeye çevrildi. Excel sayfa adlarına dokunulmadı; daha önce dosya indirmiş kişilerin tabloları bozulmasın diye. **Grafik altı açıklamalar iyileşti.** Cümleler artık birimi yazıyor, karşılaştırılan kategorileri adıyla anıyor, seri adını iki kez tekrarlamıyor ve Türkçe büyük harfleri bozmuyor. Saçılım grafiklerinde x değerini "başlık" sanan bozuk cümle kaldırıldı. **Renkler tek kaynağa bağlandı.** Sektör sayfası ve sürdürülebilirlik saçılımı kendi renk listelerini tutuyordu; ikisi de artık kanonik paletten besleniyor. Sürdürülebilirlik saçılımında iki sınıfın rengi birbirinden ayırt edilemiyordu, düzeltildi. İl sayfalarındaki eski palet kalıntısı temizlendi. **Yüksek çözünürlüklü grafik indirmelerinde etiketler seyreldi.** Aylık grafiklerde etiketler üst üste biniyordu; artık en yüksek, en düşük ve kırılma noktaları ile son dönem etiketleniyor. **İlçe tablosuna üç yeni gösterge eklendi:** yabancı payı, ortalama kalış ve yabancı geceleme payı. **Kur projeksiyonunda ABD enflasyonu artık sabit değil.** %2,5 varsayımı bırakıldı; yerine IMF'nin yayımladığı gerçek ABD enflasyon patikası kullanılıyor. Turizm geliri rakamları bundan etkilenmiyor — değişen yalnız ileriye dönük kur patikası (2040'ta yaklaşık %4). **Üç yeni denetim eklendi:** yüklenmeyen yazı tipi bildirimlerini yakalayan kapı (eskisi üç gerçek hatayı görmüyordu), grafik renklerini SVG içinde de tarayan kapı, ve kaynak dosyalar ile yayımlanan sayfa arasındaki sessiz ayrışmayı bildiren kontrol.

Kısaca. Üst menü sadeleşti, giriş paragrafı genişledi, veri indirme yetkiye bağlandı.

Bu sürümde kullanıcı gözlem listesinden (HBS) üç madde uygulandı. **Üst menüden üç modül çıkarıldı (HBS23).** DEİ, Bağlantısallık ve Sürdürülebilirlik artık üst menüde görünmüyor. Üçü de ALT BİLGİDE her sayfada duruyor, yani hiçbir sayfa erişilemez hâle gelmedi. Değişiklik üç ayrı gezinme yüzeyinde birden yapıldı: kanonik üst bant (8 kök sayfa), il sayfalarının kendi üst bandı (81 sayfa) ve ana sayfanın sekme şeridi. **Giriş paragrafı artık başlıkla aynı genişlikte (HBS24).** Giriş paragrafı 780 piksel ile sınırlıyken başlıklar ve gövde paragrafları sayfa genişliğinde akıyordu; bu, ana sayfa dışındaki 10 sayfada paragrafın "kırpılmış" görünmesine yol açıyordu. Sınır kaldırıldı. Aynı kural beş üreticide daha ölü kopya olarak duruyordu (biri yasak eski palet rengini taşıyordu) — hepsi silindi, tanım artık tek yerde: tasarım sözlüğü. **Veri indirme yetki gerektiriyor (HBS25).** Yedi Excel dışa aktarımının hiçbiri yetki sormuyordu; düğmenin üzerinde "yetki gerekir" yazmasına rağmen dosyalar şifresiz iniyordu. Artık hepsi indirme parolası istiyor. Orijinal master çalışma kitabı ayrıca kapılandı, çünkü o dosya diğerlerinden farklı bir yoldan indiriliyordu ve tek kapı onu kaçırırdı.

Kısaca. 2015-2018 yerleşik turizm geliri düzeltildi; atlas artık tek bir yerleşik seri yayımlıyor. Sürdürülebilirlik modülünün anlatımı modelin kendisiyle hizalandı ve sayfalar arası gezinme tamamlandı.

**Yerleşik gelir, 2015-2018.** Bu yılların yerleşik turizm geliri, güncel hesabın değil daha eski bir sürümün değerlerini taşıyordu. Sebebi teknik bir okuma hatasıydı: gelir çalışma kitabındaki yıl hücreleri metin olarak yazıldığı için satırlar atlanıyor, atlas eski değerleri koruyordu. Bunun görünür sonucu şuydu: aynı atlasta il bazlı toplam ile Türkiye toplamı birbirini tutmuyordu. Düzeltmeden sonra 2015 yerleşik geliri yüzde 2,1 azaldı, 2016 yüzde 6,1 azaldı, 2017 yüzde 12,9 arttı, 2018 yüzde 5,2 arttı. 2019 ve sonrası değişmedi. İl toplamı ile Türkiye toplamı arasındaki fark tamamen kapandı ve bu eşitlik artık her yayında denetleniyor. 2015-2018 için yalnız yerleşik gelir kalemleri güncellendi; yabancı ziyaretçi gelirleri bilinçli olarak eski çalışma kitabından alınmadı, çünkü oradaki değerler atlasın resmî kaynaklardan doğrulanmış serisiyle çelişiyor. **Sürdürülebilirlik modülü.** Modül Ağustos ortasında dokuz göstergeye genişletilmişti; sayfa metinleri hâlâ sekiz gösterge ve eski bölen değerini anlatıyordu. Bitkisel ürün çeşitliliği göstergesi de "endekse girmez" diye etiketliydi, oysa modülün yüzde on ikisini oluşturuyor. Bu ifadeler artık modelin yapılandırmasından üretiliyor; elle yazılmıyor. **Gezinme.** Sayfalar arası bağlantı listesi altı ayrı yerde kopyalanmıştı ve bir kısmı yeni sayfaları hiç göstermiyordu. Hepsi tek bir kanonik listeden üretiliyor; yeni bir sayfa yayımlandığında hiçbir yere bağlanmadan kalırsa yayın artık durur.

Kısaca. Model Atölyesi'nde müze ziyaretçi sayısı boş geliyordu ve günübirlik geliri sıfır görünüyordu; düzeltildi. Ana sayfa ve metodoloji üst bandına diğer sayfalara geçiş bağlantıları eklendi.

**Model Atölyesi.** Atölyenin yerleşik gelir bloğunda müze ziyaretçi sayısı boş kalıyordu. Bunun sonucunda günübirlik geliri çubuğu sıfır çiziliyor, ziyaretçi başına harcama kaydırıcısı hiçbir şeyi değiştirmiyor ve atölyenin toplamı gelir modelinin kendi sonucundan sapıyordu. Sayı artık günübirlik gelirinden ve ziyaretçi başına harcama varsayımından geri çözülüyor; girdilerden biri eksikse sayfa boş değer yazmak yerine üretimi durduruyor. **Gezinme.** Ana sayfanın üst bandı yalnız sayfa içi sekmeler taşıyordu; diğer sayfalara geçiş yalnız alt bilgideydi. Üst banda DEİ, bağlantısallık, sürdürülebilirlik, sektör, mevzuat ve sinyal izleme ile metodoloji bağlantıları eklendi. Metodoloji sayfasının üst bandı da aynı kanonik listeden üretiliyor; daha önce kendi elle yazılmış listesini taşıdığı için iki sayfa bağlantısı orada görünmüyordu. **Kapsam kırılması metni.** Basit konaklama belgelendirmesinin Bakanlığa geçiş tarihi ile bu tesislerin istatistikte yayımlanmaya başladığı tarih iki ayrı tarihtir. Kırılma kaydının açıklaması yalnız ikincisini söylüyordu; her iki tarih de yazıldı. Sayısal hiçbir değer ve hiçbir grafik işareti değişmedi. **Yönetim panosu.** Açık işler kartı, uzun güncellik tablosunun üstüne alındı.

Kısaca. Açık iş listesi artık kalite defterinden koda göre türetiliyor; bitmiş işler yanlışlıkla "açık" görünmüyor.

Bu sürümde kullanıcı yüzeyinde bir değişiklik yoktur; değişen şey projenin kendi iş takibidir. Kalite defterinde bir madde kapandığında kapanış çoğu zaman AYRI bir satıra ve bazen yeni bir kodla yazılıyordu; maddenin kendi satırı ise açık kalıyordu. Sonuç olarak bitmiş işler açık iş listesinde görünmeye devam ediyor ve raporlarda tekrar tekrar sunuluyordu. Bu tur eklenen `acik_isler.py` listeyi ham kutucuk sayarak değil, madde kodu başına tek durum üreterek çıkarır: birleşik kapanış satırlarını açar, defterin iki farklı yazım biçimini de okur ve kaç satırın okunabildiğini rapor eder. Cevaplanmış kararlar ayrıca makine okunur bir karar defterinde tutulur, böylece karara bağlanmış bir soru tekrar sorulamaz. Ön uçuşa eklenen denetim, bitmiş bir işin defterde açık görünmesi hâlinde uyarı verir. Aynı turda 53 madde kaydı düzeltildi ve kullanıcıya sunulan karar sorularının gerçekten karar bekleyenlerle sınırlı olması sağlandı.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (bu yayında yürürlükte olan 60 atlas kapısı, en yükseği K67; 22 yayın kapısı, V1–V22; tam liste sürüm defterindeki kapi_evreni alanındadır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (bu yayında yürürlükte olan 60 atlas kapısı, en yükseği K67; 22 yayın kapısı, V1–V22; tam liste sürüm defterindeki kapi_evreni alanındadır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (bu yayında yürürlükte olan 60 atlas kapısı, en yükseği K67; 22 yayın kapısı, V1–V22; tam liste sürüm defterindeki kapi_evreni alanındadır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (bu yayında yürürlükte olan 60 atlas kapısı, en yükseği K67; 22 yayın kapısı, V1–V22; tam liste sürüm defterindeki kapi_evreni alanındadır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (bu yayında yürürlükte olan 60 atlas kapısı, en yükseği K67; 21 yayın kapısı, V1–V21; tam liste sürüm defterindeki kapi_evreni alanındadır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Ana sayfadaki bazı grafikler dar bir alana sıkışıp kategori adlarını gizliyordu; grafikler artık kaplarının tamamını kullanıyor ve rota adları kısaltılmadan iki satır hâlinde gösteriliyor.

## Ne değişti **Grafikler artık kaplarına sığıyor.** Ana sayfadaki bazı grafikler, bulundukları kutu geniş olmasına rağmen dar bir alana sıkışmış hâlde çiziliyordu. Bunun görünen sonucu, kategori adlarının ekrana sığmamasıydı: aylık ziyaretçi mevsimselliğinde on iki aydan yalnızca altısı yazılabiliyordu. Artık grafikler kutularının tamamını kullanıyor ve ayların hepsi görünüyor. Aynı düzeltme pencere boyutu değiştiğinde ve sekmeler arasında geçiş yapıldığında da çalışıyor. **Rota adları artık kısaltılmıyor.** Ana rota dağılımı grafiğinde uzun rota adları kesilip sonuna üç nokta konuyordu; kesme işlemi verinin kendisinde yapıldığı için ad hem ekranda hem de indirilen dosyada eksik kalıyordu. Artık tam ad saklanıyor ve gösterimde iki satıra bölünüyor — hiçbir rota adı kesilmiyor. Aynı iyileştirme turizm teması dağılımı grafiğine de uygulandı.

Kısaca. İl sayfalarındaki kısa değerlendirme metninde yer alan sayılar ve performans bandı artık her güncellemede tazeleniyor; metnin yorum kısmına dokunulmuyor.

## Ne değişti **İl değerlendirme metnindeki sayılar artık bayatlamıyor.** Her ilin sayfasında yer alan kısa değerlendirme, o ilin performans bandını ve 2025 verilerini (tesise geliş, geceleme, yabancı payı, ortalama kalış) cümle içinde anıyor. Bu metnin sayıları bugüne kadar elle yazılmıştı ve veri güncellendikçe gerçek değerlerden sapma riski taşıyordu. Ölçüm bu sapmanın başladığını gösterdi: iki ilde ortalama kalış süresi metinde gerçek değerinden farklıydı. Artık bu alanlar her veri güncellemesinde kendiliğinden tazeleniyor ve tutarlılık her yayın öncesi denetleniyor — tutmuyorsa yayın durur. **Metnin yorum kısmına dokunulmuyor.** İlin turizm kimliği, hangi koridorda yer aldığı, güçlü ve gelişime açık yanları ve öncelik önerisi editoryal içeriktir; veriden hesaplanamaz. Bu bölümler olduğu gibi korunuyor — yalnızca sayılar ve bant adı güncelleniyor.

Kısaca. Doluluğun yabancı/yerli ayrımı yeniden hesaplandı — bazı illerde %100'ü aşan imkânsız değerler düzeltildi; ayrıca bu ayrımın resmî bir yayın değil, hesaplanmış bir seri olduğu metodolojide açıkça anlatıldı.

## Ne değişti **Doluluk ayrımındaki bozuk değerler düzeltildi.** İnsan denetçilerden gelen bir bulgu üzerine yapılan ölçüm, yabancı doluluk oranının bazı il ve yıllarda %100'ü aştığını gösterdi — bir tesisin doluluğu %100'ü aşamaz. Ağrı 2025 için %140, Balıkesir 2022 için %130 yazıyordu. Nedeni, küçük yüzdelerin yanlışlıkla "oran" sanılıp yüz ile çarpılmasıydı: gerçek %0,6'lık bir doluluk %60 olarak kaydediliyordu. Değerler artık tanımdan yeniden hesaplanıyor. Toplam doluluk oranları değişmedi; düzelen, bu toplamın yabancı ve yerli misafirlere dağılımıdır. **Bu ayrımın nasıl bulunduğu artık yazılı.** Kültür ve Turizm Bakanlığı doluluk oranını tesis toplamı için yayımlar; yabancı ve yerli ayrımını yayımlamaz. Atlas bu ayrımı, yayımlanan toplam doluluğu geceleme payına bölerek hesaplar. Metodoloji sayfasına eklenen not, bunun resmî bir yayın olmadığını, hangi formülle bulunduğunu ve hangi varsayıma dayandığını açıkça anlatıyor: yabancı ve yerli misafirlerin aynı yatak havuzunu aynı yoğunlukta kullandığı varsayılır. Verisi olmayan satırlarda alan boş bırakılır; sıfır yazılmaz. **Yeni bir kontrol.** Bundan sonra her yayın öncesi doluluk değerleri sınanıyor: hiçbiri %100'ü aşamaz ve yabancı ile yerli payların toplamı, yayımlanan toplam doluluğa eşit olmak zorundadır. Aksi hâlde yayın durur.

Kısaca. Turizm geliri grafiğinde devletin resmî hedefi ile Atlas'ın kendi projeksiyonu artık ayrı seriler olarak gösteriliyor; indirilen Excel dosyalarında da model çıktısı "gerçekleşme" gibi görünmüyor.

## Ne değişti **Gelir grafiğinde üç ayrı şey artık ayrı görünüyor.** Ana sayfadaki Türkiye turizm geliri grafiği 2026 sonrasının tamamını tek bir "Projeksiyon" çizgisi olarak gösteriyordu. Oysa 2026 ve 2027 değerleri **Orta Vadeli Program'ın resmî hedefidir** (Resmî Gazete, 7 Eylül 2025), Atlas'ın tahmini değil. Sonraki yıllar ise Atlas'ın gelir modelinin projeksiyonudur. Grafik artık üç seri çiziyor: yayımlanan gerçekleşme, resmî hedef ve model projeksiyonu. Devletin hedefi ile Atlas'ın tahmini birbirine karışmıyor. **İndirilen Excel dosyaları ekranla uyumlu hâle geldi.** İl gelir modelinin geçmiş yılları ekranda doğru biçimde "model tahmini" diye etiketliyken, indirilen dosyada "gerçekleşme" yazıyordu. Artık her iki yüzey de aynı bilgiyi veriyor; etiket veri dosyasından taşınıyor, yıldan tahmin edilmiyor. Etiket bilinmiyorsa boş bırakılmıyor, "—" yazılıyor. **Yeni kontroller.** Bu iki kusurun geri dönmesini engelleyen otomatik denetimler eklendi ve kendi testleriyle birlikte çalışıyor.

Kısaca. Haftalık veri paketlerinin tamamı artık her koşuda yeniden işleniyor — bir haftanın paketi gelmese bile önceki haftaların verisi kaybolmuyor; ayrıca haftalık turizm istihbaratı atlasa izleme katmanı olarak girdi.

## Ne değişti **Veri kaybı sorununun kökü kapatıldı.** Dış kaynaklı haftalık veri paketleri her hafta yalnız o hafta tazelenen kalemleri taşıyor. Sistem yalnızca en son paketi okuduğu için, önceki haftaların getirdiği dönemler bir sonraki koşuda sessizce kayboluyordu. Artık arşivdeki bütün paketler eskiden yeniye işleniyor ve çakışmada en yeni bilgi kazanıyor. Ölçülen sonuç: daha önce hiç okunmayan pakete bağlı olarak bankacılık, sosyal güvenlik, Mavi Bayrak, ikamet ve konaklama kapasitesi kalemleri yeniden atlasa girdi. İkamet verisi de iki hafta ilerledi. **Yeni bir güvenlik kontrolü.** Bundan sonra her yayın öncesi, hazırlanan veri dosyası bir öncekiyle karşılaştırılıyor: bir sayfanın içeriği küçüldüyse ya da sayfa tamamen kaybolduysa yayın durur. Meşru küçülmeler gerekçesiyle birlikte kayda geçirilir; gerekçesiz bir muafiyet yazılamaz. **İkamet tablosunda doğrulama satırları geri geldi.** Toplam, kurumun yayımladığı genel toplam ve ikisinin farkı yeniden yazılıyor. Fark sıfır çıkıyor. **Haftalık turizm istihbaratı atlasa girdi.** Mevzuat değişiklikleri, turizm sinyal olayları ve kaynak erişim durumu üç yeni izleme sayfasında toplanıyor. Bu veriler **hiçbir modele girmez** — ne destinasyon endeksine, ne gelir modeline, ne bağlantısallığa. Yalnız izleme amaçlıdır. Telif gereği haber metni taşınmaz; yalnız kısa özet, künye bilgisi ve bağlantı tutulur. **Merkez Bankası veri bağlantısı çalışıyor.** Yeni adrese taşındı ve canlı doğrulandı.

Kısaca. Haftalık veri paketlerinin tamamı artık her koşuda yeniden işleniyor — bir haftanın paketi gelmese bile önceki haftaların verisi kaybolmuyor; ayrıca haftalık turizm istihbaratı atlasa izleme katmanı olarak girdi.

## Ne değişti **Veri kaybı sorununun kökü kapatıldı.** Dış kaynaklı haftalık veri paketleri her hafta yalnız o hafta tazelenen kalemleri taşıyor. Sistem yalnızca en son paketi okuduğu için, önceki haftaların getirdiği dönemler bir sonraki koşuda sessizce kayboluyordu. Artık arşivdeki bütün paketler eskiden yeniye işleniyor ve çakışmada en yeni bilgi kazanıyor. Ölçülen sonuç: daha önce hiç okunmayan pakete bağlı olarak bankacılık, sosyal güvenlik, Mavi Bayrak, ikamet ve konaklama kapasitesi kalemleri yeniden atlasa girdi. İkamet verisi de iki hafta ilerledi. **Yeni bir güvenlik kontrolü.** Bundan sonra her yayın öncesi, hazırlanan veri dosyası bir öncekiyle karşılaştırılıyor: bir sayfa küçüldüyse ya da tamamen kaybolduysa yayın durur. Meşru küçülmeler gerekçesiyle birlikte kayda geçirilir; gerekçesiz bir muafiyet yazılamaz. **İkamet tablosunda doğrulama satırları geri geldi.** Toplam, kurumun yayımladığı genel toplam ve ikisinin farkı yeniden yazılıyor. Fark sıfır çıkıyor. **Haftalık turizm istihbaratı atlasa girdi.** Mevzuat değişiklikleri, turizm sinyal olayları ve kaynak erişim durumu üç yeni izleme sayfasında toplanıyor. Bu veriler **hiçbir modele girmez** — ne destinasyon endeksine, ne gelir modeline, ne bağlantısallığa. Yalnız izleme amaçlıdır. Telif gereği haber metni taşınmaz; yalnız kısa özet, künye bilgisi ve bağlantı tutulur. **Merkez Bankası veri bağlantısı çalışıyor.** Yeni adrese taşındı ve canlı doğrulandı.

Kısaca. Sürdürülebilirlik göstergesi S07'nin adı düzeltildi — gösterge atıksu arıtmayı değil kanalizasyon toplama kapsamını ölçüyor; ayrıca alt bilgideki "son eklenen 3 veri seti" listesi artık gerçek veri setlerini gösteriyor.

## Ne değişti **S07 göstergesinin adı düzeltildi.** Gösterge "Atıksu arıtma hizmet kapsamı" adıyla sunuluyordu. Ölçtüğü şey ise kanalizasyon şebekesinden deşarj edilen atıksuyun dağıtılan suya oranıdır; yani arıtma değil **toplama** kapsamının vekilidir. TÜİK bu dönem için arıtma hizmet kapsamını yayımlamıyor. Yeni ad: **Kanalizasyon toplama kapsamı vekili (deşarj ÷ dağıtılan su, %)**. Sürdürülebilir kalkınma amacı gerekçesindeki "doğrudan gösterge" ifadesi de "vekil gösterge" olarak düzeltildi ve değerin bazı illerde %100'ü neden aşabildiği açıklandı (yağmur suyu ve şebekeye sızma). **Sayı, puan ve il sıralaması değişmedi.** Gösterge sıra yöntemiyle puanlandığından %100'ü aşan değerler puanı zaten etkilemiyordu; düzeltilen yalnızca okurun yanılmasına yol açan addı. **Alt bilgi listesi düzeltildi.** "Son eklenen 3 veri seti" listesine iki atlas iç sayfası sızıyordu; bunların "dönem" alanı bir tarih değil, her koşuda değişen üretim damgasıydı, dolayısıyla her koşuda "yeni" görünüp gerçek veri setlerini listeden düşürüyorlardı. Karşılaştırma artık üretim damgasını dikkate almıyor. **TCMB veri bağlantısı çalışır durumda.** Merkez Bankası elektronik veri dağıtım sistemi adres değiştirmişti; bağlantı yeni adrese taşındı ve canlı doğrulandı.

Kısaca. Alt bilgiye "son eklenen 3 veri seti" akordeonu eklendi; veri setlerinin atlasa giriş tarihi artık ayrı bir defterde tutuluyor ve üst satırın etiketi "en yeni dönemi kapsayan veri seti" olarak netleştirildi.

## Ne değişti **Alt bilgi — iki kavram ayrıldı.** Eskiden tek satır vardı ve "en güncel veri seti" diyordu; gösterdiği şey ise en yeni DÖNEMİ KAPSAYAN veri setiydi. Bir veri seti atlasa yeni girdiği hâlde daha eski bir dönemi kapsıyorsa alt bilgide görünmüyordu. Artık: * üst satır: **en yeni dönemi kapsayan** veri seti (etiket netleşti), * altında kapalı bir akordeon: **en son atlasa giren** 3 veri seti, giriş günleri ve kapsadıkları dönemle birlikte. Akordeon varsayılan olarak kapalıdır; alt bilgi kalabalıklaşmaz. **Giriş tarihi defteri.** Veri kalemlerinin atlasa giriş günü artık her koşuda kendiliğinden kaydediliyor. Tarihi bilinmeyen kalem listeye girmez — tarih uydurulmaz. **Şok cümlesi.** Yıllık gecelemesi hiç gerilememiş illerde artık "şoku bu ilde ölçülmedi" yazıyor; eskiden negatif düşüş yüzdesiyle kendi içinde çelişkili bir cümle üretiliyordu. **Grafik altı açıklama.** Birden çok seri taşıyan grafiklerde açıklamanın hangi seriye ait olduğu artık yazıyor. **TCMB EVDS bağlantısı.** Makro serileri doğrudan çekecek istemci eklendi. Erişim anahtarı kullanıcı tarafından girilir; anahtar yokken sistem sessizce boş seri üretmez, açıkça erişim sorunu bildirir.

Kısaca. Ana sayfada verilerin ve grafiklerin hiç görünmemesine yol açan hata giderildi; sayfa betiğinin çalışıp çalışmadığını sınayan yeni bir yayın kontrolü eklendi. Ayrıca şok yaşamamış illerde yanlışlıkla şok raporlanması düzeltildi.

## Ayrıntı (2026-08-19, düzeltme yayını) **1. Ana sayfa yeniden çalışıyor.** Bir önceki yayında ana sayfanın betiği bir yazım hatası yüzünden hiç çalışmıyordu; sonuç olarak veriler yüklenmiyor, bütün grafik alanları boş kalıyor ve yönetici panelindeki yükleme düğmesi tepki vermiyordu. Sayfa görünüşte normal açıldığı için sorun ilk bakışta bir tasarım hatası gibi görünmüyordu. Hata giderildi; sayfa tarayıcıda çalıştırılarak doğrulandı. **2. Yeni yayın kontrolü: betik çalışıyor mu?** Mevcut tarayıcı kontrolü sayfanın genişliğini, stilini, zeminini ve grafik ölçeğini ölçüyordu; bunların hepsi betik ölse bile normal çıkar, çünkü görünümü belirleyen ayrı bir katmandır. Yani "sayfa açılıyor" ile "sayfa çalışıyor" aynı şey değildi ve bu ayrım ölçülmüyordu. Artık her yayımlanan sayfa tarayıcıda çalıştırılıyor ve betik hatası varsa yayın durduruluyor. Kontrol, hatalı sürüme karşı sınandı: hatayı yakalıyor ve olası sebebini de yazıyor. **3. Şok yaşamamış ilde şok raporlanmıyor.** İl karnesindeki toparlanma bölümü, geceleme serisi hiç gerilememiş illerde bile şok cümlesi kuruyor ve düşüş oranını eksi işaretli olarak yazıyordu. Bir ilde seri kesintisiz artmış olmasına rağmen "şok" bildiriliyordu. Artık gerileme yoksa "bu ilde şok ölçülmedi" deniyor; gerçek şok yaşamış iller etkilenmedi.

Kısaca. Grafik altındaki açıklama artık sekme değiştikçe yenileniyor; iki göstergenin ne ölçtüğünü söyleyen etiketler düzeltildi ve puanlaması özel olan göstergeler için açıklama notu eklendi.

## Ayrıntı (2026-08-19, altıncı tur) **1. Sekme değişince açıklama yenileniyor.** İl panelindeki zaman serisi grafiğinde geliş, geceleme, doluluk ve kapasite sekmeleri arasında geçiş yapıldığında grafik değişiyor ama altındaki otomatik açıklama ilk sekmede donup kalıyordu; okur geceleme grafiğinin altında geliş anlatısını okuyordu. Açıklama artık grafik her yeniden çizildiğinde yeni veriyle yeniden kuruluyor. **2. İki etiket düzeltmesi — değerler doğruydu.** Denetçiler iki yerde "veri çelişkisi" bildirdi; ölçüldüğünde her iki değerin de doğru olduğu, ancak ne ölçtüklerinin yanlış yazıldığı görüldü: * Mevsim yoğunlaşması göstergesi geceleme payını hesaplıyor ama açıklaması "geliş payı" diyordu. Bir ilde geliş payı yüzde kırk virgül üç, geceleme payı yüzde otuz dokuz virgül dört; ekranda görünen ikincisiydi. * Yabancı payı kartı tesise geliş oranını gösteriyor ama alt yazısı "geceleme içinde" diyordu. Aynı il için geliş oranı yüzde altı virgül sekiz, geceleme oranı yüzde altı virgül yedi; iki panel farklı şeyi ölçüyordu ve bu yazmıyordu. **3. Puanlaması özel göstergeler için açıklama.** Turizm yoğunluğu ve konaklama kapasitesi baskısı göstergeleri optimum bant ile puanlanır: puan bir orta-üst bantta en yüksektir, bandın altına da üstüne de sapıldıkça düşer. Bu yüzden çok yüksek bir ham değer düşük bir puan verebiliyor ve bu, hesap hatası gibi görünüyordu. Bileşen tablosunun altına açıklama notu eklendi. **4. Eskimiş bir sayı.** Sürdürülebilirlik bileşen tablosunun alt yazısı, modüle yeni gösterge eklendiği hâlde eski gösterge sayısını ve ağırlık toplamını gösteriyordu; güncellendi.

Kısaca. Deniz bağlantısı artık il karşılaştırma tablosunda da görünüyor; il sayfalarındaki ve metodoloji sözlüğündeki teknik terim ve boş değer sızıntıları temizlendi, bir yazım hatası düzeltildi.

## Ayrıntı (2026-08-19, beşinci tur) **1. Deniz bağlantısı — son yüzey.** Bir önceki turda dördüncü mod radarlarda, il kartında ve sayfa başlığında görünür yapılmıştı; il karşılaştırma panelindeki "bağlantısallık detayı" tablosu gözden kaçmıştı. O tabloya da deniz satırı eklendi. Böylece bileşik puanın dört bileşeni okurun gördüğü her yerde tam olarak listeleniyor. Puanlar ve sıralamalar değişmedi. **2. Teknik terim sızıntısı.** Gelir modeline ait iç kod adı, il sayfalarının kaynak künyesinde ve metodoloji sayfasının kaynak etiketinde okurun karşısına çıkıyordu. Her iki yerden de kaldırıldı; kaynak açıklaması sade Türkçesiyle kaldı. **3. Boş değerlerin "None" olarak basılması.** Metodoloji sayfasındaki değişken sözlüğünde, açıklaması olmayan kayıtlarda tanım alanına düz "None" yazılıyordu (yüz otuz kayıt). Nedeni, boş değerin metne çevrilmesiydi; kaynağında düzeltildi. Aynı kusurun bulunabileceği üç alan daha (birim, dönem, notlar) birlikte tarandı ve kapatıldı. **4. Yazım düzeltmesi.** Yıllık grafiklerdeki kapsam değişikliği işaretinde Türkçe karakterler eksikti; hem üreticide hem yayımlanan sayfada düzeltildi. Üçü de canlı siteyi elle denetleyen araştırma görevlilerinin bulgularıdır.

Kısaca. Bağlantısallık endeksinin dördüncü modu olan deniz artık radarlarda ve il dökümünde görünüyor; il tanıtım metinlerindeki eskimiş gösterge puanları kaldırıldı ve elektrik kurulu gücü verisi için tek kaynak kuralı getirildi.

## Ayrıntı (2026-08-19, dördüncü tur) **1. Deniz bağlantısı artık görünüyor — puanlar DEĞİŞMEDİ.** Bağlantısallık bileşik puanı zaten dört modluydu: hava, kara, demiryolu ve deniz. Ağırlıklar 81 il üzerinden geri çözülerek doğrulandı (deniz payı beşte bir). Buna karşın radar grafikleri ve il dökümü yalnız üç modu gösteriyordu; yani okura gösterilen bileşenler, gösterilen bileşik puanı üretmiyordu — kıyı illerinde eksik bileşen puanın yaklaşık beşte biri kadardı. Deniz **formüle eklenmedi** (zaten içindeydi), yalnız görünür yapıldı: il satırlarına deniz puanı ve sınıfı eklendi, iki radar da dört eksene çıkarıldı, bağlantısallık sayfasının paylaşım başlığı "dört modlu" olarak düzeltildi. **Hiçbir ilin puanı veya sırası değişmedi.** Bu düzeltme iki araştırma görevlisinin birbirinden bağımsız bulgusundan geldi: kıyı illerinde radarda deniz olmadığını ayrı ayrı bildirdiler. **2. İl tanıtım metinlerindeki eskimiş puanlar kaldırıldı.** İl profillerinin sonundaki "güçlü tarafı … gelişime açık alanı …" cümlesinde parantez içinde gösterge puanları yazıyordu. Bu metnin bir üreticisi yoktu; bir kez yazılmış ve her koşuda olduğu gibi taşınıyordu. Sürdürülebilirlik ve bağlantısallık göstergeleri değiştikçe metindeki puanlar gerçek değerlerden uzaklaşmıştı; bir ilde fark on iki puana çıkmıştı. Puanlar metinden çıkarıldı — zaten hemen yanındaki tablolarda güncel hâlleriyle duruyorlar. Metnin niteliksel içeriği (yerel kimlik anlatısı) ve ziyaretçi sayıları aynen korundu; o sayıların doğru olduğu ölçülerek teyit edildi. Puanın metne geri dönmesini engelleyen bir yayın kontrolü eklendi. **3. Elektrik kurulu gücünde tek kaynak.** Veri hem doğrudan kaynak dosyadan hem de haftalık tazelik paketinden alınıyordu. İki kaynak neredeyse tümüyle aynıydı ama tek bir yakıt türünü farklı sınıflandırdıkları için bir ilde bileşenler toplamla uzlaşmıyordu. Artık yalnız doğrudan kaynak okunuyor; paketin bu bölümü bilinçli olarak devre dışı bırakıldı ve bu durumun yanlış alarm üretmemesi sağlandı.

Kısaca. Elektrik kurulu gücü verisinin 2026 dosyaları artık doğrudan okunabiliyor; Ocak–Haziran 2026 dönemlerinin tamamı atlasa girdi ve daha önce kaybolan mayıs dönemi geri geldi. Ayrıca lisanslı üretimde ilk kez il × kaynak türü kırılımı yayımlanıyor.

## Ayrıntı (2026-08-19, üçüncü tur) **1. Elektrik kurulu gücü — 2026 dosyaları artık okunuyor.** Düzenleyici kurum 2026'dan itibaren aylık sektör raporunu Word yerine Excel olarak yayımlıyor. Ayrıştırıcı yalnız Word okuduğu için 2026'nın altı aylık dosyası klasörde durduğu hâlde atlasa hiç girmiyordu; bu göstergenin dönemi aylardır 2025 sonunda takılı kalmıştı. Excel okuyucu yazıldı ve **Ocak–Haziran 2026 dönemlerinin tamamı** atlasa girdi. Bu, veriyi haftalık tazelik paketine bağımlı olmaktan da çıkarıyor: seri artık her koşuda kaynak dosyalardan yeniden kuruluyor, yani bir hafta paket gelmese bile dönem kaybolmuyor. **2. Lisanslı üretimde yeni kırılım.** Yeni biçim, lisanslı üretim kapasitesini de il ve kaynak türü bazında veriyor; önceki dönemde yalnız il toplamı vardı. Kaynak türü sözlüğü yeni yakıt adlarıyla genişletildi. Hidroelektrik kaynakta akarsu ve barajlı ayrımı yapıldığı için ikisi de hidrolik altında toplanıyor. **3. Doğrulama.** Okunan değerler kaynak dosyayla karşılaştırıldı: haziran döneminde lisanslı ve lisanssız toplamlar kaynakla yuvarlama farkı dışında birebir tuttu. Ayrıştırma sırasında sayı okuma varsayımından kaynaklanan bir hata yakalandı ve düzeltildi; kaynakla karşılaştırma olmasaydı hatalı değerler fark edilmeden geçebilirdi. Bir aya özgü biçim farkı (boş hücre yerine sıfır yazılması) veri değiştirilmeden kayda geçirildi. **4. Denetim kanalı ilk kez uçtan uca çalıştı.** Araştırma görevlileri üç yeni bulgu formunu yönetici panelinden yükledi, formlar denetim klasörüne indi ve on sekiz bulgunun tamamı kalite defterine işlendi. Bulgular panelde yapılanlar, açık işler ve sorular başlıkları altında görünüyor.

Kısaca. Yönetici paneline denetim raporu yükleme alanı eklendi; denetçilerle haberleşme artık panelden yürüyor — bulguların ölçüm sonuçları, yapılan işler, açık işler ve denetçiye sorulanlar panelde listeleniyor. Ayrıca haftalık tazelik paketinin işlenmesini engelleyen sorun giderildi ve elektrik kurulu gücünün haziran dönemi atlasa girdi.

## Ayrıntı (2026-08-19, ikinci tur) **1. Denetim raporu yükleme alanı (yönetici paneli).** Canlı siteyi elle denetleyen araştırma görevlileri günlük bulgu formlarını artık yönetici panelinden yükleyebiliyor; alan yalnız Word dosyası kabul ediyor ve veri yükleme alanından ayrıdır, böylece bir form yanlışlıkla veri dosyası gibi işlenmiyor. Yüklenen form günlük görevde denetim klasörüne alınıyor, her bulgu ölçülüyor ve kalite defterine işleniyor. Panelde yeni bir bölüm daha var: her bulgunun ölçüm sonucu, bu turda yapılanlar, hâlâ açık işler ve denetçiye sorulan sorular. Panelde görünen liste elle yazılmıyor — doğrudan kalite defterinden üretiliyor, böylece panel ile defter ayrışamıyor. **2. Haftalık tazelik paketi artık işlenebiliyor.** Paketin kalite kontrol sayfası bu hafta biçim değiştirmiş ve kontrol sonucu alanını boş bırakmıştı; köprü bunu okuyamadığı için paket işlenemiyordu. Artık kontrol sonucu, paketin beyanına güvenilmeden beklenen ve ölçülen değerlerin karşılaştırılmasıyla türetiliyor. Ölçülemeyen ya da tanınmayan bir durumda paket **reddedilir** — sessizce geçmez. **3. Kök nedeni bulunan sessiz veri kaybı.** Aynı köprünün beş veri okuyucusu kaynak sayfayı sabit adla arıyordu, kapsam denetimi ise esnek eşleştirme kullanıyordu. İki ayrı kural, şu sonucu veriyordu: kapsam denetimi "bu sayfa işleniyor" derken okuyucu sayfayı bulamıyor ve sessizce sıfır satır yazıyordu. Ölçüldü: elektrik kurulu gücünün haziran dönemi (81 il) bu yüzden hiç alınmıyordu. Okuyucular artık kapsam denetimiyle **aynı** eşleştiriciyi kullanıyor ve haziran dönemi atlasa girdi. **4. Denetçi bulgularından altısı uygulandı.** Türkçe sayfada kalan İngilizce bir terim, iki alt yazıdaki bağlaç tekrarları, okura anlamsız gelen bir kısaltma, ilçe sayısı etiketinin belirsizliği ve il sayfalarındaki teknik alan adının okur metnine sızması giderildi. Bağlaç tekrarı grafik anlatısının ortak birleştiricisinde düzeltildi, yani yalnız denetçinin gördüğü grafiği değil bütün grafiklerin anlatısını düzeltiyor. İki bulgu bilerek uygulanmadı: biri üslup kararı gerektiriyor, birinde hedef cümle belirsiz — ikisi de panelde soru olarak duruyor.

Kısaca. Yıllık trend grafiğinde ileriye dönük projeksiyon artık kesikli çizgiyle ve ayrı seri olarak gösteriliyor; grafiğin altındaki otomatik anlatı da projeksiyonu gerçekleşmiş veri gibi anlatmıyor. Ayrıca bu kusurun bir daha yayına çıkmasını engelleyen yeni bir yayın kapısı eklendi.

## Ayrıntı (2026-08-19) **1. Projeksiyon artık gerçekleşmeden ayrılıyor (asıl düzeltme).** İl yıllık eğilim grafiği, 2026 ve sonrasına ait ileriye dönük değerleri gerçekleşmiş verilerle aynı düz çizgi üzerinde gösteriyordu. Grafiğin altındaki otomatik anlatı da bu yüzden ileri bir yılı geçmiş zaman kipiyle, olmuş bitmiş bir ölçüm gibi anlatıyordu; serinin en yüksek değeri ve salgın karşılaştırması da ileriye dönük değerler üzerinden kuruluyordu. Kusur 81 ilin tamamında ve geliş, geceleme, doluluk görünümlerinde vardı. Artık her seri ikiye ayrılıyor: gerçekleşen kısım düz çizgi, ileriye dönük kısım **kesikli çizgi** ve "(projeksiyon)" etiketiyle çiziliyor. Grafik alt yazısına "kesikli çizgi projeksiyondur" notu eklendi. Anlatı motorunda bu ayrımı okuyan koruma zaten vardı ama bu grafikte hiç devreye girmiyordu; artık giriyor ve metin "kaç serinin projeksiyon olduğunu" açıkça söylüyor. Bulgu, canlı siteyi elle denetleyen araştırma görevlilerinden geldi. Forma bir dil sorunu olarak yazılmıştı; ölçüldüğünde sunum kusuru olduğu görüldü. **2. Yeni yayın kapısı.** Yayımlanan sayfalarda yıllık atlas serisinden grafik kuran her fonksiyon denetleniyor: ileriye dönük satırları ya tümüyle dışarıda bırakmalı ya da kesikli ayrı seri olarak göstermeli. İkisini de yapmayan bir grafik yayını durdurur. Kapı, düzeltmeden önceki koda karşı sınandı ve kusuru yakaladığı, düzeltilmiş koda karşı da yanlış alarm vermediği doğrulandı. **3. Belge ve katalog senkronu.** Sürdürülebilirlik modülüne yakın zamanda eklenen bitkisel ürün çeşitliliği göstergesi veri kataloğuna ve envantere işlendi; ilgili kaynak için hâlâ "modele girmez" diyen üç ifade düzeltildi. Haftalık otel fiyatı teslimlerinin damga alanı adı da çalışma kurallarında sayfa sayfa doğru yazıldı. **4. Kaynak klasörü düzeni.** Kart kuruluşu bültenleri sanılan iki metin dosyasının aslında kaynağın hata sayfası olduğu doğrulandı; dosyalar silinmedi, adlarına bu bilgi yazıldı. Elektrik piyasası aylık raporlarının 2026 dosyaları içerik karşılaştırmasıyla elendi: beşi projede zaten vardı, yalnız Haziran dosyası yeni olarak eklendi.

Kısaca. İl sayfalarındaki bağlantısallık kartına eksik olan **Deniz** bileşeni eklendi ve sürdürülebilirlik modülüne **bitkisel ürün çeşitliliği** göstergesi girdi; modül artık çekirdek modül gibi 100 ağırlıkla hesaplanıyor.

## İl kartında bağlantısallık dökümü artık dört bileşen İl sayfalarındaki bağlantısallık kartı yıllardır yalnız hava, kara ve demiryolunu listeliyordu; oysa gösterilen bileşik skor **dört modludur** ve deniz bileşenini de içerir. Kullanıcı bildirimi üzerine ölçüldü ve doğrulandı: eksik bileşen Antalya'da bileşik skorun **%21,7'si** (15,24 puan) kadardı — yani okura gösterilen döküm, yanındaki skoru üretmiyordu. Karta `Deniz` satırı eklendi, kart başlığı "Üç Modlu"dan **"Dört Modlu"ya** düzeltildi ve kaynak notuna bileşim formülü yazıldı. Deniz skoru 81 ilin tamamında mevcut; kıyısı olmayan illerde "Deniz bağlantısı yok" olarak gösterilir. Düzeltme sonrası karttaki dört bileşen bileşik skoru 0,008 hata payıyla yeniden üretiyor. ## Sürdürülebilirlik modülü 88 → 100: yeni gösterge S10 Sürdürülebilirlik modülü sekiz göstergeden oluşuyor ve toplam ağırlığı 88'di (pasif bir gösterge daha önce endeksten çıkarılmıştı). Kullanıcı kararıyla modül çekirdek modülle simetrik hale getirildi: **bitkisel ürün çeşitliliği** göstergesi 12 ağırlıkla eklendi ve toplam **100** oldu. Gösterge, bir ilde yetiştirilen bitkisel ürün çeşidi sayısını ölçer — üretim miktarını değil. Kabul ölçütleri ölçülerek doğrulandı: 81 ilin tamamında, 2004–2025 arası **kesintisiz** yıllık seri (endeks penceresinde 729/729 hücre dolu). Ölçülen bir örtüşme nedeniyle ikinci bir düzeltme yapıldı: yeni gösterge, mevcut organik tarım göstergesinin "ürün çeşidi" alt bileşeniyle orta düzeyde ilişkili (sıra korelasyonu ortancası 0,51). Çifte sayımı azaltmak için o alt bileşenin ağırlığı 0,4'ten 0,2'ye indirildi, alan bileşeni 0,6'dan 0,8'e çıkarıldı. **Okur için önemli:** skor düzeyi neredeyse aynı kaldı — sürdürülebilirlik ortalaması 44,3'ten 45,0'a (+0,7 puan), nihai endeks ortalaması 48,6'dan 48,8'e (+0,2 puan) geldi. Değişen şey düzey değil **sıralamadır**: yeni gösterge illeri yeniden ayrıştırdı. Sürdürülebilirlik modülünde 81 ilin 71'inin sırası oynadı (en büyük kayma 20 sıra), nihai endekste 54 il oynadı ve en büyük kayma 10 sıra oldu. **Nihai endeksin ilk on ili değişmedi.** Kademe (tier) dağılımı çeyrekliklere dayandığı için korunmuştur (21/20/20/20). Yine de sürdürülebilirlik skorları önceki yayınlarla **birebir karşılaştırılmamalıdır**: modülün gösterge bileşimi değişmiştir, aynı skor artık farklı bir gösterge kümesinden gelmektedir. ## Ayrıca Öncü gösterge haftalık arşivinin kalite kapısı, sözleşme sürümünü artık koşunun kendi anlık görüntüsünden değil **kanonik yapılandırmadan** okuyor. Eski davranışta, eski sürüm damgası taşıyan bir koşu yeni kapıdan muaf kalabiliyordu.

Kısaca. Gelir modeline koşullu duyarlılık bandı ve dış doğrulama eklendi; ayrıca geçmiş iki yayının değişiklik notları geriye dönük olarak yazıldı.

**1. Gelir modeli: tek nokta + duyarlılık bandı + dış doğrulama.** Gelir modeli tek bir nokta tahmini yayımlamayı sürdürür; ikinci bir gelir noktası yayımlanmaz. Yeni eklenen alt/üst alanlar bu NOKTANIN koşullu duyarlılık bandıdır — "varsayımlar şu kadar oynarsa sonuç şu aralıkta kalır" bilgisini verir; istatistiksel güven aralığı değildir ve öyle okunmamalıdır. Hazine ve Maliye Bakanlığı hedefi modele girdi yapılmaz; fiziksel olarak ayrı bir dış doğrulama raporunda karşılaştırma için tutulur. Yeni K62 kapısı bu sözleşmeyi her koşuda zorlar: bant alanları, yöntem etiketi ya da dış doğrulama raporu eksik veya bayatsa yayın durur. (Bu bölüm, gelir modeli varsayım ve makro çapa gözden geçirmesinin parçasıdır.) **2. Geriye dönük sürüm notları.** İki geçmiş yayın, sayıları değiştirdiği hâlde "ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır" künyesiyle çıkmıştı; kayıtları geriye dönük olarak yazıldı ve geriye dönük oldukları açıkça işaretlendi: - **v34.65 — ziyaretçi ayrımı.** 2014–2023 yabancı/vatandaş ayrımı ÇIKAN kapsamından resmî GELEN kapsamına çekilmişti. Yeniden ölçüldü: 28 hücre değişmiş (8 toplam + 20 ayrım), en büyüğü 2015 vatandaş ziyaretçisinde yüzde 19,2'lik düşüş. - **v34.99 — kapasite serisi.** Dört kırık dönem onarılmıştı (eksik bileşenle yayımlanan iki düşük toplam, bir yıllık kopya, bir taşınmış ay); kayıtta artık her dönemin eski/yeni değeri, kapsam tanımı ve kalıcı önlem yazılı. Ayrıca aylık kapasite serisinin 2017–2019 bölümü denetlendi: kapasitesi olan dönemlerde bileşenler toplamı yayımlanan toplamla birebir; kapasitesi olmayan dönemler sıfır değil boş.

Kısaca. Bir önceki yayındaki grafik başlığı düzeltmesi dar ekranlarda başlıkları sıkıştırıyordu; kural artık ekran genişliğine uyum sağlıyor. Ayrıca sayfa stillerinin bütünlüğünü denetleyen yeni bir yayın kontrolü eklendi.

Bu yayın veriyi değiştirmez. **Grafik başlığı ile indirme düğmesi (düzeltmenin düzeltmesi).** v34.101'de başlıklara düğmeler için sabit bir boşluk bırakılmıştı. Ölçüldü ki bu, dar ekranda zarar veriyordu: 375 piksel genişlikte başlığa yalnız 82 piksel kalıyor ve uzun başlıklar dört satıra sarıyordu. Kural artık iki durumu ayırıyor — geniş ekranda başlık düğmelere yer ayırır, dar ekranda düğmeler başlığın üstüne, sağa yaslı olarak yerleşir. Her iki genişlikte de ölçüldü: ne çakışma ne sıkışma var. **Yeni yayın kontrolü: sayfa stillerinin bütünlüğü.** Bir açıklama satırının yanlış kapatılması, o noktadan sonraki bütün stil kurallarının tarayıcıda sessizce düşmesine yol açabiliyor — dosyada görünen kural tarayıcıda hiç oluşmuyor. Bu durumu yakalayan bir kontrol eklendi; kontrolün kendisi de hatalı uyarı vermemesi için sınandı.

Kısaca. Grafiklerin okunabilirliğinde üç düzeltme — veri rozetlerinin yazı rengi koyulaştırıldı, grafik başlıkları indirme düğmelerinin altında kalmıyor ve legend yazı tipi yanlışlıkla Times New Roman'a düşen grafiklerde düzeltildi.

Bu yayın veriyi değiştirmez; yalnız sunumu düzeltir. Üçü de kullanıcı gözlem dosyasından (checks/HBS-observations.rtf) geldi ve üçü de CANLI sitede ölçüldü. **1. Veri rozetlerinin okunabilirliği (HBS18).** "Türetilmiş gösterge" ve "Model tahmini" rozetlerinin yazısı, açık zemin üzerinde erişilebilirlik eşiğinin (WCAG AA, 4,5:1) altında kalıyordu: sırasıyla 1,90:1 ve 2,99:1. Rozetlerin zemini ve çerçevesi marka renginde kaldı; yalnız YAZI rengi aynı tonun koyu varyantına indi. Diğer dört rozet zaten eşiği geçiyordu ve değiştirilmedi. **2. Grafik başlığı ile indirme düğmesi çakışması (D4).** PNG indirme düğmeleri kartın sağ üst köşesinde duruyor; başlık ise tam genişlikte aktığı için uzun başlıklarda metin düğmelerin altında kalıyordu. Dünya sayfasında 13 grafikte ölçüldü. Düğmeler yerinde kaldı, başlık artık kendine yer ayırıyor. **3. Legend yazı tipi (HBS15).** Bazı grafiklerin gösterge (legend) yazısı Times New Roman görünüyordu. Sebep: grafik ayarlarında artık kullanılmayan bir yazı tipi adı yedeksiz yazılmıştı; o yazı tipi yüklü olmadığı için tarayıcı kendi varsayılanına düşüyordu. Adres site genelinde düzeltildi ve bu sınıfın tekrarını engelleyen bir yayın denetimi eklendi. Ayrıca veri tarafında bir denetim eklendi: il adları artık yalnız kanonik listeden gelebilir (K61), böylece bir üreticinin yanlış yazımı sessizce mükerrer satır üretemez.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (bu yayında yürürlükte olan 54 atlas kapısı, en yükseği K61; 19 yayın kapısı, V1–V19; tam liste sürüm defterindeki kapi_evreni alanındadır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Aylık konaklama kapasitesi serisindeki dört kırık dönem onarıldı ve 2023 sonrası kapasite ilk kez doğrudan Bakanlık dosyalarına bağlandı. Yayımlandığı gün not yazılmamıştı; açıklama 17.08.2026'da geriye dönük eklendi.

Geriye dönük not (17.08.2026) — kapasite serisi onarımı. Kök neden: aylık kapasite tablosu, bir dönemin bileşenlerinden biri (Bakanlık belgeli ya da belediye belgeli tesisler) kaynakta eksikse o bileşeni sıfır sayıp yine de bir TOPLAM yayımlıyordu; eksik kapsam, düşük bir sayı olarak okunuyordu. Ayrıca kaynağın bir dönemi yenilemediği hâllerde önceki ayın değerleri sessizce taşınıyordu. Düzeltilen dönemler (eski → yeni, tesis sayısı): 2020 Ocak 8.081 → 12.837 (Bakanlık bileşeni kaynakta yoktu, toplam yalnız belediye tesislerindendi; komşu ayların il bazında ortalaması alındı ve dönem “tahmin” olarak etiketlendi) · 2021 Mayıs 8.650 → 13.511 (aynı kırık; Bakanlığın 07.05.2021 tarihli resmî dosyası bulunup yüklendi — bu ay tahmin değil, ölçümdür) · 2020 Ağustos 12.760 → boş (belediye bileşeni 81 ilin tamamında bir önceki yılın aynı ayının birebir kopyasıydı; kaynağı doğrulanamayan bir bileşenle toplam yayımlamak yerine bu ayın kapasitesi boş bırakıldı) · 2026 Mart 8.347 → 8.423 (değer Şubat ayının taşınmış kopyasıydı; Bakanlığın Mart dosyası yüklenerek düzeltildi). Kapsam tanımı: kapasite serisi turizm işletme belgeli ve turizm yatırım belgeli tesisleri BİRLİKTE sayar; 2022 Eylül öncesinde buna belediye belgeli tesisler, sonrasında ise belgelendirmesi Bakanlığa geçen basit konaklama tesisleri dâhildir. Bu tanım değişmedi; değişen, tanımı yanlış anlatan metinlerdir — metodoloji ve rapor metinlerindeki “faal / yatırım belgeli hariç” ifadeleri düzeltildi. Kalıcı önlem: bir dönemin bileşenleri toplamı ile yayımlanan toplam artık her koşuda karşılaştırılıyor; bir bileşen tüm illerde sıfırsa ya da bir dönem bir öncekinin birebir kopyasıysa yayın durur. Taşıma yasak değildir ama artık beyan edilmek zorundadır. Kaynak bağlantısı: 2023 ve sonrasının kapasitesi o güne dek yalnız haftalık bir üçüncü taraf paketinden geliyordu; bu yayınla Bakanlığın kendi aylık dosyaları doğrudan kaynak yapıldı (2022 Kasım – 2026 Mart arası 41 dönem karşılaştırıldı, 39'u zaten birebir uyuşuyordu). Bu yayın not yazılmadan çıkmıştı; yukarıdaki açıklama geriye dönük olarak eklenmiştir. Aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (bu yayında yürürlükte olan 54 atlas kapısı, en yükseği K61; 19 yayın kapısı, V1–V19; tam liste sürüm defterindeki kapi_evreni alanındadır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (bu yayında yürürlükte olan 53 atlas kapısı, en yükseği K60; 19 yayın kapısı, V1–V19; tam liste sürüm defterindeki kapi_evreni alanındadır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (bu yayında yürürlükte olan 53 atlas kapısı, en yükseği K60; 19 yayın kapısı, V1–V19; tam liste sürüm defterindeki kapi_evreni alanındadır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Akdeniz rakipleri tablosundaki otel kalış süreleri tek resmî tanıma çekildi — yedi ülkenin değeri düzeldi, Fransa'ya yeni seri geldi; kaynak, kullanıcının teslim ettiği güncel UN Tourism Compendium dosyalarıdır.

## Ne değişti **Otel ortalama kalışı — tek resmî tanım.** Rakip ülkeler tablosundaki "Otel Ort. Kalış" sütunu artık on ülkenin tamamında aynı türetmeden geliyor: UN Tourism Compendium otel gecelemesi ÷ otel misafiri. Eski değerler ülke ülke farklı ulusal yayımlardan kalmaydı ve türetmenin sistematik olarak altındaydı. Sitede görünen son-yıl hücrelerindeki değişim: | Ülke | Yıl | Eski | Yeni | |---|---|---|---| | İspanya | 2024 | 3,27 | 4,06 | | Fas | 2022 | 2,74 | 3,23 | | Portekiz | 2024 | 2,60 | 3,00 | | Yunanistan | 2022 | 4,22 | 4,75 | | Hırvatistan | 2024 | 3,27 | 3,50 | | İtalya | 2024 | 3,10 | 3,21 | | Tunus | 2022 | 4,70 | 4,73 | | Fransa | 2024 | (seri yoktu) | 2,04 — yeni | Tablonun tam panelinde 192 hücrenin 163'ü değişti. Mısır için kaynak otel serisi yayımlamıyor; Mısır'ın hücresi boş gösterilir — eksik veri sıfır değildir. Üretici artık bu sütunları her koşuda kaynaktan yeniden kurar; elle eklenen değer bir sonraki koşuda silinir ve denetim kapısı on ülkenin tamamında oran kimliğini sınar. **Genel ortalama kalış.** Rakiplerin "Ort. Kalış" değerleri zaten Compendium yayımıyla uyumluydu; taban değişmedi, yalnız kayıt hassasiyeti dört haneye eşitlendi. Türkiye'nin değeri TÜİK'in aynı kavramı yayımlayan anket serisinden gelmeye devam ediyor (Compendium bu seriyi Türkiye için yayımlamıyor). **Veri teslimi.** Bu düzeltmeleri mümkün kılan on bir yeni Compendium dosyası (Fransa, İtalya, İspanya, Fas, Tunus ülke setleri + çok ülkeli kalış tablosu) kullanıcı teslimiyle arşive alındı; iki mükerrer dosya ayrıldı ve taşınmadı.

Kısaca. Grafik anlatıları okur diliyle yeniden kuruldu (birim ve gösterge adı cümlede), ziyaretçi serisinin yöntem sayfasındaki tanımı düzeltildi ve 11 Ağustos'ta sessiz kalmış bir seri değişikliği geriye dönük olarak belgelendi.

## Ne değişti **Grafik anlatıları (ikinci sürüm).** Açılır anlatı cümleleri artık birimi ve gösterge adını taşıyor: "Türkiye, uluslararası turist gelişleri göstergesinde 2000 yılında 9,59 milyon kişi seviyesinde iken 2025 yılında bu seviye 63,9 milyon kişi seviyesine gelmiştir" biçiminde. Zirve, dip, salgın ve projeksiyon cümlelerindeki bütün değerlere de birim eklendi. Seri adlarındaki bayrak işaretleri anlatı metninden çıkarıldı — metin panoya kopyalanınca soru işaretlerine dönüşüyordu. **Ziyaretçi serisinin yöntem tanımı.** Yöntem sayfası, ziyaretçi serisini hâlâ eski kapsamla ("çıkış yapan toplam ziyaretçi", ayrım "2024–2025") anlatıyordu; oysa seri 11 Ağustos'tan beri resmî GELEN kapsamında ve yabancı/vatandaş ayrımı 2014'e kadar KTB aylık sınır bülteninden türetiliyor. Tanımlar düzeltildi; vatandaş satırının bir türetme olduğu (toplam − yabancı) artık açıkça yazılıyor. **Geriye dönük kayıt — 11 Ağustos ziyaretçi serisi revizyonu.** 11 Ağustos akşam koşusunda 2014–2023 ziyaretçi ayrımı ve on yılın toplamları resmî GELEN kapsamına çekilmiş, otuz değer değişmişti; o günkü sürüm kaydına açıklama yazılmamıştı. Bu not o eksikliği kapatır. En belirgin değişiklikler: 2017 vatandaş ziyaretçisi 6,54'ten 5,56 milyona (−%15,0), 2014 yabancı ziyaretçisi 35,85'ten 36,84 milyona; 2012–2013 karma kapsamda kalır ve seri kapsamı her satırda "Ziyaretçi Kapsamı" alanıyla etiketlidir. Eski değerler 11 Ağustos tarihli arşiv çalışma kitabında saklıdır. **Bağlantısallık formülü dört yüzeyde tek biçim.** Bileşik skor formülü artık DEİ sayfasında da gösteriliyor ve DEİ'nin kendi bağlantısallık göstergesiyle (farklı ağırlıklı üç modlu bileşik) arasındaki fark açıkça yazılıyor. **Gelir modeli sadeleşmesi.** Hiçbir kaynağa dayanmayan ve her il için 1 olan yer tutucu katsayı modelden çıkarıldı; hiçbir yayımlanan değer değişmedi.

Kısaca. Havalimanı ulaşım sıralaması düzeldi — her ilde artık gerçekten en hızlı ulaşılan havalimanı birinci sırada; Düzce bilinçli istisna olarak Sabiha Gökçen'de kaldı.

## Ne değişti **Havalimanı sıralaması.** Bağlantısallık verisinde dokuz ilde "2. havalimanına ulaşım 1.'den hızlı" görünüyordu (okur bulgusu, Aydın örneği). Nedeni: kaynak tablo havalimanlarını il merkezine kuş uçuşu uzaklığa göre sıralıyordu; oysa karayolu bazen tersini söylüyor — Aydın'dan Bodrum-Milas'a dağ yolu 102 dakika, İzmir'e otoyol 75 dakika. Sıralama artık sürüş dakikasına göre: Uşak, Aydın, Bolu, Osmaniye, Bayburt, Yozgat, Bitlis, Çankırı ve İstanbul'da birinci ve ikinci havalimanı yer değiştirdi; birinci havalimanının yolcu sayıları da yeni birinciye göre güncellendi. Bundan sonra ikinci havalimanının daha hızlı göründüğü bir tablo yayına çıkamaz — yayın öncesi denetim bunu durduruyor. **Düzce istisnası.** Düzce'nin birinci havalimanı, daha uzak olmasına rağmen Sabiha Gökçen olarak kaldı: Türkiye'nin her yerine doğrudan uçuş sunduğu için fiilen tercih edilen havalimanı budur. Bu bilinçli bir içerik kararıdır ve kayıt altındadır. **Veri teslim bekçisi.** Siteye dışarıdan düzenli veri getiren üç haftalık otomasyondan biri susarsa artık her koşu sonunda açık uyarı basılıyor; daha önce hiçbir uyarı çıkmıyordu ve kesinti sessizce büyüyebiliyordu.

Kısaca. Grafik açıklamaları master plan üslubuna geçti — tarihsel anlatan, yorumlayan cümleler; karışık görünen grafik altı yazılar ve yanlış yerdeki indirme düğmeleri düzeldi.

## Ne değişti **Grafik açıklamaları yeniden yazıldı.** Bir önceki sürümdeki kısa, madde imli açıklama tarzı kaldırıldı. Her grafiğin altındaki açılır blok artık master plan modülüyle aynı biçimde: şekil başlığı, kaynak satırı ve tarihsel anlatım — "seri 2008 yılında 31,1 iken 2025 yılında 63,9 olmuştur; dönem boyunca yüzde 105,5 artmıştır. Salgın yılı 2020 itibarıyla yüzde 69,1 gerileyerek… salgın öncesi düzey ilk kez 2023 yılında aşılmıştır" gibi. Her cümle grafiğin kendi verisinden hesaplanır; veri güncellenince metin de değişir. Çok ülkeli kıyas grafiklerinde anlatı, ilk seri hangisiyse onunla değil Türkiye serisiyle açılır. Metin tek tuşla kopyalanabilir. **Karışık görünen yazılar.** Dünya ve Akdeniz rakipleri bölümünde grafik altı yazılar üst üste biniyor, bazı grafiklerin altında uzun bir metin duvarı sürekli açık duruyordu. Eski açıklama bloğu bütünüyle kaldırıldığı ve açılır panel artık rakip kartlarını da tanıdığı için bu görüntü bitti; ölçümde hiçbir kartta taşan ya da çakışan metin kalmadı. **Çift blok.** Master plan bölümündeki grafiklerde aynı işi yapan iki açılır kutu görünüyordu. Panel artık master plan bloğu taşıyan kartlara eklenmiyor; yanlışlıkla eklenmişse kendini geri çekiyor. Ölçüm: kırk altı kartın hiçbirinde çift blok yok. **İndirme düğmeleri.** Akdeniz rakipleri grafiklerinin tamamında yüksek çözünürlüklü PNG düğmesi grafiğin üzerine biniyordu. Düğme artık kartın sağ üst köşesinde, eski ekran-çözünürlüklü düğmenin yanında duruyor.

Kısaca. Yöntem sayfasındaki okunmayan başlıklar düzeldi, kutu görünümü site genelinde tek tipe indi ve on üç il sayfasındaki bir tablo kaynak künyesi kazandı.

## Ne değişti **Okunmayan başlıklar.** Yöntem sayfasındaki kurum kaynakçasının dört ara başlığı koyu lacivert şerit üzerinde neredeyse siyah yazıyla basılıyordu; ölçülen kontrast 1,23 idi, erişilebilirlik alt sınırı 4,5. Başlıklar artık sayfa zemini üzerinde okunuyor (ölçülen kontrast 15,3). Bundan böyle sitedeki bütün tablo başlıklarının metin–zemin kontrastı yayın öncesi tarayıcıda ölçülüyor; alt sınırın altında kalan bir başlık yayını durduruyor. **Tek tip kutu.** Sürdürülebilirlik ve ana sayfadaki bazı bölümler, sitenin geri kalanından farklı bir kutu görünümü kullanıyordu: köşeleri keskin, zemini gri. Bu kutular artık diğerleriyle aynı: beyaz zemin, aynı kenarlık, aynı köşe yuvarlaklığı. Uyarı, not ve atıf blokları bilerek farklı bırakıldı — soldan renkli şeritleri, bunların gövde metni değil kenar not olduğunu gösteriyor. **Kaynak künyesi.** On üç il sayfasında, gelir farkının kalem kalem dağılımını gösteren tablo kaynak künyesi olmadan yayımlanıyordu. Künye eklendi; ayrıca yalnız bazı il sayfalarında beliren bölümlerin denetim dışında kalmasına yol açan boşluk kapatıldı — denetim artık tek bir örnek il sayfasına değil, seksen bir sayfanın tamamına bakıyor. **Ölçüm güvenilirliği.** Yayın öncesi tarayıcı denetimi, sayfanın gerçekten yüklendiğini artık ayrıca doğruluyor. Doğrulanamazsa sonuç "sorun yok" değil "ölçülemedi" olarak raporlanıyor.

Kısaca. Her grafiğin altına açılır açıklama geldi; mobil görünüm, kart/tablo biçimi ve kaynak listeleri elden geçti.

## Ne değişti **Grafiklerde açılır açıklama.** Sitedeki 1.705 görselin tamamı, kaynak künyesinin yanında artık kısa bir açıklama taşıyor: bu veri nedir, türetilmişse nasıl hesaplandı, son dönem ne diyor ve geçmiş seyir nasıl. Metin elle yazılmıyor; veri kataloğundaki tanımdan, göstergenin kendi hesap formülünden ve güncellik kaydından üretiliyor. Açıklamada yıl dışında sayı verilmiyor — grafikte hangi serinin çizildiği kayıtlardan kesin bilinmediği için değer basmak doğrulanmamış bir eşleşme olurdu; sayısal özet grafiğin kendi dizisinden hesaplanıyor. **Mobil.** Dar ekranda menü düğmesi ve indirme düğmeleri yerine oturdu; geniş tablolar artık sayfayı yana kaydırmak yerine kendi içinde kayıyor. **Tek tip kart ve tablo.** Site genelinde kart ve tablo biçimi tek kanonik tanıma bağlandı; hangi sayfada olursa olsun aynı görünüyor. Yeni bir kapsam kapısı, bu tanımın dışında kalan kart veya tablo bırakılırsa yayını durduruyor. **Kaynak listeleri ve künye.** Kurum kaynakçası üreticiden basılıyor; göstergesi olan görsellerde künye artık göstergenin kendi kaydına bağlanıyor, sayfa düzeyinde kalmıyor. "Hakkında" sayfasının içeriği de üreticiden geliyor. **Kapasite serisi (2018).** Tarihsel yıllık kapasite çizgisi, aylık yıl-sonu kaydıyla tarayıcıda yeniden yazılıyordu; 2018 için tesis sayısını gerçekte olduğundan düşük gösteriyordu. Yeniden yazma kaldırıldı, resmî yıllık çapa (12.577 tesis) her yayında sınanıyor ve eksik bileşen artık sıfır sayılmıyor. **Denetim.** Yayın öncesi kontrol listesine tarayıcıda gerçek ölçüm eklendi: düğme konumu, taşma ve dar ekran davranışı gözle değil ölçülerek denetleniyor.

Kısaca. Sitedeki bütün grafik kutuları ve tablolar artık TEK TİP. Daha önce her modül kendi kutu/tablo sınıfını kullanıyordu ve tasarım kuralı bunların yalnız altısını görüyordu; bu yüzden yapılan düzeltmeler bazı sayfalara hiç ulaşmıyordu. En görünür örneği Akdeniz rakipleri sayfasıydı: grafik kutularının kenarı ve köşe yuvarlaması yoktu, başlıkların üstünde fazladan boşluk vardı, indirme düğmesi grafiğin üzerine biniyordu ve tablo başlıklarının bir kısmı küçük, bir kısmı büyük görünüyordu. Dördü de düzeldi. Bundan sonra yeni bir modül kendi kutu/tablo sınıfını getirirse yayın otomatik olarak duruyor — sessizce tasarımın dışında kalamıyor.

Teknik not: kullanıcı kararı 2026-08-15 — "tek tip chart ve table, tüm sitede", yöntem: **sınıf ADLARI korunur (JS seçicileri bozulmaz), STİL tekleştirilir**. ÖLÇÜM: üründe 7 kart + 18 tablo sınıfı; tasarım katmanı yalnız `.chart-card` + 5 tablo sınıfını tanıyordu. `.rivals-chart-card` YALNIZ `position:relative` taşıyordu (arka plan/kenar/iç boşluk yok), `.data-table` ise tablo başlığı kurallarının tamamen dışındaydı — kullanıcının dört şikâyeti tam olarak bu iki boşluğun belirtisiydi. `tasarim_v2.py`ye kanonik kart kuralı (4 sınıf), kanonik veri tablosu kuralı (14 sınıf: çerçeve + köşe + lacivert mono başlık şeridi) ve kart içi ilk başlıkta `margin-top:0` eklendi. `.isi-takvim` (ısı takvimi ızgarası) ile `.kunye-tablo` (baskı künyesi) BİLEREK muaf — veri tablosu değiller. KAPI: `tasarim_v2.kapsam_bulgulari()` → `denetle()` → **V11 + ön uçuş**; deftere (`KART_KANONIK`/`TABLO_KANONIK` ya da `*_MUAF`) yazılmamış bir sınıf ürüne girerse yayın DURUR. Negatif fixture ile kanıtlandı (sentetik iki yeni sınıf yakalandı); mevcut yayında bulgu 0.

Kısaca. Yapay zekâlara ve arama motorlarına sunulan makine-okunur künye dosyası (llms.txt) yıllardır çok eski bir sürüm numarası (v26) bildiriyordu ve elle güncelleniyordu; artık her yayında otomatik üretiliyor, sürümü ve 45 kaynak kurumu yayımlanan paketten okuyor. Metodoloji sayfasındaki turizm geliri açıklaması da düzeltildi: tanım kırılmasının 2024'te olduğu yazıyordu, gerçekte 2020'dedir (transfer yolcusu bileşeni o yıl başlıyor); 2025 ayrıntısındaki iki tutar da eski değerlerdi, resmî ayrımla güncellendi.

Teknik not: TZ27 tamamlandı — `build_llms_txt.py` üretilmiş ama `build_pages`e BAĞLANMAMIŞTI, yani ürün hiç üretilmiyordu ve dosya 27.07.2026'da donmuş hâlde kalmıştı (V18/panel ile AYNI SINIF boşluk: "üretici var, çağrı yok"). NOT — kapı tuzağı: bu notun İLK sürümü V5'i düşürdü, çünkü içinde "Sürüm" sözcüğünün hemen ardından eski numara yazılıydı; V5 bunu bayat damga sayar. Sürüm notunda sürüm/master kimliği ANLATILIRKEN kapının taradığı kalıp (Sürüm vNN · atlas_tam_dump_…) bitişik yazılmaz. Adım "düzen 3/3" olarak eklendi; llms.txt 6.228 → 15.809 karakter, sürüm v34.88, 9 sayfa · 6 sekme · 45 kurum · 2 API ucu. P0.4-d-DEVIR: `build_metodoloji_page.py` iki yerde bayat bilgi taşıyordu — "2008–2024 ziyaretçi harcaması tanımı" (master ölçümü: seri TOPLAM tanımında, transfer bileşeni **2020**'de başlıyor; 2019 ve öncesinde transfer ayrıştırılmamış ve toplam=ziyaretçi, 2019=42,852) ve "64,448 + 0,783" (resmî ayrım: **64,661 + 0,570**). İkisi de ölçülmüş değerlerle değiştirildi. DOĞRULAMA NOTU: bu turda kendi ürün denetimim üç YANLIŞ ALARM verdi (TZ32/TZ09/I04 "düzelmemiş" göründü) — kalan eşleşmeler ajanların eski hatalı biçimi belgelediği YORUM satırlarıydı ve biri gerçekten 2024'te biten bir seriydi. Ders: kalıp sayımı yorum/kod ayrımı yapmadan kanıt sayılmaz (V5 master-adı tuzağıyla aynı sınıf).

Kısaca. Bu yayında en önemli düzeltme, il gelir rakamlarının indirilen veride ve tablolarda artık "Gerçekleşme" değil "Model tahmini" olarak görünmesi — 891 il-yıl değeri model çıktısıdır ve resmî ölçüm gibi sunulmamalıydı. Dünya ve rakip ülkeler tablolarında 2025 verisi elimizde olduğu hâlde gösterilmiyordu, artık görünüyor. Grafik renklerinde birbirine yakın tonların (siyah-lacivert gibi) kullanımı yasaklandı ve otomatik denetime bağlandı; 300 dpi indirmelerde yıl etiketleri sıkışınca akıllıca seyreltiliyor. Metodolojideki kurum kaynakçası artık elle tutulmuyor, veri kataloğundan üretiliyor — Eurostat, Göç İdaresi ve PATA gibi eksik kurumlar da listeye girdi. Yapay zekâlara sunulan künye dosyası "v26" diyordu, düzeltildi. Sürüm günlüğündeki "tüm kapılar geçildi" beyanı da gerçek kapı listesinden üretiliyor.

Teknik not: Küme O 1. tur — 25 kalem düzeltildi, 4'ü devredildi, 2'si ölçülüp kapandı. **index.html:** TZ32 (statü artık `gelir.veri_statusu`ndan taşınır, yıl koşulundan türetilmez; 891/1.215 dağılımı doğrulandı) · TZ09 (sabit "2000–2024" 8 yerde + `buildWorldTable`ın sabit yıl dizisi → dönem bandı çizilen evrenden) · D4 (300 dpi düğmesi `.rivals-chart-card`ı tanımıyordu) · RENDER-KILIT · F020 (quadrant tek işlevde, sabit 50 eşiği açıkça yazılı) · I04. **Palet:** TZ38+HBS2 kullanıcı kuralı ΔE00 tabanlı yakınlık denetimiyle `tasarim_v2.denetle()`ye bağlandı (V11 + ön uçuş otomatik); F019 A–E sıralı paleti iki yerde ayrışmıştı, tek kaynağa alındı; HBS3 etiket seyreltme (son yıl mutlaka · atlamalı · uç/kırılma). **Gelir:** P0.4-d (kırılma yılı üç üreticide elle ve çelişkiliydi; iki ayrı kırılma olduğu ölçüldü) · F011 (15/81 ilde yön ayrışmasının model kaynaklı olduğu il sayfalarında yazılıyor, kapı `gelir_uzlasim.aykiri_desen`) · GELIR-IST-SENKRON iddiası BAYAT çıktı. **İzlenebilirlik:** TZ34 (release başına donmuş kaynak snapshot'ı) · LEDGER-SURUM (parser sürümü 10 kaynakta sabit 1'di) · REGISTRY-DONMUS (14→ölçülen kapsam) · EC-KAPI (Eurocontrol↔DHMİ) · EUNWTO-FILIGRAN. **Orkestratör:** TZ19 · scheduled_run.bat artık run_release üzerinden ve hata kodu taşıyor · parse_unwto_ceyrek sessiz yutma. Yeni: K59 (megatrend künye yayılımı 2014–2026 = 12 yıl, UYARI; TZ23-BAGLAMA açık).

Kısaca. Bu yayında sitede sekiz iyileştirme var. Sektör sayfasındaki yedi grafiğin altına artık kaynak künyesi geliyor ve sayfa site haritasına eklendi (daha önce arama motorları bulamıyordu). Aynı sayfaya turizm fiyat rekabeti pilotu eklendi: Türkiye'nin turizm fiyatlarının dolar karşılığı ile altı Avrupa rakibine göre göreli maliyeti — açık "pilot" etiketi ve ağırlıkların vekil olduğu uyarısıyla. Grafiklerde azalışı gösteren renk yanlışlıkla turkuaza kaymıştı, kırmızıya geri alındı. Sayfa altındaki veri kaynağı adları sözcük ortasında kesiliyordu, düzeltildi. İki veri hatası giderildi: yayımlanmamış bir gelir bileşeni sıfır sayılıyordu, sürdürülebilirlik toplamlarında eksik veri sessizce sıfır sayılabiliyordu — ikisi de artık eksik kapsam olarak işaretleniyor.

Teknik not: Küme H süpürmesi (10 kalem) + 3 defter kalemi. **Veri:** F009 — `parse_ktb_yillik_gelir` kısmî dönem satırında `transfer or 0.0` ile ziyaretçi gelirini toplamla eşitliyordu (2026 H1); tek karar noktası `ziyaretci_geliri()` kuruldu, F4/F5 yalnız `donem=='yillik'` gezdiği için kaçan satır **F7** kapısıyla kapatıldı. F008 — `yil_serisi` eksik hücreyi 0 sayıyordu (latent; bugünkü master'da eksik yok), fonksiyon modül düzeyine alınıp `(seri, eksik)` döndürür oldu, kapsamı eksik yıl seriye GİRMİYOR ve sayfada açıkça bildiriliyor. **Sunum:** F034 — koşulsuz `ad[:90]` kırpması 90 kamusal sayfada parantezi açık bırakıyordu; `kisa_ad()` sözleşmesi (sözcük sınırı + `…` + parantez dengesi) ve V10'a iki bağımsız ölçü eklendi. D2 — kök neden JETON ROLÜ DEĞİŞİMİ: azalış stilleri `--accent`e bağlıydı, v2.1'de `--accent` bordodan turkuaza döndü; `--bad`/`--bad-bg` semantik jetonları ve `sayfa_iskeleti.semantik_renk_bulgulari()` kapısı eklendi. **Sektör:** V8 künye kapısı SVG'leri hiç görmüyordu (kapsamı boşalmış fail-closed kapı) — `kunye_damgala` artık kimlikli SVG'yi tanıyor; sitemap üst düzey sayfa listesi ELLE yazılıydı, artık paketten türetiliyor (89→90 URL, /sektor dahil); pilot bölümü PENDING ayı çizmiyor (T-REER 18 nokta, 2026-07 yok) ve yasak etiket denetimi üreticinin içinde fail-closed. **Altyapı:** TEST-TMP — F004 muafiyeti `yaz()` ile `dogrula()` arasında ayrışmıştı, tek yardımcıya alındı (koruma zayıflatılmadı, güçlendi); 26/26 test. Yeni `src/kanal_tara.py` (K-3 beş kanal tarayıcısı) ve `src/drive_yenile.py` (koşu öncesi Drive yenileme, kullanıcı kuralı). Ön uçuşa ÖNYÜKLEME İSTİSNASI genel kuralı: yeni alt kontrol eklendiğinde soru "eski çıktı temiz mi" değil "üretici artık doğru mu"dur.

Kısaca. Sitedeki tesis kapasitesi grafiğinde 2018 yılında görünen büyük düşüş GERÇEK DEĞİLDİ ve düzeltildi. Grafik 2018 için 4.886 tesis gösteriyordu; Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın resmî yıllık toplamı 12.577 tesis, 800.838 oda ve 1.711.071 yataktır — yani 2017'ye göre düşüş değil artış vardır. Hatanın nedeni sitenin doğru yıllık veriyi, o yılın aralık ayına ait eksik kapsamlı bir kayıtla değiştirmesiydi: o aylık dosyada belediye belgeli tesisler hiç yoktu ve eksik bileşen sıfır sayılmıştı. Aynı hata 2021'i de %5 düşük gösteriyordu. Artık yıllık kapasite serisi resmî yıllık tablodan olduğu gibi gelir ve bir daha üzerine yazılamaz. Ayrıca aylık panelde eksik kalan tek ay (Aralık 2018) resmî kaynaktan tamamlandı: Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın 31.12.2018 belediye belgeli tesis dosyası indirilip arşivlendi ve o ayın ay-sonu toplamı 4.886 yerine gerçek değeri olan 12.548 tesise yükseldi. Ayrıca 2010 yılındaki tesis artışının bir bölümünün belediye raporlama kapsamının genişlemesinden geldiği ölçüldü ve seri kırılması olarak kaydedildi; grafikte bu yıl artık işaretli.

Teknik not: KAP2018-T01/T04/T05 uygulandı (QA-R06 bloke edici kuralı). `_alignCapacityToFaal` istemci fonksiyonu KALDIRILDI — her ilin yıllık tesis/oda/yatak değerini o yılın aylık yıl-sonu kaydıyla eziyordu ve kodda yıl koruması yoktu (yorumu "eski yıllar dokunulmaz" dediği hâlde). Ölçülen hasar: 2018'de 81/81 il ezilmiş, toplam tesis 12.577→4.886 (−%61,2), yatak 1.711.071→1.195.059 (−%30,2); 2021 −%5,1 (64/81 il), 2019 −%0,8, 2020 −%0,2. Ezilmiş değerler `/api/atlas-data` yüküne piştiği için hata sunucuda kalıcılaşıyordu — bu yüzden düzeltme yayına girdikten sonra yönetici panelinden master yeniden yüklenmelidir. Yeni kapılar: **K57** (validate_atlas; 2017/2018/ 2019 KTB çapaları deterministik, bakanlık+belediye=toplam bileşen kimliği, eksik-bileşen sıfırlaştırma yasağı, kayıtlı kırılma yokken %20 üstü sıçrama yasağı) ve **V19** (validate_release + ön uçuş; istemci kodunda overwrite kalıbının geri gelmesini yakalayan tarama, negatif fixture ile doğrulandı). K57 ilk koşusunda iki sıçrama yakaladı: 2021→2022 belgeli kapsam geçişinin kapasite iziydi (kapı `gecis_donemi` alanını da okuyacak biçimde düzeltildi), 2009→2010 ise belgesizdi ve ölçümle kaydedildi (`KAPASITE_2010_BELEDIYE_KAPSAM`: artışın %47'si Muğla 863→1.881, ilk 6 il %73,8, ertesi yıl −292 geri çekilme → fiziksel büyüme değil raporlama kapsamı). Ön uçuşa ayrıca ortam bağımlılığı kontrolü eklendi (PyYAML/bs4/requests/tqdm sessizce kaybolmuştu). KAP2018-T03: 31.12.2018 Belediye dosyası (KTB YİGM, SHA-256 dc68033d…) arşive alındı ve `kapasite_belediye_2018_yut.py` (idempotent, üç kademeli fail-closed doğrulama) ile ara panele işlendi; 81/81 il eşleşti, birleşik ay-sonu 12.548/798.130/1.704.944 çapasıyla birebir. Ölçüldü: 2022-09 öncesinde belediye bileşeni eksik BAŞKA ay YOKTUR (2022-09 sonrası ayrı bileşen tanım gereği yok). Ay-sonu stok YILLIK seri yerine KULLANILMAZ (QA-R06 ayrı scope_id); K57'ye 2018-12 aylık çapası regresyon koruması olarak eklendi.

Kısaca. Atlasa yeni bir "turizm fiyat rekabeti" pilot ailesi eklendi: Türkiye'deki turizm fiyatlarının dolar karşılığı (TURFE-USD), altı Avrupa rakibiyle karşılaştırmalı reel maliyet endeksi (T-REER) ve TCMB reel kur referansı artık atlasta ayrı sayfalarda izleniyor. Veriler Eurostat'ın canlı verisiyle hücre hücre doğrulandı. Bu bir pilottur; sitede nasıl sunulacağına henüz karar verilmedi. Ayrıca grafik altı bilgi paneli ilk kez kendi güvenlik kontrolüyle (V18) yayına bağlandı.

Teknik not: Ch-discovery fiyat-rekabeti paketi (2026-08-14_1032, SHA 1fa626c4…) üç kollu bağımsız doğrulamadan geçirildi (Eurostat prc_hicp_minr canlı API 396 hücre birebir · atlas girdileri ham_tcmb_kur/turfe/UN_Ulke_Gelis sıfır fark · bağımsız yeniden hesap maks 2,84e-14) ve `parse_fiyat_rekabet` üreticisiyle altı yeni sayfa kuruldu: ham_turfe_b_kur (19) · ham_eurostat_hicp_turizm (108; İspanya CP07244 2025-01..11 boşluğu korunur) · turfe_rekabet_sepet (11) · turfe_rekabet_agirlik (6; AMBER küresel-geliş-payı vekili) · ham_tcmb_redk (19) · turfe_rekabet_pilot (19; HICP'siz ayda T-REER boş, 0 yasak). Yeni kapı K56 sayfaları üreticiden yeniden türetip değişmezleri ölçer; tazelik köprüsüne paket-türü sahiplik ayrımı eklendi (fiyat-rekabeti paketleri köprüyü düşürmez). V18 grafik-panel kapısı validate_release + ön uçuşa bağlandı; dünya modülü palet düzeltmeleri (D1+D3) ve iklim son-yıl etiketi bu yayında çıkıyor. Modele ve DEİ'ye beslenmez; güncellik kalemi A33, envanter A33, katalog satırı eklendi.

Kısaca. Ana sayfadaki iki kutu — yabancı ziyaretçi ve yurt dışında yerleşik vatandaş — "yıllıklandırılamıyor" yazıyordu; oysa gereken aylık seri sayfada zaten gömülüydü. Hesap artık çalışıyor ve son on iki ayın toplamını gösteriyor. Ayrıca siteye, seçilen destinasyon için tarayıcıda tam rapor üreten yeni bir modül eklendi (A4 önizleme ve Word çıktısı).

**Yıllıklandırma kutuları düzeldi.** Ana sayfanın "yıllıklandırılmış" görünümünde toplam ziyaretçi, geceleme ve gelir kutuları son on iki ayı gösterirken, yabancı ziyaretçi ve yurt dışında yerleşik vatandaş kutuları "resmî aylık/çeyreklik seri yok — yıllıklandırılamıyor" diyordu. Sorun verinin yokluğu değildi: 150 aylık seri sayfaya zaten gömülüydü ve doğrulama kapısı da bunu görüp geçiyordu. Hesabı yapan kod, sayfanın başka bir bölümünde tanımlı bir yardımcı işleve dayanıyordu; ayrı bir betik bloğundan o işlev **görünmediği için** hesap sessizce boş dönüyordu. Blok artık kendi hesabını kendisi yapıyor, dışarıya bağımlı değil. Ölçülen sonuç: Temmuz 2025 – Haziran 2026 penceresinde yabancı ziyaretçi **52,03 milyon**, yurt dışında yerleşik vatandaş **11,17 milyon** (ikincisi toplamdan yabancı çıkarılarak türetilir ve öyle etiketlenir). Doğrulama kapısı da düzeltildi: eskiden yalnız "hesap bloğu sayfada var mı" diye bakıyordu ve bu yüzden hatayı göremiyordu. Artık bloğun dışarıya bağımlı olup olmadığını denetliyor — aynı sessiz kırılma bir daha girerse yayın durur. **Yeni: otomatik rapor modülü.** Site, seçilen destinasyon ve kapsam için tarayıcıda tam bir rapor üretebiliyor: kapak, içindekiler, künye, giriş, bölümler, sonuç, kaynakça ve metodoloji eki. İki çıktı veriyor — baskıya hazır A4 önizleme ve düzenlenebilir Word belgesi. Şekiller sitenin standardında (17,78 × 8 cm · 300 dpi), veri etiketli; başlık şeklin üstünde, kaynak künyesi altında. **Veri alım hattı sağlamlaştırıldı.** Dış otomasyonun haftalık bıraktığı denetim paketini okuyan köprü, paketin sayfa adlandırması değiştiği için körleşmişti; artık numaralandırmadan bağımsız çalışıyor ve tanıyamadığı bir paketle karşılaşırsa sessizce geçmek yerine koşuyu durduruyor. 12 Ağustos tarihli paket işlendi, 22 döviz kuru değeri çalışma kitabıyla birebir doğrulandı ve dosya arşive taşındı. Bu bölümde sitedeki hiçbir sayı değişmedi.

Kısaca. Dünya turizmi projeksiyonunun metodoloji anlatımı, modelin gerçekte kullandığı hesapla eşitlendi: sayfa sürücüleri "destinasyon ekonomisi ağırlıklı" diye tanıtıyordu, oysa geliş denklemi 2026-08-02'den beri turistin GELDİĞİ pazarların ekonomisiyle ağırlıklandırılıyor. Aynı bölümde yayımlanan başarı skoru da yanlış satırdan okunuyordu ve sayfa kendi uyarı kutusuyla çelişiyordu. Ayrıca site künyesine projeyi destekleyen kurum eklendi, veri tazeliği kaydı yayımlanan pakete bağlandı ve üç yeni otomatik denetim kapısı devreye alındı.

**Dünya/bölge projeksiyonu — anlatı hesapla eşitlendi (TZ12).** Metodoloji sayfasının 9. bölümü, modelin makro sürücülerini "sabit 2025 cari USD GSYH ağırlığı… bu bir destinasyon ekonomisi ağırlığıdır" diye anlatıyordu. Bu cümlenin ilk yarısı doğru, sonucu yanlıştı: ağırlıklandırma **iki ayrı adımdır**. Birinci adım ülke serilerini bölge serisine indirger ve gerçekten sabit 2025 GSYH ağırlığını kullanır. İkinci adım ise "hangi bölgenin geliri bu destinasyonun talebini sürükler" sorusudur ve yanıtı 2026-08-02'den beri **kaynak-pazar (bilateral) ağırlığıdır** — bir destinasyonun talebini kendi ekonomisi değil, oraya turist gönderen pazarların ekonomisi belirler. Sayfa ikinci adımı hiç anlatmıyordu; artık ikisi ayrı ayrı yazılıyor ve denklemdeki değişken de okunur etiketiyle ("kaynak pazar") basılıyor. Kararın kendisi değişmedi: dış-örneklem sınavında kaynak-pazar ağırlıklı sürücü destinasyon ağırlıklısını ölçülerek geçmişti ve bu yayında bağımsız olarak yeniden doğrulandı (255 bölge-yıl hücresinde ağırlıklı toplam kimliği birebir tutuyor). **Yayımlanan skor, yayımlanan denklemin skoru oldu.** Aynı bölüm, aday denklemler taramasının **birinci sırasındaki** denklemin hata payını basıyordu. Oysa modelde bir *sadelik kuralı* vardır: en iyiden istatistiksel olarak ayırt edilemeyen adaylar arasından en az sürücülü olan yayımlanır. Geliş tarafında bu iki denklem farklıdır, dolayısıyla sayfa **yayımlanmayan** bir denklemin skorunu gösteriyor ve "naif kıyası geçiyor" diyordu — altmış satır aşağıdaki kendi uyarı kutusu ise aynı patika için "ölçülebilir üstünlüğü yoktur" diyordu. Sayfa artık yayımlanan denklemin skorunu, kendi tarama eşiğiyle birlikte basıyor; sadelik kuralının neyi elediği açıkça yazılıyor; ve daha sıkı olan naif kıyasının geçilemediği, ilgili uyarıya bağlanarak söyleniyor. **Site künyesi.** "Hakkında" sayfasında yürütücü kurum ile projeyi destekleyen kurum tek satırda birleşmişti. Ayrıldı: yürütücü Kapadokya Üniversitesi SSCM, **projeyi destekleyen Kapadokya Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri (BAP) Komisyonu**. **Veri tazeliği kaydı yayımlanan pakete bağlandı.** 112 veri kaleminin tazelik durumu, koşu sırasındaki ara dosyaya işaret ediyordu; artık yayımlanan veri paketinin adına ve özetine bağlı. Ayrıca durumu belirlenemeyen kalemler "statik" değil **"incele"** olarak işaretleniyor — durağan bir gösterge ile ölçülemeyen bir gösterge aynı şey değildir. Seçilmiş veri paketinin makine-okunur künyesindeki tablo ve sayfa sayıları donmuştu (36 tablo / 98 sayfa); gerçek değerlere (38 / 128) çekildi ve bir daha donmaması için kapıya bağlandı. **Üç yeni denetim kapısı.** (1) Metodoloji anlatısı ile modelin künyesi her yayında karşılaştırılır; sürücü tanımı, yayımlanan skor ve uyarı tutarlılığı uyuşmazsa yayın durur — çürütülmüş cümleler ayrıca kara listededir. (2) Ana sayfadaki DEİ gösterge sayılarını tazeleyen yedi damgalayıcının hepsinin sessizce işlevsiz kaldığı ölçüldü (sabit sayı arıyorlardı, sayfadaki değer çoktan değişmişti); artık hem eski hem güncel biçimi yakalıyorlar ve eşleşme bulamazlarsa koşuyu durduruyorlar. (3) İçerik değiştiren bir yayın, editoryal not yazılmadan çıkamaz.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Yeni /sektor sayfası — turizmin yedi parasal göstergesi (ciro · BKM kart harcaması · konaklama vergisi · TURFE↔TÜFE · kur · istihdam · beklenti) tek yerde; dünya sayfasının bilgi kutuları ve bölge renkleri v2.1'e çekildi.

## /sektor — turizmin ekonomik göstergeleri Kullanıcı kararı (2026-08-12): "bu sayfa sektör sayfası olsun. burada bkm (hiç sunulmayan), vergi gelirleri, istihdam, kur, turfe, beklenti gibi başka yerde sunulmayan veriler olsun, veya başka yerde sunulan varsa burada birleşsin." Yedi ULUSAL aile bir sayfada. **BKM kart harcaması sitede ilk kez sunuluyor** — veri paketine giriyordu ama hiçbir grafiği yoktu. Hiçbiri gelir modeline ya da DEİ'ye girmez (il × yıl çözünürlüğü yok); rolleri doğrulama ve bağlamdır. **Neden ayrı sayfa:** ciro bölümü önce "Turizm Geliri" sekmesine enjekte edilecekti; `index_v34_pre_econ.html` enjektör ZİNCİRİNİN BAŞI olduğu için econ'u yeniden koşturmak sonraki yedi halkayı (dünya · eurostat · istanbul · öncü · tmp · trmilliyet · yeniveri) düşürüyordu. Alt sayfa üreticisi bu riski taşımaz: master'dan okur, kendi dosyasını yazar, zincire dokunmaz. **Reel/nominal kuralı:** parasal serilerde reel öne çıkar. Ölçüldü — TÜİK 55-Konaklama ciro endeksi 2021→2025 nominal **10,59 kat**, aynı dönemde TÜFE **5,67 kat** → reel artış **1,87 kat**. Deflatör TÜFE, 2021 ortalaması 100'e yeniden tabanlanır ve bunun bir *Atlas hesabı* olduğu sayfada yazılıdır. TURFE↔TÜFE grafiğinde deflasyon UYGULANMAZ — ikisi de endekstir, makasın kendisi bulgudur. Kapılar: V4 zorunlu dosya listesine eklendi (üretici sessizce boş dönerse koşu DURSUN), V8 künye eşlemesi yedi grafik için yazıldı, V12 PNG düğmeleri sayfaya kendiliğinden geliyor. ## Dünya sayfası — üç kök neden Kullanıcı sorunu üçüncü kez bildirdi; bu turda tarayıcıda ölçülerek çözüldü. * **Bilgi kutuları STİLSİZDİ.** `.kpi .val` ve `.kpi .lbl` için hesaplanmış stilde **sıfır CSS kuralı** ölçüldü — kutular tarayıcı varsayılanıyla çiziliyordu. Metin taramasıyla görünmüyordu çünkü kutular JS ile üretilir ve veri yokken DOM'a hiç girmez. Rol bazlı stil eklendi (§3). * **Bölge renkleri SEMANTİK renklerdi:** `Europe: #9B201E` (danger), `Americas: #2E7D5A` (success), `Africa: #953A91` ve `Middle East: #F2A900` ise paletin tamamen dışında. §6 kategorik sırasına çevrildi. * **`EUR_RENK` / `DUN_RENK` çevrilmemişti:** nötr dizisi eski parşömen-kahve ölçeği (#3B67A5…#B3C3DC), Türkiye vurgusu danger kırmızısıydı. Kırmızı §6'da hata rengidir, ülke vurgusu değil — vurgu rolü amberindir. Altı yeni yasak ton eklendi; sayfa genelinde 22 → 0.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Sitedeki HER grafiğe sağ üstten PNG indirme eklendi — 17,78 × 8 cm, 300 dpi, veri etiketli ve çok serili grafiklerde etiket çakışması önlenmiş; il sayfaları dahil, kapı V12.

## Neden ve nasıl Kullanıcı kuralı (2026-08-12): "sitedeki tüm grafiklerde sağ üstte PNG indir butonu olsun; metin içine alınabilecek şekilde otomatik ölçeklenmiş, veri etiketleri bulunan, birden fazla seri birbirine çok yakınken etiketlerin karışmayacağı, 17,78 × 8 cm, 300 dpi grafikler gelsin — master plan modülündeki gibi. İl sayfaları dahil." Ölçüler Master Planı modülünde zaten vardı (`tmpPngIndir`), ama yalnız o modülde ve üç eksikle. Yeni `src/grafik_png.py` deseni site geneline taşır ve eksikleri kapatır: * **Çok serili grafikte etiket hiç çizilmiyordu.** Eski eklenti tek seri yoksa hemen çıkıyordu. Yeni yerleştirici her etiketi bir KUTU olarak ele alır; yerleştirilmiş kutularla kesişiyorsa önce alternatif konum (üst/alt) dener, o da tutmazsa etiketi ATLAR. Öncelik sırası: her serinin SON noktası → İLK noktası → kalanlar; böylece seriler üst üste binse bile uç değerler okunur. * **Yazı tipi `'Archivo Narrow'` idi** — v2.1'de kaldırıldı ve zaten hiç yüklenmiyordu (tarayıcı Times New Roman'a düşüyordu). `Source Sans 3`. * **İl sayfalarındaki eski `svgPng`** arka planı YASAK parşömen tonuyla (`#F7F9FC`) dolduruyordu — yasak ton PNG'nin İÇİNE gömülüyordu, hiçbir metin taraması göremez — ve ölçeği sabit 2 idi (≈192 dpi). Kaldırıldı; düğmeyi artık site geneli modül yerleştiriyor. ## Ölçülen çıktı Tarayıcıda doğrulandı (hem Chart.js hem satır içi SVG grafiklerinde): **2100 × 945 piksel · pHYs 11811 ppm → 300 dpi · 17,78 × 8,00 cm.** `pHYs` chunk'ı olmadan Word/InDesign dosyayı 96 dpi sanıp sayfaya üç kat büyük yerleştirirdi. SVG grafikleri aynı tuvale ORANI KORUNARAK sığdırılıp ortalanır: yükseklik hedefe zorlansaydı geniş grafikler ezilirdi, tuval içeriğe uydurulsaydı şekiller sayfada farklı boylarda çıkardı. Düğme grafik kabının sağ üstünde, silik (opaklık 0,4) ve hover'da tam görünür; yazdırmada gizlenir. Grafikler sekme açılınca çizildiği için `MutationObserver` sonradan gelenleri de yakalar. ## Kapı V12 + ön uçuş Her sayfada blok var mı ve TEK mi (çift enjeksiyon iki düğme üretir ve ikinci blok birincinin dinleyicilerini bozar). Aynı denetim ön uçuşa da eklendi — artık 7 kontrol.

Kısaca. Kullanıcının ekran görüntülerinde bildirdiği görsel sapmalar tarayıcıda ölçülerek giderildi — sayfa genişliği tek değerde birleşti (1248px), krem zeminler sıfırlandı, Türkiye haritası lacivert ölçeğe geçti ve kabın %74'ünü kullanıyor, sürdürülebilirlik grafiklerinin viewBox ölçeği düzeltildi.

## Yöntem değişikliği: kapı ÜRÜNÜ değil SONUCU denetlemeli (G07) Bildirilen yedi sapmanın hepsi V10 ve V11'den GEÇMİŞTİ. Sebep: kapılar dosya METNİNİ okuyor, kullanıcının gördüğü ise TARAYICIDAKİ SONUÇ. Bu turda her bulgu önce `getComputedStyle`/`getBoundingClientRect` ile ÖLÇÜLDÜ, sonra düzeltildi. İki kör nokta somut olarak kanıtlandı: * **Yasak ton taraması yalnız hex arıyordu.** `#F7F9FC` zaten yasak listedeydi ve tarama "0 yasak ton" diyordu; oysa sayfada `rgb(226,232,241)` olarak yaşıyordu. Ayrıca eşlemeyi `JS_RENK` tablosuna eklemek de yetmedi — tonlar CSS'te `background:#EFF3F9` olarak duruyordu (ölçüldü: 7 → 7). Bağlamdan bağımsız `YASAK_HEX_ESLEME` + `rgb()/rgba()` çevirici eklendi (7 → 0, 5 → 0). * **Renk skalası JS'ten geliyordu.** `tierColor` dersinin aynısı: CSS düzeltmesi haritaya ULAŞMAZ. ## G01 · Sayfa genişliği tek değerde Ölçüldü: masthead iç kabı 1248px, içerik `.page`/`.wrap` 1200px → içerik üst bantla hizasız ve dar. Kullanıcı ölçütü "ekran genişliği ana sayfadaki header genişliği kadar olsun" → kanonik `--wrap: 1248px`; `.page`, `.wrap` ve masthead iç kabının üç farklı sınıf adı da aynı jetona bağlandı. ## G02 · Krem zeminler sıfırlandı Tarayıcıda hesaplanmış arka planlarda iki yeni ton bulundu: `#EFF3F9` (kod blokları, rozetler) ve `#F7F9FC` (uyarı kutusu). Yasak listeye eklendi ve karşılıkları tanımlandı (`--surface-2` / `--bg`). Doğrulama: hesaplanmış bej zemin sayısı 7 → 0. ## G03 · Türkiye haritası * **Renk:** koroplet skalası `[245,237,224] → [242,169,0] → [0,47,108]` idi (krem → AMBER → lacivert); ortadaki amber baskın olduğu için harita hardal görünüyordu. §6 amber'i "vurgu/seçili öğe" rolünde tanımlar, ölçek rengi olarak değil. Skala `[226,232,241] → [124,151,193] → [0,47,108]` yapıldı; lejant örnekleri de aynı ölçeğe çekildi. Ölçüm: tüm il dolguları artık lacivert tonlarında (`rgb(43,83,138)` … `rgb(193,206,226)`). * **Ölçek:** kap 1152×460 iken çizim yalnız 753×318 idi (alanın %45'i). Sabit `setView(..., 5.4)` yetersizdi; kap/çizim oranı 1,446× büyütme gerektiriyor ve Leaflet zoom'u logaritmik olduğu için 5,4 → 5,9. Ölçüm: doluluk %45 → **%74**. ## G04-G05 · Sürdürülebilirlik grafikleri "DEI final skoru / Geceleme" grafiğinin `viewBox`'ı 560×200 iken 1106px genişlikte render ediliyordu → **1,98× ölçek**: CSS'te 10,5px olan seri etiketi ekranda 30px yüksekliğe çıkıyor (sayfa h2 başlığı 52px). Diğer grafikler 1,02-1,03× ölçekte olduğu için normal görünüyordu — sapma tek grafikteydi. viewBox 1100×393'e (ölçek ~1,0), saçılım grafiği 860×520 → 1100×665'e, yatay bar 430 → 520'ye çekildi; marjlar orantılı büyütüldü. Etiket çakışması da bu ölçekten kaynaklanıyordu.

Kısaca. TCMB günlük kur serisi resmî XML kuyruğuyla tazelendi (22 yeni gözlem) ve TÜİK Ciro Endeksleri yeni veri ailesi olarak eklendi (39.406 satır, turizmin parasal karşılığı); iki yeni kapı: K53 kur bütünlüğü, K54 ciro reel çapraz doğrulama.

## TCMB günlük döviz kuru — bayat kuyruk kapatıldı `ham_tcmb_kur` 2026-07-28'de bitiyordu; 11 iş günü / 22 gözlem eksikti ve güncellik panosu bunu GÜNCEL gösteriyordu (B29 günlük seriyi aylık toleransla ölçüyordu). Kaynak EVDS xlsx'i ELLE indirilir, otomatik ucu yoktur. Çözüm: `parse_tcmb_kur.py --xml-indir` — eksik iş günlerini TCMB'nin resmî günlük bülten XML'lerinden çekip `new_data/econ/tcmb_xml/` altına yazar. Sayfa artık TABAN (EVDS xlsx, 2006-02→) + KUYRUK (XML) birleşiminden kurulur; taban esastır, xlsx'te var olan güne XML yazılmaz. İndirme AYRI adımdır — koşu ağa çıkmaz, yalnız diskteki XML'leri okur. **Tarih semantiği** (22/22 gözlemde resmî kaynakla doğrulandı): TCMB bülten tarihi gözlem etiketi DEĞİLDİR; EVDS bülteni bir sonraki iş gününün gözlemi olarak etiketler. Kaydırma "+1 iş günü" saymakla değil SONRAKİ BÜLTENİN TARİHİ ile yapılır — TCMB tatilde bülten yayımlamadığı için bu kural kayan dini bayramları kendiliğinden doğru çözer. Alan seçimi `BanknoteSelling`'dir (`ForexSelling` ayrı bir kurdur: 2026-08-11'de 47,7364 ≠ 47,8080). Yan etki — düzeltme: 2026-07 ayı 28 Temmuz'da kesiliyordu; kuyruk 29-31 Temmuz'u da eklediği için o ayın `donem_sonu` değeri 47,4243 → **47,4838** (gerçek ay sonu) oldu. BDDK stok ve konaklama vergisi USD çevrimleri bu tarihten etkilenir. **K53** (yeni, bloke edici): (tarih, para birimi) tekilliği · her günde USD+EUR birlikte · son gözlem 10 iş gününden fazla geride ise koşu durur · ay tamamlanmadan `donem_sonu`nun "ay sonu" olmadığı uyarısı. B29 panosu `longtarih` moduna alındı (artık gerçek son gözlem tarihini gösterir). ## TÜİK Ciro Endeksleri — yeni veri ailesi `ham_tuik_ciro`: 2009-01→2026-06 (210 ay), 38 NACE agregası, taban 2021=100, üç arındırma × üç ölçü, 39.406 satır. Turizmin PARASAL karşılığını ölçen tek ulusal aylık seri — atlasın diğer turizm arzı ölçüleri hacimdir. Turizm kırılımları: I Konaklama-yiyecek · 55 Konaklama · 56 Yiyecek-içecek · 51 Hava yolu · 79 Seyahat acentesi. **Seri NOMİNALDİR** ve sayfa bunu etiketler: 55-Konaklama 2021→2025 endeksi 10,59 kat büyür, aynı dönemde TÜFE 5,67 kat → reel büyüme 1,87 kattır. Model etkisi ÖLÇÜLDÜ (n=114 ay): girdi DEĞİL (ulusal seri, il kırılımı yok → DEİ ve gelir modeli il×yıl çalışır), ama reel düzeyde turizm hacmiyle güçlü uyum gösteriyor — reel 55-Konaklama ↔ Σgeceleme r=+0,917; ↔ TR turizm geliri USD r=+0,898. Nominal ölçüm yanıltıcıdır (aynı çiftler +0,635 / +0,672): iki seri de enflasyonla şiştiği için nominal korelasyon ilişkiyi değil ortak trendi ölçer. Bu yüzden seri **kapı** yapıldı, girdi yapılmadı (K11 vergi ve K33 ETS dersi). **K54** (yeni): nominal etiketi zorunlu · turizm NACE kırılımları tam · reel 55↔Σgeceleme r ≥ 0,80 (ölçülen 0,917). Parser tuzakları: üç katmanlı birleşik başlık (kolon kimliği NACE+arındırma+ölçü üçlüsünden, sabit indeks yok) · çok satırlı başlık hücresinde yalnız ilk satırı okumak arındırmayı sessizce "ham"a yapıştırıp mükerrer anahtar üretir (C2 yakaladı) · T1'in hizmet bloğu T8 ile 210 ayın tamamında birebir aynı olduğu için T1'den yalnız Sanayi/İnşaat/Ticaret alınır (C5, çift sayım engeli).

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. 2014–2023 yıllarındaki yabancı/vatandaş ziyaretçi ayrımı resmî GELEN kapsamına çekildi. Yayımlandığı gün not yazılmamıştı; açıklama 17.08.2026'da geriye dönük eklendi.

Geriye dönük not (17.08.2026). Türkiye ziyaretçi sayısının yabancı/vatandaş ayrımı 2014–2023 için ÇIKAN ziyaretçi kapsamını taşıyordu; bu yayında resmî GELEN kapsamına çekildi (2024–2025 için aynı düzeltme bir önceki yayında yapılmıştı). Ölçüm — 11.08.2026 16:34 veri paketi ile bugünkü paketin karşılaştırması: 28 hücre değişti (8'i toplam satırı, 20'si ayrım). En büyük değişiklikler vatandaş ziyaretçi kaleminde: 2015'te 6,025 → 4,869 milyon (%−19,2), 2017'de 6,541 → 5,560 milyon (%−15,0), 2014'te 5,565 → 4,789 milyon (%−13,9). Dönemin çalışma defteri bu değişikliği “30 hücre” diye kaydetmişti; bugünkü ölçüm 28 veriyor — fark, kıyaslanan arşiv paketinin seçiminden gelir ve yukarıdaki sayılar bugünkü ölçümdür. Bu bir veri hatasının düzeltilmesidir: ayrım artık ziyaretçi TOPLAMIYLA aynı kapsamı (ülkeye giriş yapanlar) kullanıyor. Vatandaş bileşeni, toplamdan yabancı bileşeninin çıkarılmasıyla türetilir ve resmî yıllık toplamla her koşuda uzlaştırılır. Metodoloji sayfasındaki tanım metni de bu kapsama göre düzeltilmiştir. Bu yayın not yazılmadan çıkmıştı; yukarıdaki açıklama geriye dönük olarak eklenmiştir. Aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; bu kayıt geriye dönük olarak yazıldığı için kapı listesi burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. İki haftalık bağımsız veri denetiminin bulguları düzeltildi: 2024-2025 ziyaretçi ayrımı (yabancı/vatandaş) resmî GELEN kapsamına çekildi, gelecek yıllardaki dünya projeksiyonu tek kanonik modele bağlandı ve gelecek yıl gelir satırları artık açıkça 'projeksiyon' olarak etiketleniyor.

2026-08-11 iki haftalık bağımsız veri denetiminin (checks/biweekly/2026-08-11_1204, 25 bulgu) doğrulanan maddeleri bu yayında düzeltildi: - Ziyaretçi ayrımı GELEN kapsamına çekildi (F014): tr_makro 2024-2025 yabancı/vatandaş ayrımı yanlışlıkla ÇIKAN ziyaretçi kapsamını taşıyordu (2025: 52,742+11,175=63,917M = çıkan toplamı). Doğrusu resmî GELEN ayrımı: 2025'te 52,775M yabancı + 11,166M vatandaş = 63.941.261. Yabancı bileşen KTB aylık milliyet bültenlerinin yıl toplamından türetilir ve yıllık resmî toplamla kapıda uzlaştırılır (yeni kapı K52). 2014-2023 serisinin aynı kapsama çekilmesi ayrı bir karar olarak beklemededir. - Tek dünya projeksiyon patikası (F001): tr_makro'nun 2026+ dünya turist/gelir hücreleri eski bir seride kalmıştı ve World_* tablolarıyla çelişiyordu (2026'da 1.614,6↔1.610,4M geliş; 2034'te +144,2M fark). Artık tek kaynak dunya_projeksiyon modelidir; eşitlik yeni K51 kapısıyla her koşuda kanıtlanır. - Statü etiketleri (F002): 2026-2040 gelir satırları 'model tahmini' yerine 'model projeksiyonu' olarak sunulur; statü tr_gelir.Tür alanından taşınır. - Metodoloji düzeltmeleri (F003/F008/F009/F012): tr_gelir büyük toplamının 'resmî toplam' diye tanımlanması kaldırıldı (Atlas genişletilmiş turizm ekonomisi tahminidir; resmî toplam değildir), covid_pre yöntem açıklamaları log-doğrusal kanonikle eşitlendi, dönemler sayfa evreninden hesaplanır, '— None' artıkları temizlendi. - Altyapı: promote.bat kapatıldı (terfi yalnız kapılı run_release akışından, F005); UN Tourism zorunlu çapa evreni 18→120 tekil çapaya genişledi (F016); kaynak manifestleri temp-yol reddi, tarih-biçim denetimi ve tam künyeyle güçlendirildi (F004/F015/F017/F018); JSON-LD dateModified yayın damgasına bağlandı (F024).

Kısaca. Türkiye fiyat-kalite sunumları ve Akdeniz rakip karşılaştırmaları artık tek bir haftalık/anlık ölçüm yerine dönem ortalamasını gösteriyor; son ölçüm görünümü seçicide duruyor. Akdeniz pilotunun bütün çekimleri atlasta birikiyor ve "aynı tesislerde değişim" tablosu eklendi.

- ETStur paneli (Türkiye fiyat ve kalite haritası · en pahalı/en uygun iller · fiyat-memnuniyet): varsayılan görünüm standart koşuların DÖNEM ORTALAMASI; "son ay" (son 4 standart koşu) ve "son ölçüm" Dönem seçicisinde. Güven kademesi ortalama standardize örneklemden yeniden türetilir. Gerekçe ölçüldü: tek haftalık kesitte il başına ortalama |fark| %2,2 (Kırklareli %10,9). - Akdeniz rekabet pilotu: `ham_rekabet_*` sayfaları artık `kosu` kolonuyla BÜTÜN çekimleri biriktiriyor (2026-07-31 · 2026-08-10); site varsayılanı koşular-arası ortalama, son ölçüm seçicide. Gerekçe ölçüldü: ülke vitrin medyanı koşular arası ±%10-35 oynarken eşleşen tesislerde değişim çoğunlukla <%3 — fark örneklem bileşimi. - Yeni sayfa `ham_rekabet_tesis_kiyas` (kaynağın `Same Property Summary` agregası) ve sitede "Koşudan koşuya: aynı tesislerde değişim" tablosu. - Yeni kapı K50 (rekabet koşu birikimi bütünlüğü, bloke edici); A19 güncellik kalemi statikten tarihli moda geçti (en yeni koşu, eşik 2 ay).

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. TURFE sayfasına, TÜİK'in kendi yöntemiyle hesaplanmış bir ikinci fiyat serisi eklendi: ağırlık artık sabit değil, her yıl yeniden hesaplanıp Aralık'tan Aralık'a zincirleniyor. Bu, sabit ağırlığın gizlediği bir şeyi ortaya çıkardı — turizmle ilişkili hizmetlerin fiyatı, genel enflasyonun üzerinde artıyor. Yeni seri eskisinin yerini almıyor, yanında duruyor; hangisinin ne söylediği ayrıca açıklanıyor.

turfe_a_zincirli — TÜİK yöntemiyle zincirlenmiş TURFE eklendi. Bir önceki sürümde TURFE, 2026 ağırlıklarını 2005'e kadar sabit taşıyordu. Bu sürümde TÜİK'in kendi formülü (metodoloji dokümanı s.29) uygulanıyor: her yılın ağırlığı, o yılın kaynaklarındaki endeks hiyerarşisinden GERİ ÇÖZÜLÜYOR, seri Aralık'tan Aralık'a zincirleniyor. Sepetin %92,1'i (ulaşım, konaklama, lokanta, araç kiralama ve sigorta kalemleri) 2006'ya kadar zincirlenebiliyor; kalan %7,9 (paket tur, kültür, eğlence) TÜİK'in bu grupları ara kırılımda yayımlamaması nedeniyle 2026 ağırlığında sabit kalıyor — bu sınır sayfada açıkça yazılı. Yöntem dışarıdan doğrulandı: geri çözülen ağırlıklar, arşivdeki TÜİK açıklama notu ve metodoloji belgelerinde YAYIMLANMIŞ ağırlıklarla karşılaştırıldı; tanımı yıllar içinde değişmemiş kategorilerde fark yüz binde birler mertebesinde kaldı. Bu karşılaştırma her yayında otomatik olarak tekrarlanıyor (yeni kapı K46'nın bir parçası) — geri çözüm yöntemi bir gün bozulursa yayın durur, sessizce yanlış sayı yayımlanmaz. Hangi yılın hangi kaynaktan (gerçek zincir mi, 2026 ağırlığının sepet-içi oranı mı) geldiği turfe_zincir_agirlik adlı yeni, tamamen denetlenebilir bir sayfada satır satır duruyor. Sabit ağırlıklı seri kaldırılmadı — iki seri yan yana duruyor, çünkü ikisi farklı soruyu yanıtlıyor. Ölçülen fark küçük değil: sabit ağırlıkla 2026 enflasyonu genel enflasyondan farksız görünürken, zincirlenmiş ağırlıkla turizmle ilişkili hizmetler genel enflasyonun belirgin üzerinde artıyor.

Kısaca. Siteye TURFE — Turizm Fiyat Endeksi eklendi. Türkiye'de turizmle ilişkili hizmetlerin (konaklama, yeme-içme, ulaşım, paket tur, eğlence-kültür) fiyatı artık tek bir endekste, 2005'ten bugüne aylık izleniyor. Endeks iki ayrı ağırlıkla birlikte yayımlanıyor: TÜİK'in resmî TÜFE ağırlıkları ve gelen ziyaretçinin harcama yapısı. Dolar bazlı seri de var: Türkiye'nin turizm sepeti dolar cinsinden 2013-2022 arasında yarı yarıya ucuzladıktan sonra üç yılda bu indirimin neredeyse tamamını geri verdi ve 2023'ten beri genel enflasyonun belirgin üzerinde seyrediyor — bu ayrışma 16 yıllık bandın ilk kırılması. Çarpıcı bir ayrıntı: fiyat artışını süren kalem konaklama değil; oteller sepetin en yavaş kalemlerinden.

TURFE — Turizm Fiyat Endeksi kuruldu (dört yeni tablo + K46 kapısı). TÜİK'in 2026 başında yayımlamaya başladığı COICOP 2018 alt sınıf serisinden, kullanıcı kürasyonu 16 kalemlik sepetle turizm fiyat endeksi kuruldu. Kaynaklar: "Harcama gruplarına göre endeks sonuçları" (dört COICOP düzeyinde endeks SEVİYESİ, 2025=100, 2005-01'den) ve TÜFE metodoloji dokümanının Ek-1'i (dört düzeyde 2026 ağırlıkları). Atlasa dört sayfa girdi: ham_tufe_duzey (34 kod × 259 ay seviye) · ham_tufe_agirlik (324 kod ağırlık) · turfe (aylık endeks, TL + USD) · turfe_bilesen (denetlenebilir bileşim dökümü). Sepetin üç kalemi kaynakta kısa yayımlanıyor (eğlence-dinlence yalnız 2025-12'den; diğer kültürel hizmetlerde 16 yıllık yayın deliği; yurt dışı uçak 2015-12'den). Delik doldurulmadı, kalem türetilmedi: iki kalemde TÜİK'in kendi üst toplulaştırması kullanıldı (çocukların ikisi de sepette olduğu için bileşim değişmiyor), üçüncüde üst toplulaştırma FİYAT vekili olarak alındı ama ağırlığı kalemin kendi resmî ağırlığında tutuldu (VEKİL-14w; ölçülen vekil hatası ortalama 0,03 puan). Endeks iki ağırlık tabanıyla birlikte yayımlanıyor: TURFE-A TÜİK'in resmî Ek-1 ağırlıklarıyla (hanehalkı tüketim yapısı, 14 kalem), TURFE-B Turizm Uydu Hesabı 2024 gelen-ziyaretçi harcama paylarıyla (11 kalem, 6 grup — paket tur kalemi brüt fiyat/acente marjı çifte sayımı yaratacağı için kullanıcı kararıyla TSA tabanından çıkarıldı; seyahat acenteleri grubu bu tabanda temsilcisizdir ve bu açıkça yazılır). Dolar kolonları TCMB aylık ortalama kuruyla, 2006-03'ten. Uzun dönem karşılaştırması yöntem tutarlılığıyla verilir: sabit ağırlıklı TURFE 2005'ten bu yana 48,7 kat artarken AYNI yöntemle kurulmuş genel TÜFE 28,7 kat arttı; TÜİK'in zincirlenmiş resmî serisi (36,8 kat) farklı formül olduğu için bu orana sokulmaz, grafikte ayrı gösterilir. Yeni kapı K46 beş sessiz arıza sınıfını kapatır: sayfa yokluğu · sepet bölüntüsü/çift sayım · pencere deliği · taban tutarlılığı · vekil sapması; ayrıca genel TÜFE kolonunu bağımsız TÜFE zaman serisiyle çaprazlar. Envanter B37/B38, katalog ve künye zinciri aynı turda işlendi.

Kısaca. Ana sayfanın en üstündeki kutular artık iki dönemi birden gösteriyor: son tam yıl ve en güncel aya göre yıllıklandırılmış değer. Kutunun üstündeki düğmeyle hangisinin büyük punto ile öne çıkacağını seçiyorsunuz; seçilmeyen dönem her kutunun altında küçük punto ile duruyor, böylece iki sayı hiç kaybolmadan yan yana okunuyor. Yıllıklandırma resmî aylık veriden hesaplanır — aylık serisi olmayan göstergede kutu bunu açıkça yazar, tahmin üretilmez. Ayrıca TÜİK'in COICOP alt sınıf enflasyon serisi bir aydan yedi aya çıkarıldı ve bu seride iki sessiz hata düzeltildi: dipnot satırları veri gibi sayılıyordu, bültenin kendi içindeki genel TÜFE satırı ise hiç okunmuyordu.

Ana sayfa üst kutularına dönem seçici eklendi (son tam yıl / yıllıklandırılmış). Altı KPI kutusu bugüne kadar yalnız son tam yılı gösteriyordu; yıl içindeki en güncel resmî veri (Haziran 2026'ya kadar aylar) dashboard'un tepesinde hiç görünmüyordu. Kutuların üstüne iki düğmeli bir dönem seçici kondu. SON TAM YIL görünümü eski davranışı korur; YILLIKLANDIRILMIŞ görünümünde büyük punto en güncel aya göre son 12 ayın toplamını verir. Seçilmeyen dönem her kutunun altında, ince noktalı bir ayraçtan sonra küçük punto ile durur — iki sayı aynı anda okunur ama kutu kalabalıklaşmaz. Tercih tarayıcıda saklanır. Pencere adı kaynağın yayım sıklığına göre yazılır: TÜİK turizm istatistikleri çeyreklik yayımlandığı için toplam ziyaretçi ve turizm geliri kutularında pencere çeyrek kapanışına denk geldiğinde "son 4 çeyrek", KTB konaklama istatistikleri aylık yayımlandığı için tesise geliş ve geceleme kutularında "son 12 ay" denir. Yıllıklandırılmış değerler kurumların doğrudan yayımladığı bir büyüklük değil, resmî aylık serilerin toplamı olduğu için Türetilmiş gösterge rozetiyle işaretlenir; son tam yıl değerleri Resmî veri rozetini korur. Hesap fail-closed'dur. Pencerede tek bir ay bile eksikse yıllıklandırma yapılmaz, delik doldurulmaz, kısmi toplam yıllık değer gibi sunulmaz. İl aylık serisinde bir ay ancak 81 ilin 81'i de bildirdiyse pencereye girer; tek il eksikse pencere bir ay geriye kayar. TÜİK aylık TOPLAM turizm gelirini (transfer yolcusu harcaması dâhil) yalnız Ocak 2024'ten yayımladığı için pencere daha geriye taştığında gelir kutusu yıllıklandırılmaz — iki farklı taban toplanmaz. Yabancı ziyaretçi ile yurt dışında yerleşik vatandaş ayrımının resmî aylık serisi olmadığından bu iki kutu her görünümde tam yıl kalır ve altlarında "Resmî aylık/çeyreklik seri yok — yıllıklandırılamıyor" yazar; başka kaynaktan vekil seri üretilmez. Aynı blokta bir düzen hatası da düzeltildi: KPI ızgarasının sütun sayısı satır içi stille sabit üç sütuna çakılıyor, bu da medya kuralını ezdiği için dar ekranda kutular yatay taşıyordu. Sütun sayısı artık aynı kırılım eşiklerinde (900 ve 500 piksel) JavaScript tarafından hizalanıyor; 375 piksel genişlikte yatay taşma kalmadı.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Rakipler tablosundaki "GSYİH %" sütunu artık on ülkenin tamamında aynı biçimde hesaplanıyor. Daha önce her ülkenin değeri farklı bir tabandan geliyordu ve okuyucu bunları tablodaki turizm geliri rakamıyla doğrulayamıyordu; şimdi her satır, kendi yanındaki gelirin ülkenin GSYİH'sine bölünmesiyle bulunuyor. Bunu yapabilmek için IMF'nin ekonomik görünüm verisine dört ülke daha eklendi (Hırvatistan, Portekiz, Tunus, Fas) — kaynak dosyada zaten vardılar, atlasa alınmamışlardı. Portekiz ve Fas için IMF'nin kesinleşmiş son yılı 2024 olduğundan o iki ülkenin oranı 2024'te bitiyor; tahmin yılları bilerek kullanılmıyor.

Kullanıcı, bir önceki turda açık kalem bırakılan "sütunun tamamı tekleştirilemiyor" sorununun çözülmesini istedi. Gerekçe ölçülerek çürütüldü: `parse_imf_weo` kaynağında 210 ülke bulunuyor ve on rakibin tamamının NGDPD serisi mevcut; eksiklik kürasyondandı. `ULKELER` listesi 21'den 25'e çıkarıldı ve `gsyih_orani_satirlari` on ülkeyi birden üretiyor. Eşleşme ülke adıyla değil ISO3 koduyla yapılıyor çünkü `ham_imf_weo` adları Türkçe, `Rakip_Ulkeler` adları İngilizcedir. Payda yalnız `tur='Gerçekleşme'` yıllarından alınıyor; gerçekleşen geliri IMF tahminine bölmek, gerçekleşme görünümünde bir tahmin üretirdi. Pay her ülkede o ülkenin kendi `receipts` hücresidir (Türkiye'de TÜİK, diğerlerinde Barometre), böylece oran tabloda yanında duran gelir sütunuyla her satırda uzlaşıyor — sütunun asıl kusuru buydu. Mısır'ın WEO serisi mali yıl tabanlıdır ve bu künyede belirtilmiştir. Uygulama sırasında bir sıra hatası yakalandı ve düzeltildi: türetme başlangıçta `add_imf_weo`dan önce koşuyordu, yani GSYH panelinin önceki koşudan kalma hâlini okuyacaktı ve ülke listesinin genişletildiği koşuda kapı düşecekti. Kapılar buna göre genişledi: üreticide F9 artık kapsam denetimi de yapıyor (rakiplerden birinin GSYH'si yoksa açık mesajla duruyor), K38 ise oranı master'dan bağımsız olarak on ülkenin tamamı için yeniden hesaplıyor. Birim testleri 40 kontrole çıktı. `receipts_pct_exports` aynı sınıftan bir kalıntıdır ve bu turda dokunulmadı — ihracat paydası atlasta yok.

Kısaca. Rakipler tablosunda iki sayı daha düzeltildi. "GSYİH %" sütunundaki Türkiye değeri, yanındaki turizm geliri rakamıyla uzlaşmayan bir hesaptan geliyordu — içine yolcu taşımacılığı geliri de karışmıştı; artık tablodaki gelirin GSYİH'ye bölünmesiyle bulunuyor ve okuyucu bunu kendisi doğrulayabiliyor (2024 için %5,91 yerine %4,50, en güncel yıl 2025 için %4,08). "Giden Turist" sütunundaki Türkiye değeri 2022'de donmuştu; TÜİK'in aynı serisinden 2025'e uzatıldı (7,27 milyondan 11,90 milyona). Buna karşılık "yurt dışı turizm harcaması" serisine bilerek dokunulmadı: ölçüm, o serinin TÜİK'in turizm gideri rakamıyla aynı şey olmadığını gösterdi ve karıştırmak yeni bir tanım hatası olurdu.

Kullanıcı, bir önceki turda karara bırakılan iki açık kalemin de düzeltilmesini istedi; ikisi de uygulamadan önce ölçüldü ve biri ölçüm sonucu reddedildi. `receipts_pct_gdp`(Türkiye) artık sayfanın kendi `receipts` sütunundan türetiliyor (`receipts ÷ ham_imf_weo.NGDPD × 100`): 2024 %5,910 → %4,499, yayımlanacak 2025 değeri %4,084. Eski değerlerin compendium'un `INBD_EXPD_BPAY_TOTL_VSTR` (travel + yolcu taşımacılığı) kalemine dayandığı, sapmanın tek yönlü büyüdüğü (2019 +%8,9 → 2024 +%31,4) ve kontrol grubu İspanya'nın 25 yılın 25'inde ±%1 içinde kaldığı ölçülerek gösterilmişti; `parse_unwto_compendium` zaten o kalemi "turizm geliri değil" diye dışlıyor. Türetme IMF'nin projeksiyon yıllarını bilinçli olarak dışlar. `outbound_tourists`(Türkiye) 2022'de donmuştu ve master 2012-2022'de TÜİK'in "yurt dışını ziyaret eden vatandaş sayısı" serisiyle örtüştüğü için aynı kaynaktan 2025'e uzatıldı (11.067 · 11.391 · 11.897 bin). `outbound_exp` ise reddedildi: master ile TÜİK "Turizm gideri" oranı yıldan yıla 0,88-0,95 arasında oynuyor, yani sabit çarpan değil ayrı bir tanım (BOP travel-borç), üstelik on rakibin tamamı 2024'te bittiği için bayatlık iddiası da yanlıştı. Kapılar buna göre genişledi: üreticide F9 bandı, K38'de ise oranın üreticiden bağımsız olarak yalnız master'ın iki sayfasından yeniden hesaplanması ve iki yeni göstergenin varlık denetimi. Birim testleri 31 → 38 kontrole çıktı. Sütunun geri kalanı için yeni bir açık kalem kaydedildi: `receipts_pct_gdp` ülkeler arası heterojen (İspanya %0,4 ↔ Fransa %15,6 ortalama sapma) ve dört rakip ülke IMF panelinde hiç bulunmadığı için sütun bu yolla tekleştirilemiyor.

Kısaca. Bir önceki yayında düzeltilen hatanın dördüncü bir izi daha bulundu ve kapatıldı. Rakipler tablosundaki "Harcama/Gün" sütununda Türkiye'nin 2024 değeri (103 $) hesaplanmış bir sayıydı ve hesabın böleni yanlış seriydi; TÜİK bu göstergeyi zaten doğrudan yayımlıyor (2024: 96,54 $, 2025: 99,95 $) ve seri artık oradan okunuyor. Ayrıca düzeltmenin kendisi bağımsız bir denetimden geçirildi: geçen sefer eklenen kontrolün kaynağı bulunamadığında sessizce devre dışı kaldığı ve karşılaştırma eşiğinin yuvarlanmış değerleri kaçırdığı ortaya çıktı — ikisi de kapatıldı. Tabloda Türkiye'nin otel kalış değeri artık hesaplanmış olduğunu gösteren bir işaret taşıyor, ve her hücrenin hangi yıla ve hangi tanıma ait olduğu üstüne gelince görünüyor.

v34.46 terfi ettikten sonra KK R1 düzeltmesi QA-R05 gereği beş bağımsız geçiş ve bir tamlık eleştirmeniyle tarandı (36 ajan, her bulgu ayrı bir çürütme ajanından geçti); 31 bulgunun 27'si doğrulandı. En ağırı dördüncü bir bulaşmaydı: `avg_spend_day`(Türkiye) 2024 hücresi `(61.103.419,19 ÷ 62.232.447 × 1000) ÷ 9,499780864564876 = 103,3558463580` diye kurulmuştu ve bölen, siteden kaldırılan gömülü 9,5'in tam hâliydi; seri 2022-2023'te TÜİK'in kendi "ziyaretçi gecelik ortalama harcama" sütunuyla birebir olduğu için yalnız son hücrenin uydurulduğu ve 2025'in hiç eklenmediği ölçülerek gösterildi. Üretici artık bu seriyi de kaynaktan yazıyor (F8 kapısı) ve 2012-2014'ün elle yuvarlanmış değerleri kaynağın gerçek değerlerine çekildi. İkinci ağır bulgu kendi kapımdaydı: anti-regresyon kaynağı okunamadığında F5 ve K38 sessizce fail-open oluyordu ve bant kontrolü hatalı serinin 2022-2025 değerlerini zaten yakalamıyordu; kapı artık kaynak yoksa fail-closed düşüyor. Üçüncüsü, çakışma eşiği mutlak 1e-4 olduğu için olayın kendi belirtisini (yuvarlanmış 9,5, fark 2,19e-4) kaçırıyordu; eşik oransal yapıldı ve regresyon testine bağlandı. Bunların yanında K38 artık master'ı üreticinin çıktısıyla hücre hücre karşılaştırıyor (yıl kayması ve birim şişmesi eskiden kapıdan geçiyordu), TÜİK baskı seçimi mtime yerine klasör önceliğine dayanıyor ve çelişkide duruyor, compendium okuma hataları yutulmuyor, eksik yıl artık koşuyu durduruyor, K37'deki sessiz kolon varsayılanı kaldırıldı, altı enjeksiyon tabanı yamanın tam sürümüyle eşitlendi ve birim testleri eşikleri kopyalamak yerine üreticiden ithal ediyor (20 → 31 kontrol). İki bulgu bilinçli olarak yayına alınmadı ve karar için deftere yazıldı: `receipts_pct_gdp`(Türkiye) yolcu taşımacılığı dahil gelirle hesaplanmış durumda ve `outbound_tourists` 2022'de donmuş.

Kısaca. Rakipler sayfasındaki iki Türkiye rakamı yanlış bir seriden geliyordu ve düzeltildi. "Ort. Kalış" hücresine sayfa kodunun içine elle 9,5 yazılmıştı; "Otel Ort. Kalış" ise 2008'den beri Türk vatandaşlarının **yurt dışında** geçirdiği gece sayısını gösteriyordu (2021'de 22,7 gece). İkisi de TÜİK'in turizm **gideri** tarafındaki bir tablodan gelmişti. Artık ortalama kalış TÜİK'in Çıkış Yapan Ziyaretçiler Anketi'nden okunuyor (2025: 10,66 gece — otelde, akraba yanında ve kendi evinde geçen geceler dâhil), otel ortalama kalışı ise UN Tourism'in otel geceleme ve misafir sayılarından hesaplanıyor (2022: 3,21 gece). Rakamlar artık koda gömülü değil, her koşuda kaynaktan üretiliyor.

2026-08-07 denetiminde kullanıcı, rakip ülkeler tablosunda iki bağımsız kusur bildirdi; ölçüm ikisinin tek olayın üç belirtisi olduğunu gösterdi. TÜİK'in **Giriş Yapan Vatandaşlar Anketi**nden gelen "yurt dışını ziyaret eden vatandaşların ortalama geceleme sayısı" serisi, Türkiye'nin kalış verisiymiş gibi `Rakip_Ulkeler` sayfasına yazılmıştı: `hotel_avg_stay` 2012-2022 o seriyle 11 yılın 11'inde birebir, `hotel_guests` 2000/2001 hücreleri de aynı serinin 2023/2024 değerlerini (13,26 ve 9,50) taşıyordu, ve `index.html` o serinin 2024 değerini (9,4998 → 9,5) doğrudan koda gömülü basıyordu — üstelik Türkiye'nin `avg_stay` göstergesi master'da hiç yoktu, yani hücre tümüyle kaynaksızdı. Doğru kaynak varsayılmadan ölçüldü: `avg_stay` sütununun kanonik tanımının UN Tourism Compendium `INBD_TRIP_STAY_AVRG_TOTL_VSTR` olduğu Mısır serisinde 23/23 birebir eşleşmeyle doğrulandı ve TÜİK'in Çıkış Yapan Ziyaretçiler Anketi'nin aynı kavramı yayımladığı gösterildi; otel misafir/geceleme sütunlarının compendium `INBD_ACCM_HOTL_GUES`/`_NGHT` olduğu dokuz rakip ülkede birebir doğrulandı ve Türkiye'nin bozuk iki hücresi kaynaktan düzeltildi (6.789 / 8.769 bin). Yeni `parse_rakip_kalis` üreticisi bu iki kaynağı okur; dosya adıyla değil belge başlığıyla tanır, kolonları grup başlığından bulur ve F1-F6 kapılarını uygular — bunlardan F5 anti-regresyon kapısı üretilen hiçbir serinin TÜİK giden-vatandaş serisiyle örtüşmemesini şart koşar. `validate_atlas`a eklenen **K38** kapısı aynı denetimi sonuç üzerinde fail-closed tekrarlar; kapı düzeltmeden önceki master'da koşuldu ve dört kusur sınıfının hepsini yakalayarak kırmızı düştü. Site tarafında elle gömülü değer kaldırıldı, iki kalış hücresine veri yılını ve tanımını söyleyen açıklama eklendi, ve enjeksiyon tabanlarının altısı da düzeltildi. Anket tabanlı ortalama geceleme (2025: 10,66) ile KTB'nin tesis tabanlı ortalama kalışı (2025: 2,549) farklı ölçülerdir; bu ayrım artık katalog künyesinde, envanterde ve İçindekiler açıklamasında yazılıdır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Atlasa üç yeni veri kaynağı eklendi: bankaların turizm sektörlerindeki kart harcaması, TÜİK'in resmî enflasyon verisi ve Avrupa'nın hava trafik ağından Türkiye havalimanlarının uçuş sayıları. Yeni veriler modelin tahminlerini değiştirmiyor; bunun yerine mevcut resmî verileri bağımsız kaynaklardan doğruluyor. En dikkat çekici bulgu: Avrupa kaynaklı uçuş sayıları, DHMİ'nin yıllık yolcu verisiyle neredeyse birebir aynı yönde hareket ediyor (37 havalimanı-yılın tamamında aynı yön, ölçülen korelasyon 0,98) — bu, bağlantısallık modelinin dayandığı DHMİ verisinin en güçlü bağımsız doğrulamasıdır. Ayrıca banka kartı harcaması, 2023'te konaklama gecelemesindeki düşüşün gerçek bir talep düşüşü değil, o yıl yürürlüğe giren bir tanım değişikliğinden kaynaklandığını bağımsız olarak destekliyor.

Üç yeni kaynak eklendi (`parse_tuik_tufe.py`, `parse_bkm.py`, `parse_eurocontrol.py`): (1) TÜİK Tüketici Fiyat Endeksi — genel seri (2005-2026, `ham_tuik_tufe`) ve COICOP alt sınıf kırılımı (`ham_tuik_tufe_altsinif`, tek aylık bülten, birikimli okunacak). Gelir modelinin enflasyon patikası TCMB PKA tabanlı KALDI (kullanıcı kararı 2026-07-27, değişmedi); bu sayfa yalnız gerçekleşen TÜFE'yi izlenebilir kılıyor. (2) BKM (Bankalararası Kart Merkezi) sektörel kart harcaması — 6 sektör, ulusal aylık, 2017-2026 (`ham_bkm`). Kaynak dosyalar HTML'dir (.xls uzantılı ama içerik değil); ilk denemede pandas.read_html Türkçe ondalık virgülünü sessizce yanlış yorumladığı ölçüldü, BeautifulSoup ile ham hücre metnine geçildi. (3) Eurocontrol Network Manager havalimanı trafiği — 6 Türkiye havalimanı, günlük kaynaktan (964.668 satır) aylığa toplanmış artifact (`ham_eurocontrol_havalimani`). Üçü de model girdisi DEĞİL; ölçülüp `KALITE_DUZELTME_PLANI.md`ye kaydedildi. BKM konaklama reel büyümesi (TÜFE-deflatörlü) ile geceleme büyümesi arasında r=0,86 (n=8 yıl, 7/8 yön eşleşmesi); tek ayrışan yıl 2023, bilinen KTB kapsam kırılmasıyla örtüşüyor. Eurocontrol uçuş sayısı büyümesi ile DHMİ yolcu sayısı büyümesi arasında r=0,98 (n=37 havalimanı-yıl, 37/37 yön eşleşmesi) — atlasın en güçlü çapraz-kaynak doğrulamalarından biri. Katalog/envanter/güncellik kayıtları eklendi (B33-B35, C21); resmî kapı (K-numarası) henüz yazılmadı, gelecek oturuma bırakıldı.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bir önceki sürümde (v34.39) kişi başı harcama grafiğinin alt/üst bantlarının kaldırılmasına karar verilmişti; sürüm notu ve grafik başlığı buna göre güncellenmişti ama bantların kendisi teknik bir aksaklık yüzünden veri dosyasında kalmıştı — yani sayfa "bant yayımlanmaz" derken bandı hâlâ taşıyordu. Bu sürüm o aksaklığı giderir: kişi başı harcama sayfasında alt/üst bant hücreleri artık gerçekten boştur ve grafik yalnız baz patika ile Covid öncesi eğilimi gösterir. Başka hiçbir sayı değişmemiştir.

Teknik not: v34.39'daki boşaltma, openpyxl'in bilinen bir tuzağına takıldı — `ws.cell(row, column, value=None)` hücreyi BOŞALTMAZ (value=None "atama yapma" demektir; sayaç 62 hücre saydı ama World_PerTourist low/high 31'er hücreyle dolu kaldı). Bu tuzak projede daha önce belgelenmişti (karma sayfa temizliği, 2026-08-02) ve doğru biçim `.value = None` atamasıdır; sync_dunya_projeksiyon düzeltildi ve koda uyarı yorumu eklendi. Doğrulama: masterın kopyasında sync_sheet koşuldu — low 0 · base 31 · high 0 · covid_pre 16 dolu hücre; bant_bosaltilan sayacı 62 ve bu kez fiilen boş. D7 kararının veri tarafı böylece tamamlandı; site tarafı (dataset filtresi + "Baz patika" başlığı) v34.39'dan beri yerindeydi ve verisiz seri artık lejanttan da düşecek.

Kısaca. Bu sürümde bir kullanıcı bulgusu ve bir teslim-öncesi denetimin düzeltmeleri var; yeni veri yoktur. Kullanıcının yakaladığı kusur: "Turist başına harcama" grafiğinde 2033'ten sonra Düşük çizgisi Yüksek'in üstüne çıkıyordu. Neden basit ama önemli: kişi başı harcama bir ORANDIR ve alt/üst sınırları, gelir ile ziyaretçi serilerinin sınırlarının birbirine bölünmesiyle üretiliyordu — oysa "az turist ama geliri o kadar düşmemiş" dünyası kişi başı harcamanın YÜKSEK olduğu dünyadır; iki ayrı serinin sınırlarının oranı, oranın sınırı değildir. Karar gereği kişi başı grafikte artık yalnız baz patika ve Covid öncesi eğilim gösteriliyor; alt/üst bant, bu seri için gerçekten ölçülene kadar yayımlanmıyor. Ayrıca denetimde bulunan üç belge kusuru düzeltildi. En önemlisi, dünya sayfalarındaki "pandemi öncesi eğilim" çizgisinin yöntem açıklamasının yanlış kalmasıydı: veri doğru yöntemle (bileşik büyüme) üretiliyordu ama sayfa notu eski yöntemi (sabit tutarlı artış) anlatıyordu; iki modül aynı not satırı için yarıştığından doğru açıklama her koşuda eziliyordu. Artık açıklamanın tek sahibi var. Ayrıca megatrend sayfasının kapsam metinleri, sonradan eklenen TEİAŞ göstergesiyle birlikte 13 gösterge / 1.623 gözlem olarak düzeltildi. Megatrendler sayfasına önceki sürümlerde eklenen genel görünüm katmanı (13 göstergenin tamamını tek bakışta gösteren, tıklanabilir kart ızgarası) ve iki sunum düzeltmesi (rakip ülkeler puan ekseni artık veriden ölçekleniyor; il fiyat-puan grafiğinde balon büyüklüğü güncel envantere göre) bu notla kayda geçirilmiştir.

Teknik not: KULLANICI BULGUSU (D7) — World_PerTourist low/high, sınırların etiket etiketine bölünmesiyle türetiliyordu (P_low=R_low/A_low); payda (geliş) bandı paydan (gelir) geniş olduğu 2033-2039 aralığında bant tersine dönüyordu (2035: geliş ±%23,7 ↔ gelir ±%16,4 → P_low 1.621 > P_high 1.393; 2026'da da kıl payı). Kullanıcı kararı: oran için ölçülmüş bant yok → YAYIMLANMAZ. sync_dunya_projeksiyon artık PerTourist'e yalnız base yazar, low/high satırlarının tüm yıl hücrelerini boşaltır; site grafiği verisiz çizgiyi lejantla birlikte düşürür (bant ölçülürse otomatik geri gelir) ve kart başlığı "Baz patika + Covid-19 öncesi eğilim" oldu (beş pre_* tabanına da işlendi). Kalıcı çözüm (kişi başı serinin kendi geriye-test bandı + K35'in bu sayfaya genişletilmesi) D7'de açık kalem. Ayrıca dört paralel denetçi + tamlık eleştirmeniyle v34.38 tarandı. Sayısal çekirdek sağlam çıktı: covid_pre master'da log-doğrusal (+%4,5438/yıl, ardışık oran yayılımı 6,1e-9) ve build_covid_pre üreticisiyle ondalığına kadar birebir; zip ↔ klasör 107/107 dosya SHA-eş; master SHA'sı dosya/meta/RELEASE.json üç kayıtta özdeş; 87 HTML tam damgalı; sürüm defteri v34.34→38 tam künyeli. Düzeltilenler: (1) covid_pre not-önek çakışması — sync_dunya_projeksiyon'daki bayat COVID_PRE_NOTU sabiti ve yazma çağrısı kaldırıldı, not artık yalnız üreticiden gelir; World_Arrivals'taki sahipsiz bayat not için temizlik eklendi (o sayfada covid_pre satırı yoktur); (2) bayat covid_pre belgeleri — sync docstring'i, yayımlanan NOT_METNI'nin "yöntemi hâlâ belgesizdir" cümlesi, build_covid_pre künyesinin `yontem` alanı ve validate_atlas yorumları güncellendi; (3) ham_megatrend kapsam metinleri — parse_teias'ın eklediği S2_RENEW_EL sonrasında İçindekiler/01_Metodoloji/02_Veri_Envanteri/ VERI_ENVANTERI.md beş metinde 12→13 gösterge, 1.614→1.623 gözlem, 12→13 künye. Rapor edilip bilinçli dokunulmayan iki kalem KALITE_DUZELTME_PLANI D6.4-D6.5'te: K35'in gelir sayfalarını modelle karşılaştırmaması ve dünya modülü kart metinleri + llms.txt'deki "3 senaryo" dili kalıntısı — ikisi de dünya modeli hattının işi.

Kısaca. Dünya/bölge projeksiyonunun son açık borcu kapandı. "Katsayı belirsizliği aralığa dâhil değil" notunun bayat olduğu ölçülerek anlaşıldı — bir önceki sürümde aralığı geriye testine çevirdiğimizde katsayı belirsizliği zaten içeri girmişti ve uzun ufukta aralığın yaklaşık beşte birini oluşturuyor. Asıl eksik başka yerdeydi: gelir aralığı hâlâ kısmen eski varsayımlara dayanıyordu. Artık gelir aralığı da ölçülüyor ve bir miktar genişledi (2040 için ±%29,9 → ±%34,0). Böylece yayımlanan bütün belirsizlik beyanları varsayıma değil ölçüme dayanıyor.

## Teknik not **"Katsayı belirsizliği dâhil değil" notu bayattı.** Not, aralık `artık_sd` (örneklem içi artık sapması) üzerinden üretilirken doğruydu. Bir önceki sürümde aralık uzun ufuk geriye testinden ölçülen profile çevrildi; o testin her kesiminde katsayılar yalnız o kesime kadarki veriyle yeniden tahmin edildiği için ölçülen hata katsayı belirsizliğini zaten taşıyor. Katkı ölçüldü: aynı test tam pencereden tahmin edilmiş sabit ("kâhin") katsayıyla tekrarlandığında aralık daralıyor — ufuk 5'te %14,0 ↔ %11,9 (+2,1 pp), ufuk 10'da %38,3 ↔ %31,4 (+6,8 pp), ufuk 12'de %44,3 ↔ %36,6 (+7,7 pp). Yani uzun ufukta aralığın yaklaşık beşte biri katsayı belirsizliğinden gelir ve aralığın içindedir. İlk ölçüm hatalıydı ve düzeltildi: kâhin katsayı önce pandemiyi içeren pencereden tahmin edilmiş, katsayı 5,52'ye fırlamış ve kâhin sürüm 87 puan daha kötü çıkmıştı. Kâhin tanımı gereği daha kötü olamaz; sonucun absürtlüğü testin yanlış olduğunu gösterdi. Kâhin pencere pandemi hariç kurulunca ölçüm anlamlı hâle geldi. **Asıl eksik: gelir aralığı melezdi.** Geliş için ölçülen ufuk profili kullanılıyordu ama gelirin kendi artığı için hâlâ `artık_sd · √h` taşınıyordu — yani önceki sürümde kırılan iki varsayım (normallik ve √h ölçeklemesi) gelir tarafında kısmen ayaktaydı. Çözüm analitik terim eklemek değil, zincirin tamamını ölçmek oldu: her kesimde iki denklem de tahmin edilir, geliş modelinin çıktısı gelir denklemine girdi verilir ve gelir seviyesi gerçekleşenle karşılaştırılır. Tek ölçüm üç şeyi birden taşır — gelirin kendi artığı, katsayı belirsizliği ve gelişten gelen propagasyon. Bu, bir önceki sürümde kurulan "kapı parçayı değil ürünü ölçer" ilkesinin aralık tarafındaki karşılığıdır. **Ölçülen profiller.** Geliş: ufuk 1 ±%6,6 → ufuk 18 ±%57,2. Gelir (zincir): ufuk 1 ±%6,9 → ufuk 18 ±%72,9. Gelir aralığının uzun ufukta gelişten geniş olması beklenen davranıştır. Analitik birleştirme aralığı dar gösteriyormuş: 2040 dünya gelir aralığı ±%29,9 → ±%34,0. Geliş aralığı değişmedi (±%29,9). **Sonuç.** Yayımlanan bütün belirsizlik beyanları artık ölçüme dayanıyor: normallik varsayımı yok, √h uzatması yok, analitik birleştirme yok. Aralık hâlâ şok içermez ve şokun ölçülen bedeli ayrıca beyan edilir. Bu, dünya/bölge projeksiyon modelinin belgelenmemiş son kalemiydi.

Kısaca. Dünya ve bölge turizmi projeksiyonunun belirsizlik aralığı ilk kez sınandı ve düzeltildi. "%80 aralık" dediğimiz şey gerçekte uzun ufukta ancak %40 kapsıyordu; artık 1996-2024 verisiyle yapılan geriye testinden ölçülerek belirleniyor ve 2040 aralığı üç kat genişledi. Modelin kendisi bu testten iyi çıktı: 13-19 yıllık ufukta bile basit kıyaslardan belirgin biçimde daha isabetli. Ayrıca turist talebi artık turistin geldiği ülkenin geliriyle açıklanıyor (gittiği ülkeninkiyle değil), sürücü verisindeki 37 hesap kırılması düzeltildi ve "pandemi olmasaydı" çizgisinin yöntemi belgelenip üretime alındı.

## Teknik not **Belirsizlik aralığı ölçüme çevrildi.** Bant `Z80 · artık_sd · √h` ile üretiliyordu; iki varsayım da sınandı ve ikisi de kırıldı. Normallik varsayımı: bant dış-örneklemde nominal %80 yerine %94,4 kapsıyordu. √h uzatması: 1996-2024 bölge zinciriyle yapılan uzun ufuk geriye testinde kapsama ufuk 7-9'da %50,7, ufuk 13+'ta %40,0'a düşüyordu. Bant artık her ufuk için geriye testte ölçülen seviye hatasının %80 kantilidir (h=1 ±%6,6 → h=18 ±%57,2). Dünya aralığı bölge aralıklarının toplamı değil, ölçülen korelasyonla (ρ≈0,27) birleşimidir; seviye aralığı log-normaldir; gelir aralığı geliş belirsizliğini taşır. 2040 dünya geliş aralığı ±%9,3 → ±%29,9. Katsayı belirsizliği hâlâ aralığa dâhil değildir ve açık borç olarak kayıtlıdır. **Uzun ufuk geriye testi (yeni).** Model 15 yıl yayımlıyordu ama yalnız 1-3 yıllık ufukta sınanıyordu. Compendium'un ülke serilerinden kurulan bölge zinciri (217/218 ülke, Barometre ile korelasyon 0,984) bu boşluğu kapattı: 2005-2014 kesimlerinden ileri projeksiyon yapılıp gerçekleşen seviyeyle karşılaştırıldı. Model her ufukta naif kıyasları geçiyor — 13-19 yılda medyan seviye hatası %33,9, sürücüsüz naif %82,9. Test iyimserdir (sürücüler gerçekleşen değerleriyle verildi), dolayısıyla ölçülen hata alt sınırdır ve bu künyede yazılıdır. **Sürücü tanımı ve veri düzeltmeleri.** Kaynak-pazar (köken) ağırlıklı sürücü devreye alındı: kod yazılıydı ama hiçbir yerden çağrılmıyordu. Bağlanabilmesi için önce iki hata düzeldi — bilateral ad eşleştirmesi (207 destinasyonun 33'ü düşüyordu, 2019 gelişinin %26,9'u) ve kapsam ölçüsünün like-for-like'a çevrilmesi (%141 gibi imkânsız değerler üretiyordu). Geliş katsayısı 0,808 → 1,220, R² 0,105 → 0,170. Ayrıca sürücü toplamlarında 37 kompozisyon kırılması bulundu ve düzeltildi: bölge toplamı o yıl verisi olan ülkeler üzerinden alındığı için seriye giren/çıkan ülke büyüme sanılıyordu (Orta Doğu 2003 nüfus +%25,91 ↔ gerçek +%2,43; üçü yayımlanan 2026-2028 patikasındaydı). **Kapı ve seçim kuralı.** Kapı gelir denklemini gerçekleşen gelişle sınıyordu, oysa yayımlanan üründe gelir denklemine geliş modelinin tahmini girer; kapı artık uçtan uca zinciri ölçüyor (5,17 ↔ naif 5,82, geçiyor). Belirtim seçimine sadelik kuralı eklendi: ayırt edilemeyen adaylar arasından en az sürücülü olan seçilir — eski "en düşük MAE" kuralı 0,025 puanlık bir farkla eşdoğrusal (ρ=0,939) bir belirtim seçip yayımlanan 2040 gelişini %12,8 oynatıyordu. Geliş patikası, sürücüsüz dünya ortalamasına ölçülebilir üstünlük gösteremediğinde artık damgalanıyor ve damga sitede görünüyor. **`covid_pre` üreticiye alındı.** Yöntemi belgesizdi; sayılar geriye çalıştırılarak çözüldü (2010-2018'e uydurulmuş düz doğru) ve `src/build_covid_pre.py` yazıldı. Kullanıcı kararıyla yöntem log-doğrusala çevrildi (sabit büyüme oranı) ve seri 2025'te kesildi: 2025 dünya geliri karşı-olgusalı 1.782,7 → 1.944,0 milyar USD. Böylece "elle üretilen veri kalmaz" kuralının son kalemi kapandı. **Ölçülüp reddedilenler.** Tahmin penceresini compendium ile 1996'ya açmak gözlem sayısını 70 → 120 çıkarıyor ama dış-örneklem hatası 2,654 → 2,719 kötüleşiyor; pencere açılmadı. On yeni OECD/IMF veri setinin hiçbiri modele girmedi ve ret gerekçeleri ölçülen sayılarla belgelendi; UN Tourism bölgeleriyle uyumlu yayımlanmış bir kurumsal yukarı/aşağı senaryo 12 dosyada da bulunamadı (ham bayt taraması dahil), dolayısıyla `temkinli`/`iyimser` adları kullanılmamaya devam ediyor.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Bu yayın görünür bir değişiklik getirmiyor; bir koruma ekliyor. Geçen sürümde düzelttiğimiz yerleşim hatasının — bazı grafik kutularının satırın yalnız solunu kaplaması — kökü, kart genişliklerini tanımlayan stil sözlüğünün sessizce eksik kalabilmesiydi. Artık yayın öncesi denetim, sitede kullanılan her kart genişliği sınıfının tanımlı olup olmadığına bakıyor; tanımsız bir sınıf varsa yayın duruyor. Denetimin gerçekten çalıştığı, hatayı bilerek geri koyarak sınandı. Ayrıca bir iş kalemi kapatıldı: iki sayfanın farklı bir yerleşim modeli kullanması "gereksiz tekrar" sanılıyordu, ölçünce öyle olmadığı görüldü ve dokunulmadı — o sayfalarda kart sayısı kullanıcının seçimine göre değiştiği için mevcut model daha doğru çalışıyor.

**Yeni kapı — `validate_release` V9 (ızgara sınıf sözlüğü).** Sitedeki kart genişlikleri 12 sütunluk bir ızgarayla verilir ve genişlik YALNIZ `grid-column: span N` kuralıyla tanımlanır. 2026-08-02'de yaşanan hata, `col-7` ve `col-5` için yalnızca eski bir `flex:7 1 420px` kuralının bulunmasıydı — **flex, grid öğesinde etkisizdir**, ama okuyana "tanım var" izlenimi verdiği için hata görünmez kaldı ve 30 kart yanlış genişlikte yayımlandı. V9 artık pakette kullanılan **her** `col-N` sınıfı için `grid-column:span N` tanımı arar; yoksa yayın **durur**. Sınıf bir şablon literali içinde çalışma anında üretiliyor olsa bile sayılır (DOM'a girer). Dar ekran kırılımında eksik tanım ayrıca uyarı olarak yazılır. **Kapı kanıtlandı.** Negatif test: mevcut pakette eksik yok, denetim geçiyor; `.col-7{grid-column:span 7}` kuralı silindiğinde `['col-7']` ile düşüyor, `col-5` de silindiğinde `['col-5','col-7']` ile. Yani aynı hata bugün tekrarlansa yayına çıkamaz. **Kapatılan iş kalemi — tekleştirme yapılmadı, gerekçesi ölçüldü.** `#page-tmp` ve `#page-gelirveri` sayfaları flex tabanlı ayrı bir yerleşim kullanıyor ve sözlük tamamlandığı için bu artık gereksiz görünüyordu. Ölçüm bunu çürüttü: flex'te satırda tek kalan kart artan yeri alıp satırı doldurur, grid'de sağda boşluk kalır. Bu iki sayfada kart sayısı çalışma anında belirleniyor — gelir kalemi kartları 7 adet (tek sayı, son kart yalnız kalıyor) ve karşılaştırma bölümünde kart sayısı **kullanıcının seçtiği il sayısı** kadar. Grid'e geçirilseydi yerleşim kullanıcının seçimine göre bozulurdu. Ölçülen kapsam: `page-tmp` 15 ızgaranın 15'i, `page-gelirveri` 19'un 18'i 12'ye tamamlanıyor. Flex kuralları zaten yalnız bu iki sayfaya kapsanmış durumdadır; global bir flex kuralı yoktur, iki model birbirine karışmıyor.

Kısaca. Megatrendler sayfasındaki bir iddia yanlıştı ve düzeltildi. Sayfa "yenilenebilir enerji payında dünya ile Türkiye ters yönde ilerledi" diyordu. Bu ifade kullanılan serinin tanımından doğan bir yanılsamaydı: Dünya Bankası'nın ölçüsü toplam nihai enerji tüketimindeki yenilenebilir payıdır ve geleneksel biyokütleyi — yani odun ve tezeği — de sayar. Türkiye'nin 1990'daki %24,4'ten 2021'de %12'ye inişi yenilenebilirden geri çekilme değil, hanelerin odun/tezek kullanmayı bırakmasıdır. Modern yenilenebilirde Türkiye dünyayla aynı yönde ve hızlı ilerlemiştir: TEİAŞ'ın kendi kayıtlarına göre yenilenebilir elektrik üretim payı 2017'de %28,7 iken 2025'te %43,4'tür — on yılda 14,7 puan artış. Bu seri artık sayfada ayrı bir gösterge olarak duruyor. Ayrıca iki iyileştirme: Türkiye ile dünyanın mutlak değerli (milyar dolar, yolcu sayısı gibi) karşılaştırmalarında artık iki ayrı eksen kullanılıyor ve Türkiye sağ eksende gösteriliyor — tek eksende Türkiye'nin çizgisi düzleşip okunamaz hâle geliyordu. Sayfanın altındaki gösterge tablosu kaldırıldı; aynı bilgi zaten grafiğin künyesinde ve okuma notunda veriliyor.

**Yanlış iddia — kök neden ve düzeltme.** `S2_RENEW` göstergesinin başlığı kaynak derlemeden geliyordu ve ölçümle çelişiyordu. Seri WDI `EG.FEC.RNEW.ZS`'tir: *toplam nihai enerji tüketiminde* yenilenebilir payı, **geleneksel biyokütle dâhil** (kaynağın kendi metodolojik notu bunu yazıyor). Katalog metni artık `parse_megatrend.DUZELTME` defteriyle düzeltiliyor: başlık, gösterge tanımı ve sunum okuması değişti; **gerekçe zorunludur** (gerekçesiz kayıt koşuyu durdurur) ve gerekçe kataloğun `metodolojik_not` alanına da yazılır — düzeltme sessiz olmaz. Defter yalnız METİN alanlarına dokunur; hiçbir gözlem hücresi değiştirilmez. **Yeni resmî kaynak — TEİAŞ (A25).** `data_raw/new_data/TEIAS/` altındaki on "Genel Yıllık İşletme Neticesi" kitabı `parse_teias` ile okunur → **`ham_teias_elektrik`** (yıl × kaynak; üretim GWh + pay) ve megatrend göstergesi **`S2_RENEW_EL`** (2017–2025 tam yıllar). **Üç tuzak ölçülüp koda sabitlendi:** (a) **birim yıldan yıla değişiyor** — 2017-18 kitaplarında sütun başlığı `ÜRETİM (kWh)`, sonrakilerde `(MWh)`; birim varsayılmaz, başlıktan okunur, okunamazsa yıl atlanır (1.000 kat hata riski). (b) **Kısmî yıl 12 ay satırı taşır** — içinde bulunulan yılın kitabında gelecek aylar 0'dır; "12 satır var → yıl tam" testi yanlıştır ve ilk koşuşta 2026'yı %60,8 gibi imkânsız bir payla seriye sokuyordu. Yıl ancak her ayın üretimi > 0 ise tam sayılır. (c) **Ay tablosunun etiket sütunu sabit değil** — 2017-2021 kitaplarında satırlar boş bir sütunla başlıyor; sütun 0 varsayıldığında o beş yılın bütün ay satırları düşüyor ve yıllar sessizce "kısmî" görünüyordu. **Sınıflama uydurulmadı, kapıya bağlandı.** Hangi kaynağın yenilenebilir sayılacağı bizim yorumumuz değildir: TEİAŞ bu ayrımı 2022'den itibaren Rapor236'da doğrudan yayımlıyor. `parse_teias` her koşuda kendi hesabını kurumun ayrımıyla karşılaştırır; sapma 0,5 puanı aşarsa koşu **durur**. Ölçülen (2025): %43,4 ↔ %43,4. Dünya karşılığı **yazılmamıştır** — yayımlanmış bir "dünya yenilenebilir elektrik payı" serisi elimizde yok ve uydurulmaz (K30); dünya kıyası `S2_RENEW`'de kalır, iki gösterge birbirinin yerine geçmez ve katalog bunu açıkça yazar. **Çift eksen kuralı (kullanıcı isteği).** Megatrend grafiğinde Türkiye ile dünya **mutlak değerli** bir birimde karşılaştırılıyorsa ve dünya değeri Türkiye'nin en az dört katıysa, Türkiye **sağ eksene** alınır; eksenler başlıklandırılır ve Türkiye ekseni Türkiye rengiyle işaretlenir. Oran (%), endeks, yaş gibi zaten kıyaslanabilir birimlerde çift eksen kullanılmaz — orada iki farklı ölçeği aynı görünür kılmak yanıltıcı olurdu. **Tablo kaldırıldı.** `#meg-tablo` bloğu HTML'den, onu dolduran JS'ten ve üreticinin denetim işaretlerinden birlikte kaldırıldı; ölü kod bırakılmadı.

Kısaca. Sitedeki bazı grafik kutuları satırın yalnız solunu kaplıyor, sağında geniş bir boşluk kalıyordu — Akdeniz rakipleri bölümündeki destinasyon haritası bunun en görünür örneğiydi. Sebep bir yazım hatası değil, eksik bir stil tanımıydı: kart genişlikleri 12'lik bir ızgarayla veriliyor ama ızgara sözlüğünde yalnız 12, 8, 6 ve 4 sütunluk kartlar tanımlıydı; 7 ve 5 sütunluk kartlar tanımsız kaldığı için tek sütuna düşüp daralıyordu. Bu yayında sözlük tamamlandı, dolayısıyla sitedeki 30 kart ilk kez tasarlandığı genişlikte görünüyor. Haritanın bulunduğu satır ayrıca alttaki satırlarla aynı orana (yarı yarıya) getirildi ve üst üste gelen grafik satırlarının arasına boşluk kondu.

**Izgara sınıf vokabüleri tamamlandı — kök neden.** `.chart-grid` bir CSS Grid'dir ve kart genişliği YALNIZ `grid-column: span N` ile verilir. Sitenin stilinde bu kural yalnız **col-12 · col-8 · col-6 · col-4** için yazılmıştı; modüllerin kullandığı **col-7 ve col-5** için yalnızca eski bir `flex:7 1 420px` kuralı vardı ve **flex, grid öğesinde etkisizdir**. Tanımsız sınıf alan kart otomatik yerleşimle 12 sütunun 1'ine düşüyordu. Bu yayında `col-1 … col-11` tamamlandı ve `max-width:1100px` kırılımına da eklendi (aksi hâlde dar ekranda bu kez col-7/col-5 tam genişliğe inmezdi). Etki: **15 col-7 + 15 col-5 kartı** artık tasarlandığı oranda. **Kural vardı ama iki sayfaya kilitliydi.** 2026-07-26'da aynı sorun görülmüş ve `build_tmp_modul.MODUL_STIL` içine gerekçesiyle birlikte bir düzeltme yazılmıştı — ancak seçici `#page-tmp .chart-grid, #page-gelirveri .chart-grid` biçiminde **sayfaya kapsanmıştı**. Akdeniz rekabet bloğu `#page-rivals` üzerindedir; orada kural hiç devreye girmedi ve aynı hata yeniden ortaya çıktı. Ders: eksik olan şey bir sayfanın davranışı değil **sınıf sözlüğüydü**; düzeltme de sayfa yamasına değil sözlüğe yazıldı. **Destinasyon haritası ve satır boşluğu (kullanıcı isteği).** Harita kartı `col-5`ten `col-6`ya, yanındaki grafik `col-7`den `col-6`ya alındı: satır artık alttaki satırlarla aynı yarı-yarıya oranda ve harita sayfadaki diğer kartlarla eşit genişlikte. Ayrıca ardışık grafik satırları arasına 24 piksel boşluk eklendi (`.chart-grid + .chart-grid`), tablo ve not kutusuyla arasına da aynı boşluk kondu. Düzeltme canlı `index.html`e ve **dokuz taban anlık görüntüsüne** (backups/index_*_pre_*.html) birlikte işlendi; böylece modüller yeniden enjekte edildiğinde düzeltme kaybolmaz. Veri, model, DEİ ve gelir hesapları bu yayında DEĞİŞMEMİŞTİR; değişiklik yalnız yerleşimdir.

Kısaca. Sitedeki her grafiğin ve her tablonun altında artık küçük puntoyla kaynağı ve son gözlem tarihi yazıyor — 1.115 görselin tamamında. Bu satır elle yazılmıyor: grafiğin beslendiği veri sayfasından, o sayfanın kaynak kaydından ve veri güncelliği ölçümünden otomatik üretiliyor, dolayısıyla veri tazelendiğinde künye de kendiliğinden tazeleniyor. Hesabı Atlas'ın kendisi yapıyorsa künye bunu açıkça söylüyor ve girdi kaynaklarını da listeliyor. Bir grafik ekran görüntüsü alınıp bağlamından koparak dolaştığında kaynağı onunla birlikte gidiyor. Kural bundan sonra eklenecek grafikler için de geçerli: eşlemesi yazılmamış yeni bir grafik ya da tablo varsa yayın otomatik olarak duruyor.

**Grafik/tablo kaynak künyesi — kural uygulandı (kullanıcı, 2026-08-02).** Kural şuydu: "sitede verilen her grafik ve her tablonun sol altında, küçük bir yazı tipiyle, OTOMATİK olarak kaynak(lar), hesabı biz yaptıysak 'Türkiye Turizm Veri Atlası', ve son veri (gözlem) tarihi bulunsun; ELLE YAZILMASIN." Uygulama üç parçadan oluşan tek bir zincirdir: **(1)** `config/kunye_haritasi.json` — hangi görsel hangi master sayfasından besleniyor (244 öğe); **(2)** `src/kunye.py` — kaynak adını `build_toc.CATALOG`ın kaynak alanından, son gözlemi `logs/veri_guncellik.json`tan okur (`veri_guncellik.DONEM` tersine çevrilerek sayfa→kalem index'i kurulur, elle ikinci liste yoktur); **(3)** `src/kunye_damgala.py` — `build_pages` 6b adımı olarak, bütün sayfalar üretildikten sonra tek yerden basar. Ölçülen kapsam: **1.115 görsel damgalandı, 9 tablo gerekçeli muaf** (rozet açıklaması, kaynakça, DEİ ağırlık listesi, seri kırılması sözlüğü, SKA eşlemesi, sürüm defteri, veri güncelliği panosu gibi veri taşımayan belge tabloları). **Zincirin başındaki eşleme kanıtla kuruldu.** 306 eşleme adayı, her biri için `index.html` içindeki çizim kodu ve ilgili üretici okunarak (dosya:satır kanıtıyla) belirlendi; şüpheli işaretlenenler ikinci bir geçişte çürütülmeye çalışıldı. CATALOG'da bulunmayan bir sayfa adı yazan eşleme sayısı **sıfırdır** — künye uydurma kaynak gösteremez. **KAPI — `validate_release` V8, FAIL-CLOSED.** Pakette künye eşlemesi olmayan bir grafik/tablo kalırsa yayın DURUR. Kapının asıl işlevi kullanıcının ek şartıdır (2026-08-02): **sonradan eklenecek grafikler de kapsansın.** Yeni bir grafik haritaya yazılmadan yayına gidemez; veri taşımayan tablolar için haritada gerekçe yazmak zorunludur, gerekçesiz muafiyet kapıyı düşürür. **Yol boyunca düzeltilen üç şey.** (a) **Künye anahtarı sıra numarası olamaz:** araya bir tablo eklenince bütün eşlemeler kayar ve yanlış kaynak basılırdı; anahtar artık `id`, yoksa başlık hücreleridir. (b) **İl sayfalarında anahtar il adını taşıyordu** ("Gösterge|Antalya|Akran ort."), yani tek şablon 81 farklı anahtar üretiyordu; üreticilere kararlı `id`'ler eklendi (`il-yillik`, `il-aylik`, `il-dei` …), aynısı sürdürülebilirlik ve metodoloji tabloları için de yapıldı. (c) **`<script>` blokları kapsam dışıdır:** index.html gömülü SheetJS taşır ve o minifiye kod içinde `<table` dizileri geçer; damgalayıcı yalnız script dışındaki gövdeye dokunur (2026-07-26 dersi). **Son gözlem tarihi nereden geliyor.** Ham kaynaklar için `veri_guncellik` kalemi; kalemi olmayan türev sonuç sayfaları (`iller`, `DEI_Panel`, `Core_Index`) için girdisinin dönemi; o da yoksa sayfanın kendi son yılı — **tavanı geçen yıldır**, yoksa 2040'a kadar giden projeksiyon satırları "gözlem" gibi görünürdü (A18/A22'de yaşanan tuzağın aynısı). Birden çok kaynaklı görsellerde dönem aralık olarak yazılır.

Kısaca. Sitede 2040'a kadar gösterilen dünya turizmi projeksiyonunun yöntemi ilk kez baştan sona yazılı hâle geldi. Metodoloji sayfasına ayrı bir bölüm eklendi: model hangi veriye dayanıyor, katsayıları hangi yıllarda tahmin edildi, hangi sınavdan geçti, kurumsal makro veri bittikten sonra hangi varsayım devreye giriyor. Bölüm yapılmayanları da açıkça söylüyor — "düşük" ve "yüksek" senaryo yoktur, grafiklerdeki alt ve üst çizgiler bir tahmin aralığıdır; çeyreklik bir düzeltme denendi ve güvenilir çıkmadığı için kullanılmadı. Bölümdeki bütün katsayı ve başarı ölçüleri modelin kendi çıktısından okunur, sayfaya elle yazılmaz; model her koştuğunda metin de kendiliğinden güncellenir. Ayrıca UN Tourism'in ülke yıllığından (Compendium) alınan verilerle atlasın ülke serileri artık 2000 yerine 1995'te başlıyor: 1.725 boş hücre dolduruldu, mevcut hiçbir değer değiştirilmedi. Son olarak ülke serilerini bu bağımsız kaynağa karşı denetleyen kapı ilk tam koşusunda üç kusur verdi ve üçü de ölçülerek düzeltildi.

**Metodoloji Bölüm 9 — "+15 yıllık dünya/bölge büyüme modeli" (2026–2040).** Envanterin A22 satırında duran model artık site metodolojisinde de ayrı bir bölüm: tahmin tabanı (`World_Bolge_Panel`, seyrek seri — ara yıllar enterpole EDİLMEZ), sürücüler (IMF WEO, sabit 2025 GSYH ağırlığı), katsayılar, 2006–2019 tahmin penceresi, pandemi yıllarının dışarıda bırakılması, belirtim seçiminin bir dış-örneklem KAPISI oluşu (geliş 3,00 ↔ en iyi naif 3,07 pp · gelir 3,52 ↔ 6,35 pp; bölge sabit etkileri ölçülerek elendi), tek senaryonun `baz` olması, 2032+ için IMF'nin 2031 terminal değerinin sabitlenmesi, 14 alt bölgenin pay modeli, sürücü tercih sırasının bir TANI tablosu olması ve kaynak-pazar (bilateral) ağırlıklarının kapsam eşiğine bağlanması tek sayfada toplandı. **Bölümdeki hiçbir sayı elle yazılmaz:** katsayı, pencere, R², naif eşiği, alt bölge pay modeli, sürücü tercih sayıları ve bilateral kapsam oranları `dunya_projeksiyon`un damgalı çıktı klasöründeki `kunye.json` ve yanındaki CSV'lerden okunur; üretici çıktısı yoksa sayfa üretimi DURUR (bayat katsayı basmaktansa yayın düşer). Geliş tarafındaki üstünlüğün ince olduğu (0,07 puan) sayfada açıkça yazılıdır. Numaralandırma kaydırdı: Veri kalitesi 10, Sınırlılıklar 11, **Sürüm günlüğü 12**, Atıf 13. Atlasın kendi `01_Metodoloji` sayfasındaki metodolojik notlara da aynı özet işlendi. **UN Tourism Compendium geri-dolumu — ülke serileri 1995'e uzandı.** `UN_Ulke_Gelis`e 905 hücre (189 ülke), `UN_Ulke_Gelir`e 820 hücre (169 ülke), tamamı 1995–1999. Kural: **yalnız BOŞ hücre doldurulur** (`overwrite=False`) — Barometre daha yeni vintage'dır ve var olan değer asla ezilmez. Türkiye atlanır (serisi TÜİK'ten gelir; UNWTO BOP travel ile tanım farkı yapısaldır). **K36 kapısı ilk tam koşusunda düştü — üç kusur ölçülüp kapatıldı.** (1) **Yayım hassasiyeti gözetilmiyordu.** Kapı salt oransal bir ölçüt kullanıyordu; mikro-devletlerin binde/milyonda 0,0 basılan hücrelerinde 1 ziyaretçilik yuvarlama farkı "%100 sapma" görünüyordu. 8.826 ortak hücre ölçüldü: %5'i aşan 5 ayrışmanın 4'ünün MUTLAK farkı 0,001–0,005 (1–5 kişi · 2–5 bin USD). Önemlilik eşiği eklendi (0,05); eşik [0,05 … 5,0] aralığının tamamında aynı tek bulguyu verdiği için seçim duyarsızdır. Bu hücreler silinmez, uyarı olarak yazılır. (2) **Portekiz 2019 gelişi** (atlas 24.628 ↔ compendium 17.283, %42,5) bir revizyon değil **seri tabanı farkıdır** — compendium bu ülke için TCE (tesise geliş), Barometre manşeti TF (sınır) tabanını yayımlıyor. Gerekçesi ölçülmüş bir "seri tabanı farkı defteri" eklendi; defter bir bypass listesi değildir, gerekçesiz kayıt kapıyı düşürür ve kayıtlı hücre her koşuda uyarı olarak yazılır. (3) Kapının içinde `a` adlı yerel değişken argparse ad alanını gölgeliyordu — bu yüzden koşu K10'dan sonra `AttributeError` ile düşüyor ve **K9, K11, K33, K34 kapıları hiç koşmuyordu**. Düzeltildi; dördü de bu yayında koştu ve geçti (K11 gelir modeli ↔ konaklama vergisi 2025 ρ=0,805 · K33 ETS ↔ KTB ρ=0,945 · K34 megatrend ↔ dünya paneli 52 yıl birebir). **Envanter A24 + güncellik kuralı.** Compendium artık yayımlanan iki sayfaya veri YAZAN bir kaynaktır; envanterde satırı yoktu. `A24` eklendi ve K25 zinciri beklendiği gibi çalışarak ilk koşuyu **durdurdu** ("kuralsız kalem: A24") — yeni kalemin güncellik kuralı olmadan yayına çıkamaması 2026-08-01 kuralıdır. Kural eklendi: ölçülen şey dosya adındaki `rel<YYYYMM>` **baskı damgasıdır** (2025-12), atlastaki yıl değil — çünkü geri-dolum yalnız 1995-1999'a yazar ve sayfanın en büyük yılı Barometre'yi ölçerdi (A18/A22 tuzağının aynısı). Eşik 18 ay (yıllık yayın + erişim toleransı). Geri-dolum sonrası K36 artık **10.551** ülke-yıl hücresi denetliyor. Bu yayında DEİ, bağlantısallık ve il gelir modelinin yöntemi, ağırlıkları ve katsayıları DEĞİŞMEMİŞTİR; yayımlanan il düzeyi değerler aynıdır.

Kısaca. Dünya turizmi verisi bu yayında üç yerde derinleşti. UN Tourism'in 2008'den bu yana çıkan 16 Barometre baskısı tek tek okunarak dünya bölgeleri ve alt bölgeleri için 2000'e kadar geriye giden geliş ve gelir serisi kuruldu; her baskı kendi satırını taşıyor, böylece kurumun yıllar içinde yaptığı revizyonlar da görünür. Sitede 2040'a kadar gösterilen dünya projeksiyonunun yöntemi şimdiye kadar hiçbir yerde yazılı değildi; artık belgeli bir modelden geliyor ve modelin katsayıları tarihsel veriyle tahmin edilip basit kıyas yöntemlerine karşı sınanıyor. Ayrıca UN Tourism'in yayımladığı reel gelir büyümesi doğrudan alındı — daha önce elde yalnız dolar cinsinden seviye vardı.

**Dünya bölge/alt bölge paneli, belgeli projeksiyon ve reel gelir serisi.** Bu yayın üç açık iş kalemini kapatıyor. **(1) Bölge ve alt bölge serisi (2000–2025).** UN Tourism Barometresi'nin 16 baskısı okunarak `World_Bolge_Panel` kuruldu: geliş için 27, gelir için 24 bölge/alt bölge serisi, 3.275 satır. Panel **baskı-farkındadır** — hiçbir baskı silinmez, her hücre için en yeni baskı işaretlenir; böylece kurumun geçmişe dönük revizyonları izlenebilir (ölçüldü: 434 hücrede %0,5'ten büyük fark). Okuyucuda **sekiz ayrıştırma kusuru** ölçülerek bulundu ve kapatıldı. En ağır ikisi: belgedeki dört haneli bir başlık her zaman bir seviye sütunu değildir (özet tablo aynı satırda yüzde değişim ve pay sütunları da taşıyor; bir baskıda "Avrupa 2012 = 3,4 milyon" okunuyordu, oysa o bir yüzdeydi) ve sayfa metninin okunma sırası annex başlığını parçalıyordu — bu yüzden güncel baskının ayrıntılı tabloları hiç okunmuyor, bölge geliri özet sayfasının yuvarlanmış değerinden geliyordu (Avrupa 2024 için 727.500 yazılıyordu, yayımlanan değer 727.489) ve reklamı yapılan "özet ile ek tabloyu karşılaştır" denetimi hiç çalışmıyordu. Yeni bir yayın kapısı (K32) alt bölgelerin toplamının bölgeye, bölgelerin toplamının dünyaya eşit olmasını her baskı ve her ölçü için ayrı ayrı denetliyor; ilk koşuda 737 kontrolün tamamı geçti. **(2) 2040 projeksiyonunun yöntemi belgelendi.** Sitede yayımlanan 2026–2040 dünya ve bölge serilerinin nasıl üretildiği otomasyonda hiçbir yerde yazılı değildi; değerler yıllardır dosyada taşınıyordu. Artık belgeli bir model üretiyor: gerçekleşen taban yukarıdaki panelden, ekonomik sürücüler IMF'nin Nisan 2026 Dünya Ekonomik Görünümü'nden geliyor. Katsayılar 2006–2019 döneminden tahmin ediliyor, pandemi yılları dışarıda bırakılıyor ve model **basit kıyas yöntemlerine karşı sınanıyor**: geçmişe dönük tahmin testini geçemeyen bir kurulum yayımlanmıyor. İlk denenen kurulum bu testi geçemedi ve elendi. Belirsizlik, senaryo diye değil **%80 tahmin aralığı** diye sunuluyor: kurumların yayımladığı, UN Tourism bölge sınırlarına uyan bir "iyimser" ya da "temkinli" senaryo bulunmadığı için o adlar kullanılmıyor. 2032 sonrası için kurumsal bir ekonomik projeksiyon olmadığından IMF'nin son yılı sabit tutuluyor ve bu satırların güveni açıkça "düşük" işaretleniyor. **(3) Reel gelir büyümesi doğrudan alındı.** UN Tourism, bölgesel turizm gelirinin yerel para ve sabit fiyatla yıllık değişimini yayımlıyor; atlas bunu hiç almamıştı. Elde yalnız dolar cinsinden seviye olduğu için "reel büyüme" gerektiğinde onu dolardan türetmek gerekirdi — bu bir vekildir ve yasaktır: dolar cinsinden değişim kur ve yurt içi enflasyonu da taşır (Avrupa 2025: dolar bazında %9,8, kurumun reel serisi %3,3). Seri artık kaynağından okunuyor ve beş zorunlu çapayla denetleniyor. **Ayrıca kapatılan üç yapısal açık.** Barometre baskısını "en yeni" diye seçen üç ayrı kod parçası dosya değiştirilme saatine bakıyordu; tarihsel baskılar klasöre indirilince bunlar **2009 baskısını güncel saymaya başlamıştı**. Seçim artık belgenin kendi künyesinden okunuyor ve gerekçesiyle kaydediliyor. İşlenecek yıl da sabit değil, belgeden okunuyor: kurum yeni bir yıl bastığında sessizce atlanamıyor. Son olarak, hangi kaynağın işlendiğini tutan defterin imzası dosya boyutu ve saatinden **içerik özetine (SHA-256)** taşındı; aynı boyut ve saatle gelen farklı bir içerik artık fark ediliyor. Bu arada ülke tablolarında önceden var olan bir bozulma da kapatıldı: bitişik hücrelerin birleşmesiyle oluşan hatalı sayılar (bir örnekte Kenya'nın geliri yüz kat şişmiş görünüyordu) artık değer olarak kabul edilmiyor.

Kısaca. Atlasa üç yeni veri seti girdi. Birincisi, dünya turizmini önümüzdeki 20-30 yılda biçimlendirecek 12 megatrend göstergesi (iklim, gelir, demografi, dijitalleşme, kültürel miras ve kentleşme) — dünya ile Türkiye yan yana, 1950'den 2100'e; sitede kendi sayfasını aldı. İkincisi, Türkiye'nin Akdeniz'deki beş rakibiyle otel fiyatı ve misafir memnuniyetini karşılaştıran platform pilotu; Akdeniz haritası üzerinde etkileşimli olarak sunuluyor. Üçüncüsü, Türkiye'deki 9.858 otelin haftalık oda fiyatı; 81 il için fiyat ve kalite haritası olarak Türkiye sayfasına eklendi. Üç setin de gelir modelini iyileştirip iyileştirmediği ölçüldü: üçü de modele girdi olarak uygun bulunmadı ve modelin hiçbir sayısı değişmedi — ama ikisi yeni denetim aracına dönüştü. Ayrıca yayın hattını durduran bir hata bulunup düzeltildi.

Üç yeni ayrıştırıcı (`parse_megatrend`, `parse_rekabet`, `parse_ets_fiyat`) ve yedi yeni sayfa eklendi: `ham_megatrend` (1.614 gözlem) · `ham_megatrend_katalog` · `ham_rekabet_ulke` · `ham_rekabet_destinasyon` · `ham_rekabet_mevsim` · `ham_rekabet_yorum` · `ham_ets_fiyat`. Model etkisi ölçülerek reddedildi: megatrendlerin IMF seyahat geliri serisi zaten atlasta olan `ham_dunya_panel` TUR serisiyle 1974-2025'in **52 yılında da birebir aynı** çıktı (yeni veri değil), ETS il fiyatı ile modelin zımnî il geliri/gecelemesi arasında **ilişki yok** (ρ = −0,08; ≥20 tesisli illerde −0,29) ve rekabet pilotu kaynağının kendi hizalama sayfası DEİ'ye ve resmî toplamların yerine geçmeye zaten kapalı. Buna karşılık iki yeni kapı kuruldu: **K34** megatrend ↔ dünya paneli birebirliğini garanti eder (bloke edici; ayrışma "biri bayat" demektir), **K33** ETS otel kapsamının KTB belgeli tesis dağılımını izlemesini denetler (ρ = 0,945; K11 gibi yalnız uyarı). Ayrıştırıcılarda üç tuzak kodda sabitlendi: fiyat tabanı `fiyat_liste`'dir (`fiyat_indirimli` kapsamı koşular arası %31-80 savrulur), yayımlanan ölçü otel + oda kahvaltı sepetindeki `medyan_std_tl`'dir (ham medyan ürün karmasını ölçer — Sakarya envanterinin %33'ü villa olduğu için ham medyanda birinci, standartta sekizinci), ve yalnız sabit rezervasyon-öncesi süreyle koşan çekim yayımlanır (2026-07-24 dosyası Cuma koşmuş, siteye girmiyor). Megatrend kitabında sunum birimi ile ham birimin 12 göstergenin 4'ünde ayrıştığı bulundu (K1 "Endeks (1985=100)" ↔ "Mülk"); katalog sayfası ikisini de ayrı kolonda taşır, böylece "22 mülk" hiçbir zaman "22 endeks puanı" diye yayımlanamaz. Rekabet pilotunun üç "Atlas *" sayfası Bright Data verisi değil bizim masterımızdan geri okuma çıktı (`Atlas Daytrip Proxy` == `tr_tgy_smooth`, 26/26 satır birebir) ve döngüsellik nedeniyle alınmadı. Sitede `index.html`'e altı enjeksiyonla yeni bir Megatrendler sayfası (02 Dünya alt sekmesi), rakipler sayfasına Akdeniz destinasyon haritası ve Türkiye sayfasına 81 il fiyat/kalite haritası eklendi; haritalar sayfada zaten gömülü olan Leaflet ile çizilir, yeni bağımlılık yoktur ve ETS ToS'u gereği yalnız il düzeyi toplulaştırma yayımlanır. Son olarak `sync_bolge_gelir` en yeni Barometre baskısını **dosya mtime'ıyla** seçiyordu; klasöre 14 tarihsel Barometre kopyalanınca "en yeni" olarak 2008 baskısı seçilmiş ve bölge geliri okunamadığı için **merge tümüyle durmuştu** — seçim artık belgenin kendi baskı kimliğinden (Volume/Issue/revizyon tarihi) yapılıyor.

Kısaca. Bu yayında veriler ve sayfalar yeniden üretildi; ayrı bir değişiklik notu yazılmamıştır.

Bu yayın için ayrı bir editoryal not yazılmamıştır; aşağıdaki künye otomatik üretilmiştir. Veri paketi ve site sayfaları aynı koşuda yeniden üretilmiş, bütün doğrulama kapıları (o tarihte yürürlükte olan atlas ve yayın kapılarının tamamı; kapı listesi bu kayıt açıldığında ölçülüp kaydedilmediği için burada numaralandırılmamıştır) geçilmeden yayına aday olmamıştır. Yayımlanan her sayfa aynı yayın kimliğini ve aynı veri paketi özetini taşır.

Kısaca. Ana sayfadaki Avrupa turizm geliri çizgisi yanlıştı: 2024 için 1.292 milyar dolar gösteriyordu, oysa UN Tourism'in yayımladığı değer 727,5 milyar dolar. Sebep, verinin atlasta hiç bulunmaması ve yerine kaynaksız bir çarpanla üretilmiş bir tahminin konulmasıydı. Bölgesel turizm gelirleri artık doğrudan UN Tourism Barometresi'nden okunuyor ve her yeni baskıda geçmiş yıllar da güncelleniyor.

Uydurma vekil kaldırıldı; bölgesel turizm geliri atlasa alındı. Kullanıcı bulgusu üzerine ana sayfadaki "Avrupa" gelir serisi denetlendi. Kusur: seri yayımlanmış hiçbir veriye dayanmıyordu; Avrupa gelişi × dünya kişi başı harcama × 1,4 biçiminde hesaplanıyordu ve 1,4 çarpanının kaynağı yoktu. Sonuç 2024 için 1.292 milyar dolar, yani UN Tourism'in yayımladığı 727,5 milyar doların 1,78 katıydı; hata yalnız projeksiyonlarda değil, gerçekleşen yıllarda da vardı. Kök nedenin kök nedeni: bölgesel geliş verisi atlasta yıllardır varken bölgesel gelir hiç alınmamıştı — dünya gelir sayfasında bölge kolonu yok, ülke gelir sayfasının bölge kolonu ise tümüyle "World". Site okuyacak bir şey bulamayınca veri getirmek yerine vekil uydurulmuş. Düzeltme: Barometre ayrıştırıcısına bölgesel gelir eklendi ve altı bölge (Dünya, Avrupa, Asya-Pasifik, Amerika, Afrika, Orta Doğu) 2019–2025 için atlasa yazıldı; sayfa her koşuda PDF'ten baştan üretiliyor, yani yeni Barometre yayımlandığında geçmiş yıllar da revize oluyor. Ayrıştırmada bir birim tuzağı yakalandı: Barometre aynı tabloyu belgede iki kez ve iki farklı birimde basıyor — özet sayfası milyar dolar, istatistik eki milyon dolar. Birim sayfadan okunuyor, bütün değerler milyona normalize ediliyor ve iki kaynak birbirine karşı doğrulanıyor; ayrışırlarsa koşu duruyor. Bu olmasaydı bin kat hata mümkündü. Kalıcı kural: bu projede uydurma vekil kabul edilmez — veri yayımlanmışsa okunur, yayımlanmamışsa gösterilmez, çarpanla üretilmez. Kuralı korumak için yeni bir yayın kapısı eklendi: sayfalarda bu biçimde üretilmiş bir seri bulunursa yayın durur, ayrıca Avrupa serisinin gerçekten yayımlanan sayfadan okunduğu ayrıca denetlenir. Bütün site tarandı; bu tek uydurma vekildi (grafiklerdeki diğer çarpanlar açıkça etiketlenmiş ±%20 senaryo bantlarıdır). Bölgesel gelirin 2026 sonrası projeksiyonu şimdilik üretilmiyor; kurumsal kaynaklara (OECD, IMF, PATA, Avrupa Seyahat Komisyonu) dayanan belgeli bir projeksiyon modeli ayrı bir iş kalemi olarak kurulacaktır.

Kısaca. Sitedeki "2022'den bu yana büyüme" oranı yanıltıcıydı: 2022 ile 2023 aynı kapsamda değil, çünkü Kasım 2022'de basit konaklama tesislerinin belgelendirmesi Bakanlığa geçti. Bu yüzden sayfa illerin çoğunun turizm kaybettiğini söylüyordu; oysa karşılaştırılabilir tabanla çoğu il büyümüş. Büyüme oranının tabanı 2023'e taşındı, iki seri kırılması grafiklerde işaretlendi ve il gelirinin "turist başına harcama" gibi okunmasını engelleyen tanı alanları eklendi.

Seri kırılmaları, il geliri tanıları ve bileşen bazlı kalite kapıları. Bu yayın bağımsız kalite denetiminin P1-3, P1-4 ve P1-5 maddelerini kapatıyor. (1) Kapsam kırılması bulundu ve ölçüldü: Kasım 2022'de basit konaklama belgelendirmesi Bakanlığa geçtiği için 2022 ve öncesi konaklama serisi bakanlık+belediye birleşik, 2023 ve sonrası farklı kapsamdadır. Ölçüm açık: 2022'den 2023'e tesise gelişte 81 ilin 69'unda %10'dan fazla düşüş var ve il medyanı −%24,4; oysa aynı pencerede 2021→2022 medyanı +%20,9, 2023→2024 medyanı +%2,9. Yani düşüş talep değil tanım değişikliğidir. (2) Büyüme tabanı 2023'e taşındı: site "2022→2025 büyümesi"ni yayımlıyordu ve bu oran 81 ilin 57'sinde negatif, il medyanı −%13,1 çıkıyordu; kırılma sonrası karşılaştırılabilir tabanla medyan +%17,5 ve yalnız 22 il negatif. Eski kolonlar silinmedi, arşiv adına çevrildi. (3) Kırılmalar artık görünür: iki kırılma (2019 yöntem, 2022/23 kapsam) tek bir makine-okunur kayıttan besleniyor; ilgili grafiklerde kesikli dikey çizgiyle işaretleniyor ve metodoloji sayfasında nedeni, kanıtı ve etkilediği ölçülerle tabloya bağlanıyor. Aynı yanlış iddia ("2023'te belediye kopuşu yok") şartname ve üç ayrı çalışma belgesinden kaldırıldı. (4) İl gelirine tanı alanları eklendi: tesis kaydıyla bağlantılı ve bağlantısız gelir ayrı ayrı, yabancı gelirin geceleme ve geliş başına değeri, yabancı ortalama kalış ve "bu toplam tesise gelişe bölünemez" bayrağı. Kilis örneği neden önemli olduğunu gösteriyor: genişletilmiş toplamı tesise gelişe bölmek turist başına 11.839 dolar gibi absürt bir sayı üretir, çünkü ilin gelirinin %97,5'i tesis kaydında görünmeyen harcamadır. İl sayfaları bu oranı eşikleriyle (%50 / %80 / %95) gösteriyor. Ayrıca ölçülen bir yöntem sınırlılığı açıkça yazıldı: yabancı gelir illere yabancı geceleme payıyla dağıtıldığı için "yabancı gelir ÷ yabancı geceleme" 81 ilin hepsinde aynıdır; geliş başına değerdeki fark tümüyle ortalama kalış süresinden gelir. (5) Bileşen bazlı kalite kapıları: tek bir "toplam gelir ↔ toplam varış" testi yerine her bileşen kendi sürücüsüyle denetleniyor ve bulgular dört seviyeye ayrılıyor. Eşikler uydurulmadı, ölçüldü: ham yön testinin yanıltıcı olduğu (ulusal bir hareketi il hatası sanması) ve arındırılmış testin tek başına hiçbir şey yakalayamadığı görüldüğü için kapı, dağıtım anahtarının bozulmasını arayan bir değişmez üzerine kuruldu.

Kısaca. Bu yayında son iki sürümün değişiklik notları yazıldı ve sürüm günlüğü sayfaları bu notlarla yeniden üretildi. Ayrıca bir yayın geri sarıldığında sürüm notunun sade özetinin kaybolduğu bir kusur giderildi. Veride ya da hesapta bir değişiklik yoktur.

Sürüm notlarının tamamlanması. Bir önceki iki yayın (v34.21 ve v34.22) kod tarafında tamamlanmış, ama editoryal notları henüz yazılmamıştı; defterde yerlerini otomatik künye tutuyordu. Bu yayında ikisinin de tam teknik notu ve sade özeti yazıldı, böylece yayımlanmış on dokuz sürümün tamamı hem teknik hem teknik olmayan açıklamasını taşıyor hâle geldi. Sürüm günlüğü sayfası, metodoloji sayfasının 11. bölümü ve depodaki tam döküm bu notlarla yeniden üretildi. Yan bulgu ve düzeltme: bir yayın son anda düştüğünde (bu kez terfi sırasında bir dosya kilidi yüzünden) yazılmış sürüm notu bekleyen konuma geri alınıyor, ama geri alma yalnız tam notu yazıyor, sade özeti sessizce düşürüyordu; geri alma artık notu özetiyle birlikte, aynı biçimde yeniden kuruyor. Veri paketinde, model katsayılarında, endeks hesaplarında ve yayımlanan hiçbir sayıda değişiklik yoktur; değişen yalnız açıklama metinleridir.

Kısaca. Çalışma kitabının içindeki metodoloji sayfası bayatlamıştı: 98 sayfalık dosyada yalnız 26 sayfanın açıklaması vardı ve iki genel notu sitede çoktan düzeltilmiş bilgileri tekrarlıyordu. Sayfa artık her koşuda otomatik üretiliyor ve kitaptaki her sayfayı kapsıyor. Böylece veriyi indiren okuyucu ile siteyi okuyan okuyucu aynı bilgiyi görüyor.

Çalışma kitabındaki 01_Metodoloji sayfası üreticiye bağlandı. Kullanıcı kuralı gereği envanter ve metodoloji güncellemeleri artık ana veri dosyasının kendi sayfalarına da işliyor. Ölçüm şunu gösterdi: 02_Veri_Envanteri zaten her koşuda yeniden üretiliyordu, ama 01_Metodoloji elle yazılmış ve bayatlamış bir sayfaydı — 98 sayfalık kitapta yalnız 26 sayfanın satırı vardı ve dokuz satır tabloya karışmış serbest nottu. Daha ciddisi, iki genel notu artık yanlıştı: endeks ağırlıkları için "belge 0,75/0,25 der" diyordu (fiilî ağırlıklar 0,65/0,35) ve gelir satırlarını "Gerçekleşme / Projeksiyon" diye ikiye ayırıyordu — bu taksonomi bugün kaldırılmıştı. Yani veriyi indiren okuyucu, sitede düzeltilmiş iddiaların eskisini okuyordu. Sayfa artık her birleştirmede üretiliyor: satır listesi kitabın gerçek sayfa listesinden, içerik ve kaynak sütunları İçindekiler'i besleyen katalogdan geliyor; elle yazılmış tanım, dönem ve not metinleri satır satır taşınıyor, boş kalanlar veri envanterinden dolduruluyor. Genel metodolojik notlar da koddan üretiliyor ve endeks ağırlıklarını yapılandırma dosyasından okuyor, böylece bir daha bayatlayamıyor. Koşu künyesi bloğu ise olduğu gibi korunuyor. Yeni kapı K27 üç şeyi denetliyor: kitaptaki her sayfanın satırı var mı, metodolojik notlar bloğu duruyor mu ve geçmişte düzeltilmiş üç bayat ifade geri gelmiş mi. Yan etki olarak metodoloji sayfasındaki değişken sözlüğü 26 sayfadan 94 sayfa kaydına genişledi.

Kısaca. Sitede birkaç etiket yanlış bilgi veriyordu. TCMB anketinin katılımcı sayısı "%72" gibi, cari denge tutarları da yüzde gibi gösteriliyordu; artık her sütun kendi biriminde yazılıyor. Gelir modelinin il dağıtımını anlatan metin, kodun gerçekten kullanmadığı iki değişkeni sayıyordu; düzeltildi. Uluslararası kurumlardan gelen veriler artık "Resmî veri" yerine "Uluslararası kurumsal veri" rozetiyle gösteriliyor.

Sunum ve sınıflandırma düzeltmeleri (bağımsız denetimin P1.8 ve P2-3 maddeleri). (1) TCMB Piyasa Katılımcıları Anketi tablosunda birim hatası: tablo, kur sütunları dışındaki her sütunu yüzde işaretiyle basıyordu; katılımcı sayısı "%72" ve "%65", cari denge tutarları da "−%47,8" olarak görünüyordu. Başlığa göre çalışan dört birimli bir sınıflayıcı kondu (kişi · TL · milyar dolar · yüzde) ve tablo, iki grafik ipucu ile iki yedek seçim yolu buna bağlandı — yedekler düzeltilmeseydi katılımcı sayısı beklenti grafiğinin yüzde eksenine çizilebilirdi. (2) İl dağıtımı metni "kapasite, geliş/geceleme, kişi başı harcama ve mevsimsellik" diyordu; oysa model bu ikisini kullanmıyor. Metin, metodolojinin dördüncü katmanındaki gerçek sürücülerle değiştirildi ve kullanılmayanlar açıkça belirtildi. (3) Kaynak türü ile hesap statüsü ayrıldı: altıncı bir veri rozeti açıldı — "Uluslararası kurumsal veri". UN Tourism, IMF, UNESCO ve Dünya Bankası kaynaklı altı bölüm yeşil "Resmî veri" rozetinden çıkarıldı; bir değerin uluslararası bir kurumdan gelmesi onu Türkiye resmî istatistiği yapmaz. Envanterde de aynı kural işliyor: kaynakta hem yerli hem uluslararası kurum geçen satırlar "karma" sayılıyor. (4) Gelirin iki farklı kavramı için "karşılaştırılamaz" ifadesi kapsam köprüsüne çevrildi: kapsamları farklı olduğu için birbirinin yerine kullanılamazlar, ama uzlaşım sayfasıyla birbirine bağlanabilirler. (5) Demiryolu erişim sınıfının (doğrudan YHT · konvansiyonel · kombine · yok) puanlaması editoryal olarak işaretlendi; hangi ilin hangi kademede olduğu resmîdir, kademelere verilen puanlar bu çalışmanın seçimidir. (6) Sürüm günlüğü genişletildi: her sürüm artık hem tam teknik not hem sade özet taşıyor, tam döküm ayrı bir dosyada tutuluyor ve metodoloji sayfasında en son beş sürüm açık, öncekiler katlanmış gösteriliyor.

Kısaca. Sitedeki bağlantısallık sıralamasının adı yanlıştı: hava, kara ve demiryolunun yanında deniz de hesaba giriyor, ama başlık "üç modlu" diyordu. Başlıklar "Dört Modlu Bağlantısallık Endeksi" olarak düzeltildi ve ağırlık formülü ekrana yazıldı. Hiçbir ilin puanı veya sırası değişmedi; değişen yalnız adlandırma ve belgelemedir.

Bağlantısallık endeksinin adı düzeltildi. Ana sayfadaki sıralama "Üç Modlu Bağlantısallık Endeksi" başlığıyla yayımlanıyordu; oysa sıralamayı, radarı ve dağılım grafiğini besleyen bag_toplam alanı dört modludur: 0,80 × (0,45 hava + 0,30 kara + 0,25 demir) + 0,20 × deniz. Üç görselin de aynı alanı çizdiği tek tek doğrulandı, ardından başlıklar ve metin içi ifadeler "dört modlu" olarak düzeltildi. Bileşen etiketine formülün kendisi eklendi; okuyucu ağırlıkları sayfadan ayrılmadan görebiliyor. Sayfanın makine okunur tanımındaki (JSON-LD) mod listesine deniz eklendi. DEİ tarafında C15 göstergesinin adı "Üç modlu bağlantısallık skoru"ndan "DEİ C15 üç modlu bağlantısallık bileşeni"ne çevrildi: DEİ'nin kendi bileşeni gerçekten üç modludur (0,40 hava + 0,35 kara + 0,25 demir) ve sitedeki dört modlu endeksle karıştırılmamalıdır. Bu iki farklı büyüklüğün aynı adı taşıması, yayımlanmış sıralamaların yanlış okunmasına açık bir kapıydı. Skorların, ağırlıkların ve sıraların hiçbiri değişmemiştir.

Kısaca. Endeks hesabında eksik veri artık sessizce sıfır sayılmıyor. Ölçüm, bugünkü skorlarda hiç eksik veri olmadığını gösterdi; kural yine de sıkılaştırıldı ki ileride eksik bir gösterge bir ili sessizce cezalandırmasın. Eksik varsa yayın duruyor ve hangi ilde hangi göstergenin eksik olduğu raporlanıyor.

DEİ'de "eksik veri = 0" davranışı kaldırıldı. Endeks hesabında üç ayrı yerde eksik değer sessizce sıfır sayılıyordu; bu, veri gelmediğinde ili gerçekten kötü performans göstermiş gibi cezalandırır. Zorlamadan önce ölçüldü: 9 yıl × 81 il için eksik gösterge sayısı sıfır çıktı — yani sessiz sıfırlar bugünkü skorları bozmuyordu, gelecekteki veri için gizli bir tuzaktı. Üç yol da kapatıldı: eksik ay artık toplamı düşürmüyor, göstergeyi eksik yapıyor; bileşik göstergede eksik alt bileşen göstergeyi eksik sayıyor; etkin bir göstergenin skoru eksikse DEİ yayını duruyor ve hata mesajı eksikleri il × gösterge dökümüyle veriyor. Yokluğu gerçekten "sıfır adet" anlamına gelen dokuz sayım alanı (UNESCO, Mavi Bayrak, korunan alan gibi) bilinçli istisna olarak kaldı ve gerekçesi yapılandırmaya yazıldı. Kural artık dei_config.json içinde missing_policy bloğu olarak belgelidir. Regresyon sınamasında 2017, 2021 ve 2025 skorları birebir korundu (İstanbul 2025 nihai skor 77,7283). Bir ilin girdisi bilerek silindiğinde yayının durduğu ve doğru dökümü verdiği ayrıca sınandı. Site sayfalarının içeriği bu yayında değişmemiştir; değişen, hesap hattının güvenlik davranışıdır.

Kısaca. Bu yayında sayfalarda hiçbir metin değişmedi; veri paketi yeniden üretildi ve bütün otomatik denetimler baştan koşuldu. Amaç, bir önceki yayındaki sunum düzeltmelerinin veriyle tam örtüştüğünü doğrulamaktı.

Doğrulama koşusu — sayfa içeriği değişmedi. Bu yayında site sayfalarının içeriği bir önceki sürümle birebir aynıdır; farklı olan yalnız veri paketi ve yayın künyesidir (bu, yayımlanmış paketlerin karşılaştırılmasıyla doğrulanmıştır). Koşu, bir önceki yayında yapılan sunum düzeltmelerinin — endeks gösterge sayıları ve indirme paketi adlandırması — ana veri dosyasıyla tam eşleştiğini doğrulamak için yapıldı. 98 tablo yeniden üretildi; endeks sayfaları, 81 il sayfası ve indirme paketi aynı koşuda yeniden yazıldı. Bütün doğrulama kapıları (atlas ve yayın denetçileri) yeniden koşuldu ve geçti. Bu tür "içerik değişmeden yeniden üretim" koşuları, üretim hattının belirlenimci olduğunun — aynı girdiden aynı çıktının doğduğunun — kanıtıdır. Sürüm numarası, yayımlanan veri paketi yenilendiği için artmıştır.

Kısaca. Site, endeksin çekirdeğini olduğundan küçük gösteriyordu: 22 göstergeyle hesaplanan endeks "13 gösterge" diye tanıtılıyordu. Ayrıca "Tam Dump" düğmesi aslında verinin tamamını değil seçilmiş bir paketi indiriyordu. Her iki etiket de artık gerçeği söylüyor ve sayılar veriden hesaplanıyor.

İki sunum hatası düzeltildi. (1) Site, Destinasyon Mükemmellik Endeksi'nin çekirdeğini "13 gösterge" diye tanıtıyordu; oysa çekirdek hesap 22 etkin gösterge kullanıyor (ağırlık toplamı 100) ve yayımlanan Core_Index tablosu bunların yalnız 13'ünü gösteriyor — diğerleri başka ana tablolarda zaten tekrar ediyor. Model olduğundan küçük görünüyordu. Yedi ayrı yer (yapılandırılmış veri tanımı, modül tanımı, radar başlıkları, il satırı, tablo altyazısı ve iki grafik başlığı) artık gösterge yapılandırmasından ve ana veri dosyasından üretiliyor; tablo altyazısı 22 ile 13 ayrımını açıkça yazıyor. (2) Tarayıcıdaki "↓ Tam Dump" düğmesi adının söylediği şeyi yapmıyordu: saklı bir özgün çalışma kitabı yoksa seçilmiş 36 tablo üretiyordu. Düğme artık indireceği şeye göre çalışma anında adlandırılıyor — saklı özgün kitap varsa "Orijinal Master Çalışma Kitabı — 98 sayfa", yoksa "Seçilmiş Veri Paketi — 36 tablo". Yetki gerektiği, tıklamadan önce düğmenin üzerinde yazıyor. Bütün sayılar sabit metin değil: gösterge yapılandırmasından, ana veri dosyasından ve dışa aktarım kodundan sayılarak üretiliyor; sayfa düzeni değişirse damgalama sessizce kaymak yerine açık hatayla duruyor.

Kısaca. Yıllık toplamlar, ayların gerçekten dolu olup olmadığına bakılmadan hesaplanabiliyordu; eksik aylı bir yıl olduğundan düşük görünebilirdi. Artık bir yıl ancak on iki ayı da doluysa aylıklardan toplanıyor; değilse resmî yıllık değer kullanılıyor, o da yoksa değer yayımlanmıyor.

Aylıktan yıllığa geçişte tamlık şartı sıkılaştırıldı. Bir yılın "tam" olup olmadığı satır sayısıyla ölçülüyordu: 12 satır varsa yıl tam sayılıyor, hücrelerin kaçının gerçekten sayı olduğuna bakılmıyordu. Bu, bir ölçünün ayları eksikken sessizce düşük bir yıllık değerin yayımlanmasına yol açabilirdi. Artık her ölçü — ziyaretçi, gelir, kişi başı harcama — ayrı ayrı değerlendiriliyor ve her biri için 12 geçerli sayısal ay aranıyor. Şart sağlanmazsa: resmî yıllık değer varsa o kullanılıyor ve kaynak türü kayda geçiyor; o da yoksa yıl eksik işaretleniyor ve değer yayımlanmıyor. Kısmi toplamla ya da sıfırla doldurmak yasaklandı. Her yıllık değerin hangi yoldan geldiği veri paketindeki soy kütüğü sayfasına yazılıyor, böylece izlenebiliyor. Güncel veride 17 ölçü resmî yıllık seriden geliyor, iki ölçü eksik kalıyor (2026 cari kısmi yıl — doğru davranış). On birim testi eklendi; bunlardan biri 12 satırı olduğu hâlde yalnız 9 sayısal ziyaretçi değeri bulunan 2020 örneğidir ve eski hatanın artık üretilemediğini gösterir.

Kısaca. Aynı istatistiğin ilk yayımı ile revize edilmiş hâli aynı klasörde bulunabiliyor; hangisinin kullanılacağı bazı durumlarda dosya adına kalıyordu. Artık seçim yayım kapsamına ve dosya bilgisine dayanıyor, kararsız kalınırsa koşu duruyor. Hangi sayının hangi dosyadan geldiği de kayıt altında.

Resmî istatistik revizyonlarının seçimi belirlenimci hâle getirildi. TÜİK dosyalarının farklı baskıları (ilk yayım ve revize) arasından hangisinin kullanılacağı yalnız kapsanan son döneme göre seçiliyordu; eşitlik hâlinde belirleyici olan şey dosya adı oluyordu — yani "(9).xls" ile "(10).xls" arasındaki tesadüfi sıra veriyi belirleyebiliyordu. Sıralama ölçütü üç kademeye çıkarıldı: kapsanan son dönem, dosyanın değiştirilme zamanı, klasör önceliği (yeni veri klasörü tarihsel klasöre üstün). Üç ölçüt de eşit ve değerler birbiriyle çelişiyorsa koşu duruyor ve hangi dosyaların çeliştiğini raporluyor. Birleştirme hücre bazına indirildi: her dönem-ölçü hücresi için kazanan dosya ayrı kaydediliyor, tek bir dosya bütün seriyi koşulsuz ezemiyor. Her koşuda kaynak künyesi yazılıyor — dosya yolu, türü, değiştirilme zamanı, SHA-256 özeti, kapsanan ilk ve son dönem, ayrıştırılan ölçüler ve hücre başına kaynak haritası (güncel veride 5 aday dosya, 612 hücre). Sekiz birim testi eklendi; bunlardan biri 2026 birinci çeyreğinin ilk yayımı (9,896456) ile revizesini (9,880838) ayırt ediyor ve dosya adı sırası bilerek yanıltıcıyken bile revizenin kazandığını gösteriyor.

Kısaca. Ulaşım endeksi değiştiğinde gelir dağılımının da yenilenmesi gerekir; bunu güvenceye alması gereken adım aslında çalışmıyor, sessizce atlanıyordu. Artık iki veri arasındaki bağ parmak iziyle denetleniyor: gelir modeli güncel bağlantısallıkla koşmamışsa yayın duruyor.

Bağlantısallık ile gelir modeli arasındaki bağ artık kanıtlanıyor. Bağlantısallık endeksi gelir modelinin girdisidir; endeks değişip model yeniden koşmazsa yayımlanan il gelir dağılımı bayat kalır. İncelemede bunu önlemesi gereken yeniden hesaplama adımının bu makinede ölü olduğu bulundu: var olmayan bir yorumlayıcıyı ve var olmayan bir betiği arıyor, bulamayınca "bulunamadı" deyip sessizce geçiyordu. Sessiz geçiş, açık bir çapraz kontrolle değiştirildi: bağlantısallık tipoloji panellerinin SHA-256 parmak izi alınıyor, gelir modeli koştuğunda okuduğu izi kaydediyor ve bu iz veri paketine ayrı bir soy kütüğü sayfası olarak işleniyor. Yeni kapı, yayın öncesinde kayıtlı izle güncel izi karşılaştırıyor; ayrışırlarsa "bağlantısallık değişmiş ama gelir modeli yeniden koşmamış" diyerek terfiyi durduruyor. Entegrasyon testi geçti: bir ilin tipoloji girdisi 0,9966'dan 1,0466'ya değiştirildiğinde iz ayrıştı ve kapı farkı gördü; girdi geri alınınca iz başlangıç değerine döndü. Kayıt ayrıca son gerçekleşen yılı, son yurt içi harcama yılını ve il sayısını da tutuyor. Zincirin kendisi zaten tek koşuda ve tek kilit altında işliyordu; eksik olan "koşmadıysa yakala" kanıtıydı.

Kısaca. İndirilen gelir tablosundaki her satır artık hangi model sürümüyle ve hangi yılın verisiyle üretildiğini kendi üzerinde taşıyor. Sitede görünen bir şey değişmedi; değişen, verinin künyeli hâle gelmesi.

Gelir verisi künyelendi. Gelir sayfasındaki her il-yıl satırı artık kendi künyesini taşıyor: veri statüsü, model sürümü ve kaynak yılı birleştirme anında yazılıyor; yayın kimliği ise terfi anında damgalanıyor, çünkü koşu kimliği birleştirme sırasında henüz doğmamış oluyor. 81 il × 26 yıl = 2.106 satırın tamamı künyelendi. Böylece indirilen bir tablodaki her satırın hangi model sürümüyle, hangi yılın girdileriyle ve hangi yayında üretildiği, tabloyu bize sormadan dosyanın kendisinden okunabiliyor. Bu adım, bir önceki sürümde kurulan seri statüsü taksonomisinin veri tarafındaki karşılığıdır: sitede etiket, veride künye. Site sayfalarının içeriği bu yayında değişmemiştir (yayımlanmış paketlerin karşılaştırılmasıyla doğrulandı); değişen veri paketinin kendisidir.

Kısaca. Gelir rakamlarının geçmiş yılları "gerçekleşme" gibi görünüyordu; oysa il kırılımı her yıl için modelin tahminidir. Artık iki açık statü var ve her satır hangisine ait olduğunu kendi üzerinde söylüyor. Böylece resmî istatistikle model tahmini birbirine karışmıyor.

Gelir serisinin statü etiketleri tek bir taksonomiye bağlandı. Gelir serisinin geçmiş yılları da model çıktısıdır: ulusal toplam resmî seriye çapalanır, ama yedi kaleme ayrıştırma ve 81 ile dağıtım modelin kendi tahminidir. Buna rağmen seriler yer yer "Gerçekleşme" diye etiketleniyordu. İki statü tanımlandı: Model tahmini — gerçekleşen yıl girdileriyle ve Model projeksiyonu. Ayrım metnin kendisine değil satırın yüklemine bağlandı, böylece eski "Gerçekleşme" ve "Projeksiyon" değerleri de geriye dönük doğru sınıflanıyor. Etikete bağlı iki alt sistem — gelir eşitleme ve veri güncellik panosu — birlikte güncellendi; ikincisi düzeltilmeseydi güncellik kalemleri sessizce bozulacaktı. Yeni kapı tanınmayan veya eski etiketi yasaklıyor; resmî serisi olan bir yılın "projeksiyon", olmayan bir yılın "gerçekleşen girdili" sayılmasını engelliyor. Metodolojiye "hiçbir gelir satırı gerçekleşme değildir" başlıklı bir bölüm eklendi. Yan bulgu olarak sürdürülebilirlik sayfasının gelir bileşenlerini toplarken bir oranı da toplama kattığı görüldü ve düzeltildi; kanonik yedi bileşen listesi tek bir yere alınarak bileşen eksikse üreticinin açık hatayla durması sağlandı.

Kısaca. Artık her veri işleminden sonra envanter, veri güncelliği ve içindekiler kendiliğinden güncelleniyor; eksik belgelenmiş bir sayfa yayına çıkamıyor. İlk denetimde envantere hiç yazılmamış dört eski veri sayfası bulundu ve arşiv bölümüne kaydedildi.

Belgeleme zinciri zorunlu hâle getirildi. Kullanıcı talimatı gereği veri güncelliği ve envanter artık her koşuda kendiliğinden ve zorunlu olarak güncelleniyor. Çalışmanın başında, adı verilen VERI_GUNCELLIGI.md dosyasının aslında hiç var olmadığı ortaya çıktı — güncellik yalnız bir günlük dosyasında ve yönetim panosunda duruyordu; dosya artık her birleştirmede 88 kalemle üretiliyor. Yeni kapı üç şeyi fail-closed denetliyor: içindekilerde açıklaması olmayan sayfa, envanterde kaydı olmayan ham veri sayfası, güncellik kuralı bulunmayan kalem. Bunlardan biri varsa birleştirme çıktısı siliniyor ve terfi olmuyor. İlk koşusunda dört gerçek boşluk yakaladı: envanterde hiç kaydı olmayan dört eski ham sayfa. Bu sayfalar silinmedi; envantere bir arşiv bölümü açıldı ve her biri için ne olduğu, yerine ne geçtiği ve neden bırakıldığı yazıldı — daha önce yayımlanmış skorların izi sürülebilsin diye. İki yeni sayfanın içindekiler açıklaması da eksikti, tamamlandı. Aynı yayında sürüm günlüğünün iki kenar durumu düzeltildi: geçmiş yayınların paket adlarını taşıyan günlük sayfası bayatlık alarmına takılıyordu ve terfi etmemiş koşular deftere hayalet kayıt bırakabiliyordu.

Kısaca. Resmî turizm geliri ile atlasın daha geniş "turizm ekonomisi" büyüklüğü aynı şey değildir; ikisi karıştırıldığında büyük sapmalar varmış gibi görünür. Veri paketine bu iki büyüklüğü yıl yıl birbirine bağlayan bir kapsam köprüsü eklendi. Çalışma sırasında 2025 için kullanılan bir ara değerin resmî karşılığı bulundu ve yerine konuldu.

Gelir kapsamları için uzlaşım sayfası kuruldu. Türkiye'nin resmî turizm geliri ile atlasın "toplam turizm ekonomisi" büyüklüğü farklı kapsamlardır; karıştırıldıklarında model hatalıymış gibi görünür. Veri paketine, yıl bazında beş kapsamı yan yana koyan bir uzlaşım sayfası eklendi: resmî toplam, ziyaretçi geliri, transfer yolcu geliri, yerleşik model tahmini ve atlas genişletilmiş tahmini. Kapsam statüleri sabit bir sözlükten geliyor, yıldan asla türetilmiyor; kimlikler (resmî toplam = ziyaretçi + transfer) kapılarla korunuyor ve atlas büyüklüğü hiçbir yerde "gerçekleşme" sayılamıyor. Yayımlanan sayfa, yayın öncesinde model çıktısından yeniden türetilip karşılaştırılıyor, böylece bayat bir uzlaşım sayfası yakalanıyor. On üç birim testi eklendi. Uzlaşımı kurarken bir model kusuru bulundu: modelin yerleşik olmayan bloğu 2019–2024'ün her yılında resmî ziyaretçi geliriyle birebir uyuşurken yalnız 2025 sapıyordu — çünkü girdi kitabındaki 2025 transfer hücresi resmî değer değil bizim kalanımızdı. Kullanıcı onayıyla resmî değer (569.957 bin dolar) yazıldı; buna bağlı olarak atlasın 2025 geniş toplamı 113,888'den 114,100 milyar dolara güncellendi.

Kısaca. Bağımsız kalite denetiminin en kritik bulgularının tamamı kapatıldı. Türkiye’nin yıllık turizm geliri artık aylık toplamlardan değil resmî yıllık seriden alınıyor; 2023 değeri 55,9’dan 56,4 milyar dolara, 2024 büyümesi %9,4’ten %8,3’e düzeldi. Orta Vadeli Program’ın 2026–2028 hedefleri kapsamı doğru anlaşılarak ayrı bir veri dizisine alındı, böylece resmî hedefle model tahmini artık aynı sütunda karşılaştırılmıyor. Bağlantısallık sayfası elle güncellenen bir kopya olmaktan çıkıp otomatik üretime bağlandı ve yayında donmuş değerler tazelendi. Endekslerin yöntemi, ağırlıkları ve gelir modelinin katsayıları değişmemiştir.

Bağımsız kalite denetiminin kritik (P0) bulgularının tamamı kapatıldı. Bu yayında veri tanımı düzeyinde iki önemli düzeltme var. (1) Turizm geliri serisi resmî yıllık tabana geçti: TÜİK'in 2024 revizyonu transfer yolcu harcamalarını 2020'ye kadar geriye işlediğinden, atlasın yıllık Türkiye geliri artık aylık toplamların değil resmî yıllık serinin ta kendisidir — 2023 değeri 55,874'ten 56,440 milyar dolara, 2024 büyümesi %9,4'ten %8,3'e düzeldi (2020: 15,288 · 2021: 30,528 · 2022: 50,249 · 2025: 65,231). Ziyaretçi geliri ile transfer yolcu geliri artık ayrı sütunlarda yayımlanıyor; transfer serisi tanımı gereği 2020'de başladığı için önceki yıllarda boş bırakılmıştır, sıfır yazılmamıştır. (2) Orta Vadeli Program hedefleri kapsamına göre düzeltildi: OVP'nin 2026–2028 hedefleri (68 · 71 · 75 milyar dolar) resmî toplam turizm geliridir; üçü de bağımsız çapa olarak ayrı bir veri dizisine (ovp_hedef) alındı ve ziyaretçi/transfer ayrımı 2025'in resmî transfer payıyla yapıldı. Modelin çapası bu hedefin ziyaretçi karşılığıdır (2028 için 74,345 milyar dolar); daha önce yayımlanan 75,338 milyar dolarlık başlık projeksiyonu kaldırıldı. Hedef ile model tahmini artık aynı sütunda karşılaştırılmıyor. Üretim tarafında: bağlantısallık sayfası elle güncellenen bir kopya olmaktan çıkıp üreticiye bağlandı (yayındaki değerler 1 Temmuz verisinde donmuştu — Antalya bağlantısallık skoru 64,73 yerine artık doğru değer 70,13); yayın akışı atomik hâle getirildi (yeni veri paketi, bütün sayfalar ve indirme paketi aynı koşuda üretilip bütün doğrulama kapılarından geçmeden yayına aday olamıyor, her sayfa aynı yayın kimliğini taşıyor); ana sayfadaki ilçe kapsam sayıları sabit metin olmaktan çıkıp veriden hesaplanır oldu (11.586 ilçe-yıl kaydı · 894 il–ilçe çifti · 806 tekil ilçe adı · 2009–2025). Bu sürüm günlüğünün kendisi de artık otomatiktir ve ayrı bir sayfada tam listesiyle yayımlanır. Bu değişikliklerin hiçbiri DEİ ve bağlantısallık endekslerinin yöntemini, ağırlıklarını veya il düzeyindeki gelir modelinin katsayılarını değiştirmemiştir.

Kısaca. Organik tarım verileri atlasa bağlandı ve sürdürülebilirlik endeksinin bir göstergesi yeni bir tabana geçti; bu, daha önce yayımlanmış puanları geriye dönük değiştirir. 2025 kesitinde 81 ilin 55’inin sıralaması, dördünün kademesi değişti. Aynı yayında gelir modelinin iki sınırlılığı açıkça belgelendi: 2019’daki yöntem kırılması ve il gelirinin ne kadarının ölçülen konaklamaya bağlı olduğu. Bu belgeleme hiçbir sayıyı değiştirmemiştir.

Tarım ve Orman Bakanlığı organik tarım istatistikleri (il × yıl, 2002–2025) ve TÜİK MEDAS bitkisel ürün çeşitliliği (il × yıl, 2004–2025) panelleri atlasa bağlandı. DEİ'nin S08 göstergesinin tabanı değişti; bu bir taban değişikliğidir ve daha önce yayımlanmış DEİ puanlarını değiştirir. Göstergenin eski tabanı sürdürülebilir yeme-içme (24) ve diğer (4) işletmelerin anlık bir listesiydi: dokuz yılın (2017–2025) hepsinde birebir aynıydı, 81 ilin 73'üne 0 veriyor ve ülke genelinde yalnız 9 farklı skor üretiyordu. Yerine organik alan payı (0,60; sertifikalı organik alan ÷ il yüzölçümü — hektar ÷ km², yani ilin yüzde kaçının organik yönetimde olduğu) ve organik ürün çeşidi (0,40) alt bileşenleri konuldu; yöntem (COMP_SCORE), modül ağırlığı (8,0 / 88) ve alt ağırlıklar değişmedi. Alt bileşen olarak organik çiftçi sayısı da ölçüldü ve elendi: bağımsız denetimde bu kolon resmî seriyle 2023'te %27,7, 2024'te %31,4 çelişiyor ve kırılma oransal olmayıp İstanbul (29,1 kat), Kocaeli (24,9 kat), Ankara (11,3 kat) gibi şehir illerinde yoğunlaşarak sıralamayı bozuyor; bu tarımsal bir hareket değil, kayıt yönteminin değişmesidir. Alan kolonu ise sekiz resmî çapa yılında yüzde 1,5 toleransta doğrulanmıştır. Ölçülen etki: S08'de farklı skor sayısı 9'dan 67'ye çıktı, sıfır alan il sayısı 73'ten 7'ye indi, S08 ortalaması 6,2'den 49,4'e yükseldi; sürdürülebilirlik modülü skorunda mutlak sapma yıllara göre ortalama 4,04–4,09 puan (en çok 9,00 — Aydın), nihai DEİ skorunda ortalama 1,42–1,43 puan (en çok 3,15 — Aydın). 2025 kesitinde 81 ilin 55'inin sıralaması, dördünün model kademesi değişti (Adana T1→T2, Manisa T2→T1, Aksaray T3→T4, Niğde T4→T3); S08'de en çok yükselenler Aydın (0→97), Manisa (0→89), Samsun (0→86), en çok düşenler İstanbul (96→64) ve Tunceli (40→26). `iller` sayfasındaki A–E editoryal bandına model yazmaz; o etiketler bu koşudan etkilenmemiştir, dolayısıyla skorlarla editoryal band arasındaki uyum yeniden gözden geçirilmelidir. Kaynak derlemedeki coğrafi işaret bölümü bilinçli olarak alınmadı: mevcut TÜRKPATENT tabanlı seriyle 2015–2025 penceresinde 891 hücrenin 891'i birebir aynı çıktığından ikinci bir seri yazılmadı. Bitkisel ürün çeşitliliği paneli DEİ'ye beslenmez — tüm bitkisel üretimin çeşidini ölçer, sürdürülebilirliği değil; atlasta betimleyici seri olarak durur. Gelir modelinde şeffaflık düzeltmeleri: Bölüm 7'ye iki alt bölüm eklendi — (i) 2019 yöntem kırılması: TUH verisi yalnız 2019–2024'ü kapsadığından 2019 öncesi yerleşik dörtlü başka bir türetimden gelir; tesis payı kimliği 2015–2018'de 0,296–0,380 iken 2019'dan itibaren her yıl birebir 0,650'dir, yakın ziyaretinin payı 2018→2019'da %18,2'den %45,4'e çıkar, 2024'ten sonra paylar 2024'e çakılıp yalnız blok toplamı %8 büyür; (ii) il gelirinin ölçülen turizme bağlılığı: yedi kalemden yalnız ikisi geceleme panelini okur (çift sayım önlemi), geceleme sıfırlansa model il gelirinin ortalama %76,4'ünü yazmaya devam eder (Gümüşhane %96,8 · Antalya %20,4) ve 2025'te toplamın %48,6'sı tanımı gereği tesis kaydında görünmez, dolayısıyla il gelir rakamı bir turizm performans ölçüsü değildir. Bu kayıt yalnız belgelemedir: hiçbir varsayım, katsayı, sürücü veya ağırlık değişmemiş, gelir serisinin ulusal ve il değerleri aynı kalmıştır.

Kısaca. Bankacılık, vergi, istihdam ve enerji verileri atlasa bağlandı; böylece turizmin finansmanı ve istihdamı il düzeyinde izlenebilir oldu. Konaklama vergisi tahsilatı, gelir modelinin il dağılımını Kültür ve Turizm Bakanlığı verisinden bağımsız olarak sınayan ilk dış ölçüt olarak eklendi. Bu ekonomik seriler endekse girmez; betimleyicidir.

Ekonomi verileri atlasa bağlandı: BDDK turizm kredileri (2007Ç4–2026Ç1), HMB konaklama vergisi tahsilatı (2023–2026), SGK il×NACE sigortalı sayıları, SGK aylık il istihdamı, TCMB Piyasa Katılımcıları Anketi ve TCMB tarihsel USD/EUR kurları; EPDK il elektrik tüketimi ve kurulu güç serileri. Gelir sayfasına dört yeni bölüm eklendi — konaklama vergisi tahsilatı modelin il dağılımının KTB'den bağımsız ilk çapraz denetimi olarak sunuldu (sıra korelasyonu; merkezî beyan yapan dört il ayrıştırılarak). Bin TL tutarlar dönem kuruyla ABD dolarına çevrildi. İç göç matrisi yıl eşlemeli kullanılacak şekilde düzeltildi (ulusal toplam değişmedi, iller arasında 2,34 milyar ABD doları yeniden dağıldı); C8 otoyol trafiği, C12 YHT takvimi ve B13 iç göç otomasyona alındı; dei.html artık elle değil üreticiden çıkıyor. Bu ekonomik seriler DEİ'ye beslenmez; betimleyicidir.

Kısaca. Avrupa'nın resmî istatistik ofisi Eurostat'ın turizm veri tabanı atlasa bağlandı ve Türkiye artık 17 ülke ve 257 Avrupa bölgesiyle aynı tanımlar üzerinden karşılaştırılabiliyor. Aynı çalışmada uluslararası bir kaynaktaki karışık tablo hatası yakalandı ve düzeltildi. Bozuk olduğu görülen bir Türkiye serisi bilerek boş bırakıldı.

Eurostat turizm veri tabanı atlasa bağlandı (dört ham panel: ulusal · NUTS2 bölgesel · aylık · kaynak pazar harcaması; 17 ülke, 2013–2025). "Dünya" sekmesine Avrupa bölge ligi, kaynak pazar harcaması ve mevsimsellik karşılaştırması; "Karşılaştırma" sekmesine dört Eurostat satırı; sürdürülebilirlik sayfasına turizm yoğunluğu paneli eklendi. UN Tourism annex'inin karma sayfa hatası düzeltildi (yedi Orta Doğu ülkesinin "gelişi" aslında geliriydi); Eurostat'ın Türkiye net doluluk oranı serisi bozuk olduğu için hiçbir panele alınmadı. Eurostat DEİ'ye beslenmez.

Kısaca. Endeksin iki göstergesi tek bir anlık listeden tarihsel seriye geçirildi, böylece geçmiş yıllar da kendi verisiyle hesaplanır oldu. Dokuz yıllık endeks paneli baştan hesaplandı ve 81 il sayfası yayına alındı. Aynı yayında, sonuç sayfaları arasında tutarsızlık bırakmayı imkânsız kılan bir denetim zorunlu hâle getirildi.

Sürdürülebilirlik modülünün iki göstergesi — S01 (sertifikalı konaklama) ve S06 (AB coğrafi işaretleri) — tek bir anlık listeye dayanıyordu; yani 2017 skoru da 2025 verisiyle hesaplanıyordu. İkisi de tarihsel tabana geçirildi ve her yıl kendi yılının verisiyle hesaplanır oldu. Bu bir taban değişikliğidir ve daha önce yayımlanmış skorları geriye dönük değiştirir. Ardından 2017–2025 endeks paneli, iller sayfası, çekirdek endeks ve sürdürülebilirlik modülü aynı koşudan yeniden hesaplandı — dört sonuç sayfasının farklı koşulardan gelip birbiriyle çelişmesi böylece imkânsızlaştı. 81 ilin ayrı sayfası ilk kez bu sürümle yayına alındı. Tutarlılık denetimi kayıt öncesinde zorunlu kılındı: denetim geçmezse çıktı üretilmiyor.

Kısaca. Sitenin dili gözden geçirildi: model tahminleri artık "resmî" ya da "gerçekleşme" gibi sunulmuyor ve her değerin yanında ne olduğunu söyleyen bir rozet var. Ziyaretçi sayıları resmî tanımlara göre üçe ayrıldı. Endeks metodolojisi fiilen kullanılan ağırlıklarla eşitlendi.

Veri statüsü dili ve rozet sistemi kuruldu. Ziyaretçi kartı TÜİK tanımlarına göre üçe ayrıldı: toplam ziyaretçi, yabancı ziyaretçi ve yurt dışında yerleşik vatandaş. Bu üçü sık sık birbirinin yerine kullanılıyor ve büyüme oranlarını yanıltıyor. Sitedeki "resmî" ve "gerçekleşme" ifadeleri model diline çevrildi; atlasın kendi ürettiği hiçbir değer resmî istatistik gibi sunulmuyor. Her değerin yanına veri statüsü rozetleri eklendi, böylece resmî veri, türetilmiş gösterge, model tahmini ve projeksiyon bir bakışta ayrılıyor. Lisans metni sitenin her yerinde tek bir metne indirildi ve marka "Türkiye Turizm Veri Atlası" olarak birleştirildi. DEİ metodoloji metni, fiilen kullanılan ağırlıklara (çekirdek 0,65 / sürdürülebilirlik 0,35) ve A–E beşli sınıflamaya göre düzeltildi — belgelenen yöntemle hesaplanan yöntem arasındaki fark kapatıldı.